Niższa składka wypadkowa, gdy firma zadba o ochronę

Sąd Najwyższy rozstrzygnie ws. niższej składki wypadkowej, czy do osób zatrudnionych w warunkach zagrożenia zalicza się pracowników wyposażonych w indywidualne środki ochrony, które je minimalizują.

Publikacja: 04.08.2023 07:17

Niższa składka wypadkowa, gdy firma zadba o ochronę

Foto: Adobe Stock

Zakład Ubezpieczeń Społecznych wszczął postępowanie w sprawie ustalenia prawidłowej wysokości stopy procentowej składki na ubezpieczenie wypadkowe obowiązującej u przedsiębiorcy. To dlatego, że firma złożyła wcześniej korektę danych zawartych w formularzu ZUS IWA. W efekcie zmniejszyła (wyzerowała) podane uprzednio wartości dotyczące liczby zatrudnionych w warunkach zagrożenia. Im więcej takich osób, tym wyższa składka wypadkowa.

Przyczyną złożenia korekty były niezgodności między danymi przekazywanymi w formularzu do ZUS a stanem faktycznym ujawnionym po kontroli dokonanej przez firmę audytorską. W ocenie firmy nie należało bowiem uznawać za zatrudnionych w warunkach zagrożenia pracowników, którzy zostali wyposażeni w środki ochrony indywidualnej. ZUS nie uwzględnił jednak zmienionych danych. W efekcie sprawa trafiła do sądu.

W pierwszej instancji firma przegrała. Sąd uznał, że stawka procentowa na ubezpieczenie wypadkowe jest uzależniona od zagrożenia w środowisku pracy. Zastosowane środki ochrony indywidualnej sprawiają co prawda, że pracownik pracuje w dopuszczalnych normach, ale otoczenie nadal niesie z sobą zagrożenie.

Dalej wskazał, że w ZUS IWA powinni być zatem uwzględniani wszyscy zatrudnieni w warunkach zagrożenia, gdy ten stan jest spowodowany przekroczeniem najwyższych dopuszczalnych stężeń i natężeń czynników szkodliwych dla zdrowia.

Zdaniem sądu podjęcie przez pracodawcę działań mających zminimalizować ryzyko zawodowe nie jest tożsame z jego całkowitym wyeliminowaniem. A skoro tak, to organ rentowy prawidłowo skorygował liczbę zatrudnionych u płatnika składek osób pracujących w warunkach zagrożenia.

Sąd drugiej instancji podzielił tę argumentację. Uznał, że – niezależnie od stosowanych przez firmę środków ochrony indywidualnej – jej pracownicy są narażeni na ponadnormatywny hałas. W efekcie brak było podstaw do dokonania korekty danych.

Firma nie dała jednak za wygraną i wniosła do SN skargę kasacyjną. Rozstrzygnięcie jednak nie zapadło. Sąd Najwyższy przedstawił bowiem powiększonemu składowi zagadnienie prawne. Chodzi o ustalenie, czy do osób zatrudnionych w warunkach zagrożenia, które występują w razie przekroczenia najwyższych dopuszczalnych stężeń i natężeń czynników szkodliwych dla zdrowia w środowisku pracy, zalicza się pracowników wyposażonych w indywidualne środki ochrony.

Sąd zwrócił bowiem uwagę, że wykładnia zwrotu „zatrudnionych w warunkach zagrożenia” budzi wątpliwości. Nie został bowiem nigdzie zdefiniowany. Chociaż sam SN ma w tym względzie swoje spostrzeżenia. W uzasadnieniu postanowienia wskazuje, że skłania się do uznania, że warunki występujące w środowisku pracy należy oceniać nie przy uwzględnieniu zastosowanych przez pracodawcę środków ochrony, ale jako kryterium występujące obiektywnie. W ocenie SN powinno chodzić o to, jakie czynniki faktycznie występują w konkretnym miejscu.

Sygnatura akt: II USKP 230/21

Czytaj więcej

Od kwietnia inny procent składki wypadkowej

Zakład Ubezpieczeń Społecznych wszczął postępowanie w sprawie ustalenia prawidłowej wysokości stopy procentowej składki na ubezpieczenie wypadkowe obowiązującej u przedsiębiorcy. To dlatego, że firma złożyła wcześniej korektę danych zawartych w formularzu ZUS IWA. W efekcie zmniejszyła (wyzerowała) podane uprzednio wartości dotyczące liczby zatrudnionych w warunkach zagrożenia. Im więcej takich osób, tym wyższa składka wypadkowa.

Pozostało 85% artykułu
2 / 3
artykułów
Czytaj dalej. Subskrybuj
Nieruchomości
Co można wybudować bez pozwolenia na własnej posesji? Garaż? A może oczko wodne?
Zawody prawnicze
Prokuratorzy zaniepokojeni poleceniem prokuratora krajowego ws. Andrija K.
Zawody prawnicze
Nieoczekiwana zmiana miejsc na podium rankingu kancelarii prawniczych
Prawo dla Ciebie
Trybunał: ustawa przyjęta bez Kamińskiego i Wąsika jest niezgodna z konstytucją
Akcje Specjalne
Firmy chcą działać w sposób zrównoważony
Sądy i trybunały
Andrzej Duda powołał Mikołaja Pawlaka na sędziego
Materiał Promocyjny
Sztuczna inteligencja może być wykorzystywana w każdej branży