Tak orzekł Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi w wyroku z 5 lipca 2018 r. (I SA/Łd 352/18).

Podatnik będący spółką z o.o. jest wspólnikiem spółki komandytowej nr 1, w której pełni funkcję komplementariusza. Spółka komandytowa nr 1 przystąpiła do spółki komandytowej nr 2 jako komandytariusz, wnosząc wkład niepieniężny (aport) w postaci prawa własności i prawa użytkowania wieczystego nieruchomości. Spółka komandytowa nr 1 zamierza wystąpić ze spółki komandytowej nr 2, w związku z czym powstanie wierzytelność po stronie spółki komandytowej nr 1 względem spółki komandytowej nr 2 o wypłatę wartości udziału.

Czytaj także: Ogół praw i obowiązków w spółce jest prawem majątkowym

Na tle tak przedstawionego stanu faktycznego podatnik zwrócił się do organu podatkowego z  pytaniem dotyczącym możliwości pomniejszenia przychodu, jaki powstaje w związku z wystąpieniem ze spółki osobowej, o wartość wydatków na nabycie lub objęcie prawa do udziałów w tej spółce. Zdaniem podatnika, zgodnie z art. 12 ust. 4 pkt 3a lit. b ustawy o CIT będzie on uprawniony do pomniejszenia przychodu powstałego z tytułu wypłaty wartości udziału w spółce komandytowej nr 2, w części odpowiadającej jego prawu do zysku w spółce komandytowej nr 1, o wartość aportu wniesionego do spółki komandytowej nr 2. Aport ten stanowił bowiem wydatek na objęcie udziałów w spółce. Według podatnika, gdy prawo do udziału w spółce nabywane jest w zamian za aport, to za wydatki na nabycie prawa do udziału należy uznać ich wartość na dzień wniesienia aportu. To w tym momencie i w tej wysokości następuje bowiem uszczuplenie majątku osoby nabywającej udziały w spółce. Organ podatkowy nie zgodził się ze stanowiskiem podatnika. W jego ocenie wartość wydatków na objęcie prawa do udziałów w spółce komandytowej nr 2 odpowiada wydatkom poniesionym na nabycie prawa własności i prawa użytkowania wieczystego nieruchomości stanowiącej aport, a nie wartości tych praw z chwili wniesienia aportu do spółki.

WSA zgodził się ze stanowiskiem podatnika. Zdaniem sądu, treść art. 12 ust. 4 pkt 3a lit. b ustawy o CIT nie pozostawia wątpliwości, że chodzi o wartość odpowiadającą wydatkom na nabycie lub objęcie prawa do udziału w spółce, a nie wydatkom na wkład. Podatnik jest zatem uprawniony do pomniejszenia przychodu o wartość wkładu wyliczoną na dzień wnoszenia go do spółki, a nie o wysokość wydatku poniesionego na wkład, który mógłby być poniesiony nawet bardzo dawno.

Jakub Oleszczak, współpracownik zespołu zarządzania wiedzą podatkową firmy Deloitte

Dorota Majcher- Czyż menedżer w Deloitte Doradztwo Podatkowe

Istotą problemu w opisywanym wyroku jest opodatkowanie przychodu otrzymanego przez wspólnika spółki komandytowej (osoba prawna) w związku z wystąpieniem z innej spółki komandytowej, do której przystąpił wnosząc wkład niepieniężny (aport). Kwestią sporną jest rozpoznanie na podstawie art. 12 ust. 4 pkt 3a lit. b ustawy o CIT wydatku na nabycie udziałów w spółce osobowej w sytuacji wystąpienia wspólnika ze spółki.

Na podstawie przywołanego przepisu, podatnik powinien być uprawniony do pomniejszenia przychodu z tytułu wystąpienia ze spółki osobowej o kwotę odpowiadającą wydatkom na nabycie lub objęcie prawa do udziałów w spółce osobowej. Pojawia się pytanie, co należy rozumieć przez wydatki na nabycie lub objęcie prawa do udziałów w spółce osobowej i kiedy podatnik je ponosi.

Autopromocja
CFO Strategy & Innovation Summit 2021

To już IV edycja kongresu dla liderów świata finansów

WEŹ UDZIAŁ

Na tle komentowanej sprawy zapadły w przeszłości wyroki sądów administracyjnych wskazujące, że istotna jest wartość przedmiotu aportu z chwili jego wniesienia do spółki osobowej. Sądy administracyjne argumentowały, że poniesienie (wydatkowanie) określonych składników majątkowych następuje w chwili wniesienia ich do spółki osobowej, gdyż wtedy wychodzą one z majątku wnoszącego wkład i wchodzą do majątku spółki.

Jednakże, w ocenie organów podatkowych, „koszt" nabycia lub objęcia prawa do udziałów w spółce osobowej powinno się ustalać w wysokości faktycznie poniesionych wydatków (fizycznie wydatkowane środki) przed podmiot wnoszący. Chodzi zatem o tzw. koszt historyczny pomniejszony o ewentualne odpisy amortyzacyjne (w przeciwieństwie do wartości tego przedmiotu z chwili aportu).

Za prawidłową należy uznać argumentację wyrażoną przez sąd w komentowanym wyroku. Trzeba jednak mieć na uwadze funkcjonujący (wyrażany głównie przez organy podatkowe) pogląd przeciwny.