fbTrack
REKLAMA
REKLAMA

Podatek dochodowy

CIT: usługi pośrednictwa bez podatku u źródła

Fotolia.com
Fiskus często uznaje pośrednictwo za świadczenia podobne do doradztwa. Wyciąga jednak odmienne wnioski co do podlegania tych usług limitowaniu w kosztach i obowiązku pobrania podatku w przypadku ich zakupu od zagranicznego kontrahenta.

W toku prowadzenia działalności podatnicy niejednokrotnie korzystają z różnego rodzaju usług pośrednictwa, świadczonych przez podmioty zewnętrzne. Mogą one polegać m.in. na wyszukiwaniu potencjalnych kontrahentów, nabywaniu produktów lub usług na rzecz podatnika, czy sprzedaży tych, które są oferowane przez niego. Ze względu na postępującą globalizację oraz chęć poszerzania rynków zbytu, usługi tego typu często świadczone są przez podmioty niebędące rezydentami podatkowymi w Polsce. Dlatego zasadne jest przeanalizowanie konieczności ewentualnego poboru zryczałtowanego podatku u źródła w przypadku ich nabycia.

Zgodnie z art. 26 ust. 1 ustawy o CIT, na płatnikach spoczywa obowiązek poboru podatku u źródła w przypadku regulowania należności z tytułów wskazanych w art. 21 ust. 1 oraz art. 22 ust. 1 tej ustawy.

Czytaj też:

Otwarty katalog

Pierwszy ze wskazanych przepisów dotyczy m.in przychodów uzyskanych na terenie Polski przez podmioty niebędące polskimi rezydentami podatkowymi z tytułu świadczeń doradczych, księgowych, badania rynku, usług prawnych, usług reklamowych, zarządzania i kontroli, przetwarzania danych, usług rekrutacji pracowników i pozyskiwania personelu, gwarancji i poręczeń oraz świadczeń o podobnym charakterze itp.

Aby zdefiniować jakie przychody uznawane są za osiągane na terytorium RP, należy sięgnąć do art. 3 ust. 3 pkt 5 ustawy o CIT. Zgodnie z tym przepisem, chodzi o dochody z tytułu należności regulowanych przez podmioty mające miejsce zamieszkania, siedzibę lub zarząd na terenie RP, niezależnie od miejsca zawarcia umowy i wykonania świadczenia.

Co do wyliczenia zawartego w art. 21 ust. 1 ustawy o CIT, to należy zauważyć, że usługi pośrednictwa nie zostały w nim wskazane wprost. Katalog ten nie ma jednak charakteru zamkniętego. Ze względu na użycie przez ustawodawcę zwrotu „oraz świadczeń o podobnym charakterze", jego zastosowanie może zostać rozszerzone na wiele innych usług, jednak tylko takich, w których można znaleźć podobieństwo do usług wymienionych wprost w powoływanym przepisie. W przypadku nabywania usług pośrednictwa konieczna jest zatem analiza ich charakteru oraz ewentualnego podobieństwa do tych wskazanych w art. 21 ust. 1 pkt 2a ustawy o CIT.

Skutki braku definicji

Usługi tego typu nie mają swojej definicji legalnej, jednak organy podatkowe niejednokrotnie wyznaczają ich zakres na podstawie słownikowego znaczenia słowa „pośrednictwo". Określają takie usługi jako „kojarzenie kontrahentów w transakcjach handlowych oraz umożliwianie kontaktu uczestnikom rynku pracy" (interpretacja indywidualna Dyrektora Krajowej Informacji Skarbowej z 25 sierpnia 2017 r., 0111-KDIB2-3.4010.53.2017.1.AB) czy też „działalność osoby trzeciej mającą na celu porozumienie się między stronami lub załatwienie jakichś spraw dotyczących obu stron" (interpretacja indywidualna Dyrektora KIS z 9 sierpnia 2018 r., 0114-KDIP2-1.4010.206.2018.3.AJ). Co istotne, niezależnie od przyjętej definicji, wśród stanowisk organów podatkowych dominuje pogląd, zgodnie z którym usługi pośrednictwa nie są objęte obowiązkiem poboru podatku u źródła.

