fbTrack
REKLAMA
REKLAMA

Opinie Zdrowie

Atak koronawirusa nie wszędzie przebiega tak samo

AFP
Gdy analizujemy wskaźniki epidemiologiczne zauważamy odmienny przebieg epidemii w Europie Zachodniej i w Środkowej. Na Zachodzie obserwowaliśmy w marcu duży pik zachorowań ze znaczącą śmiertelnością, która w niektórych krajach przekroczyła 10 proc. wszystkich zachorowań. Po znaczącym spadku liczby nowych zachorowań podczas wakacji, w krajach tych doszło ponownie do wzrostu liczby zachorowań, których liczba jest nawet większa niż na wiosnę.

Charakterystyczną jednak cechą jest to, że zgony są w tych krajach obecnie na znacznie niższym poziomie niż wiosną (np. w Niemczech 0,2 proc, we Francji i w Belgii 0,3 proc, we Włoszech 0,6 proc). Tymczasem w Polsce, podobnie jak w Czechach, na Węgrzech i Ukrainie, w zasadzie nie było piku wiosennego, epidemia była pełzająca i wybuchła dopiero teraz z ogromną siłą powodując więcej zgonów.

W Polsce zgony stanowią ok. 1,3 proc nowych zachorowań, na Węgrzech 2 proc, na Ukrainie 1,7 a w Czechach 1,6 proc. Polska jest obecnie w fazie epidemii, jaką obserwowaliśmy wiosną w Europie Zachodniej z dużą ilością zachorowań i zgonów. O ile wiosną dzienne liczby zachorowań w Polce klasyfikowały nas w trzeciej lub czwartej dziesiątce na świecie, to obecnie plasujemy się w połowie pierwszej dziesiątki. Były już dni, gdy liczba zgonów spowodowanych koronawirusem w Polsce była największa w Europie.

Szukając przyczyn tych różnic nie bez znaczenia może być sprawność służby zdrowia i służb sanitarno-epidemiologicznych. W krajach zachodnich osiągnęły one pełną moc i pracują na dużych obrotach. Codziennie wykonywanych jest 100-200 tys. testów, sprawnie działa system sanitarno-epidemiologiczny i medyczny. Każde ogniwo zna swoje miejsce i rozpisaną rolę, którą profesjonalnie odgrywa. Nie ma mowy o improwizacji, służba zdrowia jest odpowiednio przygotowana i mimo większych obciążeń wie już jak radzić sobie w czas pandemii. Wzmocniona kadra medyczna jest wyposażona w leki i procedury, które są znane i przećwiczone. Kraje te dobrze przepracowały ostatnie pół roku szykując się do walki z koronawirusem. Mimo że powrócił on ze zdwojoną siłą kraje te na ogół radzą sobie teraz lepiej niż wiosną i uniknęły przepełnienia szpitali, oddziałów intensywnej terapii i kostnic. W przeciwieństwie do pierwszej fali zachorowań władze szybciej reagują na wzrost zachorowań wprowadzając odpowiednie restrykcje.

Natomiast w Polsce można odnieść wrażenie, że potraktowano czas powyborczy jak wakacje i prawdziwe przygotowania do walki z pandemią rozpoczęto, gdy liczba dziennych zachorowań sięgała 10 tys. Czy nie powinno być pełnego lockdownu bardziej teraz niż wiosną, gdy liczba zachorowań była niewielka? Skutki ekonomiczne wiosennych restrykcji powodują, że dziś nie ma na to przyzwolenia społecznego, gdyż doprowadziłoby to do bankructwa wiele firm. Politycy, patrząc bardziej na słupki poparcia niż słuchając ekspertów, z opóźnieniem decydują się na wprowadzanie ograniczeń, zapominając, że są one działaniami profilaktycznymi, które mają sens zapobiegawczy. Są jak szczepienia, które chronią nas przed zachorowaniem, ale nie ma sensu szczepić się gdy już zachorujemy. Lockdown jest potrzebny aby ograniczyć tempo szerzenia się zakażenia i zyskać czas na przygotowanie się do obrony przed wirusem.

