Reklama
Rozwiń
Reklama

Ugoda przed sądem pracy nie przekreśliła preferencji w PIT dla odszkodowania

To, że w sporze byłego pracownika z pracodawcą o przywrócenie do pracy na poprzednich warunkach została zawarta ugoda sądowa nie zmienia odszkodowawczego charakteru świadczenia i nie przekreśla prawa do zwolnienia w PIT.

Publikacja: 07.01.2026 10:27

Ugoda przed sądem pracy nie przekreśliła preferencji w PIT dla odszkodowania

Foto: Adobe Stock

Wojewódzki Sąd Administracyjny (WSA) w Gdańsku uwzględnił skargę podatnika, który spierał się z fiskusem o prawo do zwolnienia w PIT. 

Czy odszkodowanie od byłego pracodawcy jest zwolnione z PIT?

Konkretnie chodziło o kwoty wypłacone na podstawie ugody sądowej. We wniosku o interpretację z czerwca 2025 r. mężczyzna wyjaśnił, że pracował jako nauczyciel akademicki. Pod koniec sierpnia 2019 r. został jednak zawieszony w obowiązkach nauczyciela, a wynagrodzenie zostało mu zmniejszone o połowę. Nauczyciel wskazał, że poszedł z tym do sądu pracy, ale w listopadzie 2019 r. otrzymał wypowiedzenie. Ta sprawa też trafiła na wokandę sądu pracy z żądaniem uznania wypowiedzenia za bezskuteczne, przywrócenia do pracy na poprzednich warunkach oraz na podstawie art. 57 § 2 kodeksu pracy. Mężczyzna tłumaczył, że wniósł w niej o zasądzenie wynagrodzenia za cały okres pozostawania bez pracy.

Ostatecznie w obu połączonych przez sąd pracy sprawach strony doszły do porozumienia. Z wniosku wynikało, że zgodnie z zawartą ugodą sądową pracodawca zobowiązał się zapłacić nauczycielowi 120 tys. zł tytułem odszkodowania. A ten zgodził się, że nie będzie już pracownikiem pracodawcy. Mężczyzna chciał się upewnić, czy takie odszkodowanie uzyskane od pracodawcy na podstawie ugody sądowej jest zwolnione z opodatkowania na podstawie art. 21 ust. 1 pkt. 3, ewentualnie art. 21 ust. 1 pkt. 3b ustawy o PIT. 

Fiskus w opisanej sytuacji nie dopatrzył się jednak żadnej preferencji. Przede wszystkim twierdził, że skoro wypłata świadczenia nastąpiła na podstawie zawartego porozumienia , tj. ugody, to nie może być mowy o naprawieniu wyrządzonej szkody i odszkodowaniu. Nie korzysta zatem ze zwolnienia m.in. dla odszkodowań, których wysokość lub zasady ustalania wynikają wprost z przepisów ustaw czy aktów wykonawczych przewidzianego przez ustawodawcę w art. 21 ust. 1 pkt. 3 ustawy o PIT. Podatnik zaskarżył interpretację i wygrał. 

Reklama
Reklama

Czy ugoda sądowa może pozbawić prawa do zwolnienia podatkowego?

Gdański WSA zgodził się ze skarżącym, że w spornym przypadku zawarcie ugody sądowej nie spowodowało utraty możliwości skorzystania ze zwolnienia z art. 21 ust. 1 pkt. 3 lit. g ustawy o PIT. A to dlatego, że przepis ten wprost wskazuje na objęcie zwolnieniem kwot wynikających z zawartych ugód sądowych. Sąd nie miał przy tym wątpliwości, że kodeks pracy może być uważany za przepisy odrębnych ustaw, o których mowa w spornej regulacji jako wprost określające wysokość lub zasady ustalania odszkodowania. A w przypadku art. 57 § 2 kodeksu pracy, mamy do czynienia ze świadczeniem o charakterze odszkodowawczym. 

WSA nie zgodził się z fiskusem, że w sprawie nie chodzi o odszkodowanie z art. 21 ust. 1 pkt. 3 ustawy o PIT, bo w ugodzie sądowej nie doszło do stwierdzenia naruszenia przepisów prawa pracy dotyczących rozwiązywania umów o pracę. Jak bowiem zauważył sąd, jego źródłem niewątpliwie był art. 57 § 2 kodeksu pracy, który normuje uprawnienia pracownika w razie niezgodnego z prawem rozwiązania przez pracodawcę umowy o pracę. 

Sąd nie zostawił też suchej nitki na podejściu fiskusa do ugodowego załatwienia sprawy. Przypomniał, że w sprawach, w których zawarcie ugody jest dopuszczalne, sąd dąży w każdym stanie postępowania do ich ugodowego załatwienia, w szczególności przez nakłanianie do mediacji. I to dodatkowo przemawia za objęciem tego rodzaju odszkodowań opartych na ugodzie sądowej zwolnieniem podatkowym, oczywiście przy spełnieniu pozostałych jego warunków. W opinii WSA przyjęcie odmiennego stanowiska prowadziłoby do braku spójności systemu prawa. Z jednej strony ustawodawca zachęcałby bowiem do ugodowego załatwiania sporów, a z drugiej wykluczałby uzyskanie preferencji podatkowej tylko dlatego, że doszło do ugody sądowej. Wyrok nie jest prawomocny.

Sygnatura akt: I SA/Gd 810/25

Podatki
Od 7 stycznia nowe zasady rozliczania podatku od spadków i darowizn
Nieruchomości
Trudniej będzie zablokować sąsiadowi budowę. Wchodzą w życie nowe przepisy
Prawo dla Ciebie
Abonament RTV w górę. Tyle zapłacimy w 2026 r.
Praca, Emerytury i renty
Kiedy wypłaty 800 plus w styczniu 2026? Zmiany w terminach przelewów
Nieruchomości
SN: Współwłaściciel nie ma prawa żądać całego odszkodowania za czynsz
Reklama
Reklama
REKLAMA: automatycznie wyświetlimy artykuł za 15 sekund.
Reklama
Reklama