Podobny zakres

Mówiąc o usługach niematerialnych, warto również zwrócić uwagę na art. 15e ustawy o CIT. Przepis ten dotyczy limitowania w kosztach uzyskania przychodów wydatków poniesionych na usługi doradcze, badania rynku, reklamowe, zarządzania i kontroli, przetwarzania danych, ubezpieczeń, gwarancji i poręczeń oraz świadczenia o podobnym charakterze, nabywane od podmiotów powiązanych w rozumieniu art. 11a ust. 1 pkt 4 ustawy o CIT lub podmiotów rezydujących w krajach stosujących tzw. szkodliwą konkurencję podatkową. Zakres tego przepisu jest bardzo podobny do katalogu świadczeń wskazanych w art. 21 ust. 1 pkt 2a. W omawianym zagadnieniu kluczowe okazuje się zawarcie świadczeń/usług doradczych w obydwu katalogach znajdujących się w przytoczonych przepisach. Kwestia ta jest o tyle istotna, że w interpretacjach indywidualnych wydawanych na podstawie art. 15e ustawy o CIT organy podatkowe dopatrują się podobieństwa usług pośrednictwa do tej właśnie kategorii świadczeń (zob. interpretację indywidualną Dyrektora KIS z 16 listopada 2018 r., 0114-KDIP2-2.4010. 435.2018.2.AM).

Jedna ustawa, dwa przepisy

Prowadzi to do uznania usług pośrednictwa za świadczenia o podobnym charakterze do usług doradczych, a w konsekwencji za objęte obowiązkiem limitowania z art. 15e ustawy o CIT. Dochodzi tu zatem do sytuacji, w której w obrębie tej samej ustawy świadczenie określonego typu jest uznawane według jednego przepisu za podobne do usługi doradczej, a na podstawie innego już nie. Co ciekawe, organy podatkowe niejednokrotnie posługują się identyczną definicją słownikową pośrednictwa, wyciągając z niej odmienne wnioski na temat podobieństwa takiej usługi do usług doradczych (por. ww. interpretacje oraz interpretację indywidulną Dyrektora KIS z 7 grudnia 2018 r., 0114-KDIP2-2.4010.484.2018.2.RK). Wskazane rozbieżności interpretacyjne mogą prowadzić do absurdalnych sytuacji w procesie stosowania tych przepisów.

Przykład:

A sp. z o.o., będąca polskim rezydentem podatkowym, nabywa usługi pośrednictwa w sprzedaży od spółki B GmbH, będącej rezydentem niemieckim. Spółki te są podmiotami powiązanymi w rozumieniu art. 11a ust. 1 pkt 4 ustawy o CIT.

W tak nakreślonym stanie faktycznym (abstrahując od kwestii spełnienia pozostałych przesłanek wskazanych w obydwu omawianych przepisach) należałoby stwierdzić, że A powinna uznać nabywane usługi za nieobjęte obowiązkiem poboru podatku u źródła jako nieuwzględnione w art. 21 ust. 1 pkt 2a ustawy o CIT. Nie zostały one tam wymienione wprost ani nie mają charakteru podobnego do tamże wskazanych. Natomiast na podstawie art. 15e ust. 1 pkt 1 ustawy o CIT podlegałyby one limitowaniu w kosztach uzyskania przychodów, gdyż zdaniem organów podatkowych są one podobne do usług doradczych. Taka rozbieżność interpretacyjna niewątpliwie jest trudna do zaakceptowania.

Tomasz Musialski jest kierownikiem Zespołu Podatków Bezpośrednich w ECDP TAX Mazur i wspólnicy sp.k.

Bartosz Suławko jest młodszym konsultantem podatkowym w ECDP TAX Mazur i wspólnicy sp.k.

www.ecdpgroup.com

Źródło: Rzeczpospolita
REKLAMA
REKLAMA
REKLAMA
REKLAMA
NAJNOWSZE Z RP.PL
REKLAMA
REKLAMA