Czy wiosenne restrykcje spełniły tę rolę i pozwoliły wyposażyć służbę zdrowia w odpowiednie narzędzia? Sprawna kontrola zakażenia wiosną, po wyborach prezydenckich zrobiła się mniej szczelna, a działania władz stały się chaotyczne i niespójne. W czasie epidemii, podobnie jak w czasie wojny, konieczna jest centralizacja władzy i sprawne zarządzanie kryzysem. Tymczasem podczas epidemii nastąpiła dymisja ministra zdrowia, który trzymał w swoim ręku większość nici zarządzania kryzysem i zdecentralizowano kontrolę nad pandemią, przekazując decyzje na tak niski szczebel jak dyrektor szkoły, szpitala, urzędu czy przedsiębiorstwa, nie bacząc na brak przygotowania tych osób do takiej roli, niewystarczający zasób informacji o sytuacji epidemiologicznej, brak narzędzi prawnych, finansowych czy organizacyjnych do realizacji powierzonych im zadań.

Szpitale jednoimienne miały zarządzać epidemią na poziome województwa. Co to jednak znaczy szpitale? Gdy za kontrolę epidemii odpowiada minister zdrowia, wojewoda, czy inspektor sanitarny to jednoznacznie wskazana jest odpowiedzialność za podejmowane decyzje, a równocześnie wszystkie te podmioty mają odpowiednie narzędzia ustawowe do realizacji powierzonych im zadań. Pomysł ministerstwa zdrowia na stworzenie hybrydowych placówek, z wydzieleniem w szpitalach określonej liczby łóżek dla chorych na COVID-19 okazał się fatalny w skutkach, gdyż powodował szerzenie się w szpitalach zakażeń wśród chorych i personelu, równocześnie ograniczając dostęp do specjalistycznej pomocy chorym na inne choroby. Przy posiadanej bazie łóżkowej i zasobach kadrowych, jedynym rozwiązaniem było przygotowanie miejsc spełniających rolę szpitali jednoimiennych na stadionach, w halach sportowych lub wystawienniczych. Do tych miejsc należało skierować lekarzy doświadczonych w walce z COVID-19, których jest niewielu i uzupełnić ich szeregi rezydentami nie posiadającymi jeszcze specjalizacji, a więc nie mogącymi samodzielnie pracować z chorymi w innych placówkach a także ze studentami wydziału lekarskiego. Trudniej jest zorganizować kadry pielęgniarskie i opiekunów chorych. W tym przypadku pod kierownictwem pielęgniarek z doświadczeniem zakaźnym można było wykorzystać przeszkolone wolontariuszki, siostry zakonne, studentki wydziałów pielęgniarstwa i osoby z poboru. Nie mamy żadnych rezerw kadrowych, więc niewiele jest alternatywnych rozwiązań. Pozostali pracownicy medyczni powinni pozostać w swoich miejscach pracy i stosując odpowiednie środki ochrony oraz procedury sanitarne zajmować się chorymi niezakażonymi, tak aby nie powiększać strat spowodowanych COVID-19 innymi chorobami.

Racjonalność gospodarowania ograniczonymi zasobami kadrowymi powinna być podstawową zasadą w walce z pandemią. Grupy te trzeba szczególnie chronić przed zakażeniem, bo nie posiadamy żadnych zmienników. Równocześnie nie możemy sobie pozwolić na wysyłanie wybitnych specjalistów potrzebnych chorym na inne choroby do walki z koronawirusem, na czym się nie znają a zakażeni uszczuplają i tak niewystarczające kadry. W ten sposób nie pomagają ani jednym ani drugim. Podczas gdy kraje Europy Zachodnie uruchomiły wszelkie rezerwy i w miarę kontrolują szerzenie się zakażenia, w Polsce nie pozostaje nam nic innego jak mieć nadzieję, że jakoś to będzie.

 

Źródło: rp.pl
REKLAMA
REKLAMA
REKLAMA
REKLAMA
NAJNOWSZE Z RP.PL
REKLAMA
REKLAMA
REKLAMA
REKLAMA: automatycznie wyświetlimy artykuł za 15 sekund.
REKLAMA
REKLAMA