Tak wynika z interpretacji Dyrektora Izby Skarbowej w Warszawie z 19 lutego 2015 r. (IPPB4/415-973/14-2/MS).

Z pytaniem o opodatkowanie odpraw zwróciła się Spółka, która przeprowadziła zwolnienia grupowe z powodu restrukturyzacji. Oprócz standardowych odpraw przysługujących zwalnianym na podstawie ustawy o szczególnych zasadach rozwiązywania z pracownikami stosunków pracy z przyczyn niedotyczących pracowników, Spółka wypłaciła na pożegnanie Odprawy Dodatkowe. Tak świadczenia te nazwano w porozumieniu, które Spółka zawarła z zakładową organizacją związkową, obejmującym wszystkich zwalnianych pracowników.

Rekompensaty wolne od PIT

Zgodnie z porozumieniem, liczba dodatkowych odpraw wypłaconych danemu pracownikowi była uzależniona od jego stażu pracy w Spółce. Niektórzy otrzymali jeszcze inne Dodatkowe Odprawy, niezależne od stażu pracy. Kryterium ich przyznawania była szczególna sytuacja zwalnianego pracownika. Dostali je: pracownicy legitymujący się orzeczeniem o niepełnosprawności w stopniu znacznym (którzy jednocześnie zrezygnowali z ochrony przez zwolnieniem z powodu inwalidztwa), pracownicy objęci zwolnieniami wraz z małżonkiem, a także ci, którzy wychowują dzieci własne lub przysposobione do lat 18 albo dzieci orzeczoną znaczną niepełnosprawnością i będący jedynym żywicielem rodziny lub samotnie je wychowujący.

Spółka zakwalifikowała Odprawy Dodatkowe jako przychód pracownika zwolniony z opodatkowania na podstawie przepisu art. 21 ust. 1 pkt 3 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych (ustawy o PIT) i nie pobrała z tego tytułu zaliczek na podatek dochodowy. Już po fakcie zapytała fiskusa, czy miała do tego prawo.

Przedstawiając własne stanowisko stwierdziła, że Dodatkowe Odprawy były w istocie odszkodowaniami lub zadośćuczynieniami przyznanymi na podstawie porozumienia będącego źródłem prawa pracy. Art. 21 ust. 1 pkt 3 ustawy o PIT przewiduje zaś, że odszkodowania lub zadośćuczynienia są wolne od podatku dochodowego, jeżeli ich wysokość lub zasady ustalania wynikają wprost z postanowień układów zbiorowych pracy, innych opartych na ustawie porozumień zbiorowych, regulaminów lub statutów, o których mowa w art. 9 § 1 ustawy - Kodeks pracy. Nie wszystkie rekompensaty korzystają ze zwolnienia od PIT. Nie obejmuje ono m.in.  odpraw i odszkodowań z tytułu skrócenia okresu wypowiedzenia, a także odpraw wypłacanych na podstawie przepisów o szczególnych zasadach rozwiązywania z pracownikami stosunków pracy z przyczyn niedotyczących pracowników. Spółka stwierdziła, że skoro wyłączenie nie obejmuje dodatkowych odpraw wynikających z porozumienia z przedstawicielstwem załogi, to są one wolne od PIT.

Odprawa nie jest odszkodowaniem

Dyrektor Izby Skarbowej w Warszawie nie zgodził się z tym stanowiskiem. W jego ocenie spółka popełniła błąd kwalifikując odprawy jako odszkodowanie, czyli naprawienie szkody lub straty, jaką pracownik poniósł w związku z pozbawieniem go zatrudnienia.

- De facto odprawa jest świadczeniem pracodawcy w razie zaistnienia zdarzeń, które zgodnie z odpowiednimi przepisami powodują niemożliwość, niecelowość lub zbędność kontynuacji stosunku pracy – stwierdził fiskus. Jego zdaniem nie bez znaczenia jest fakt, że ilekroć ustawodawca posługuje się w art. 21 ust. 1 pkt 3 ustawy o PIT określeniem „odprawa", to za każdym razem dotyczy to norm określających wyłączenia od zwolnienia.

Autopromocja
Historia Uważam Rze

Teraz z darmową dostawą i e‑wydaniem gratis!

ZAMÓW

- Przedmiotowym zwolnieniem nie są zatem objęte odprawy pieniężne, i to zarówno te, których wysokość lub zasady ustalania wynikają wprost z przepisów odrębnych ustaw, przepisów wykonawczych wydanych na podstawie tych ustaw, jak i odprawy pieniężne, których wysokość lub zasady ustalania wynikają z postanowień układów zbiorowych pracy, innych opartych na ustawie porozumień zbiorowych, regulaminów lub statutów, o których mowa w art. 9 § 1 Kodeksu pracy – uznał Dyrektor Izby Skarbowej w Warszawie.

Jego zdaniem Spółka  - jako płatnik - była obowiązana do poboru i odprowadzenia zaliczki na podatek dochodowy, a także przekazania pracownikowi i właściwemu urzędowi skarbowemu informacji PIT-11 oraz rocznej deklaracji PIT-4R, w których powinny były zostać uwzględnione zaliczki pobrane od odprawy.