Sąd: Podatnik musi faktycznie wpłacić podatek

Składając wniosek o przyjęcie dobrowolnego zabezpieczenia w formie depozytu, podatnik musi faktycznie go wpłacić.

Publikacja: 06.03.2023 07:00

Sąd: Podatnik musi faktycznie wpłacić podatek

Foto: Adobe Stock

Dobrowolne zabezpieczenie należności podatkowych pozwala uniknąć blokady kont np. na czas kontroli czy sporu sądowego. Ze względu na wygodę chętnie korzysta z niego fiskus. Jedną z opcji jest uznanie kwoty na rachunku depozytowym organu podatkowego. Żeby to zadziałało, nie wystarczy jednak obietnica złożenia depozytu. Fiskus od razu domaga się jego wpłaty. A jego stanowisko potwierdza Naczelny Sąd Administracyjny.

Obiecanki...

Spór w sprawie zaczął się, gdy fiskus orzekł o odpowiedzialności byłego członka zarządu spółki za jej zaległości podatkowe w PIT. Mężczyzna nie zgadzał się z tym rozstrzygnięciem, a gdy wniósł skargę do sądu administracyjnego, chciał jeszcze powalczyć o wstrzymanie jego wykonania. Złożył wniosek o przyjęcie zabezpieczenia z art. 33d par. 2 pkt 6 ordynacji podatkowej, czyli depozytu, oraz wyznaczenie mu terminu na jego wpłatę ze wskazaniem rachunku bankowego.

Czytaj więcej

Obowiązek podatkowy w VAT z tytułu otrzymania depozytu

Fiskus odmówił przyjęcia dobrowolnego zabezpieczenia. Zauważył, że mężczyzna, składając wniosek o przyjęcie zabezpieczenia, nie wniósł go, tj. nie wpłacił środków pieniężnych na rachunek depozytowy organu. Urzędnicy tłumaczyli, że to on wybrał uznanie kwoty na rachunku depozytowym fiskusa jako formę zabezpieczenia wykonania decyzji. Wnosząc o jego przyjęcie, powinien zatem dokonać wpłaty.

Mężczyzna zaskarżył odmowę, ale nic nie wskórał. Najpierw racji nie przyznał mu Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu. Podkreślił, że bezspornie skarżący, składając wniosek o dobrowolne zabezpieczenie, nie dokonał wpłaty środków na rachunek depozytowy fiskusa w wysokości odpowiadającej kwocie zobowiązania podatkowego wraz z odsetkami za zwłokę.

A w ocenie sądu przyjęcie zabezpieczenia oznacza zaakceptowanie istniejącego i ustanowionego zabezpieczenia w jednej z form określonych w art. 33d ordynacji podatkowej.

Już zatem w momencie składania wniosku o dobrowolne zabezpieczenie powinno być ono ukształtowane. To oznacza, że warunkiem pozytywnego rozpoznania wniosku jest istnienie w momencie wydawania postanowienia zabezpieczenia w jednej z form.

WSA nie miał wątpliwości, że składając wniosek o przyjęcie zabezpieczenia w formie depozytu gotówkowego, skarżący powinien złożyć go w określonej przez siebie kwocie. Jak bowiem tłumaczył sąd, przyjęcie zabezpieczenia nie ma charakteru promesy na jego dokonanie. Sąd zauważył, że dobrowolne zabezpieczenie wykonania decyzji „następuje przez przyjęcie”. A przyjęcie to inaczej wyrażenie zgody na coś, zaakceptowanie czegoś. Przyjąć zaś można wyłącznie coś, co już istnieje.

Jak podkreślił WSA, ograniczając się wyłącznie do wskazania formy zabezpieczenia bez jego dokonania, strona uniemożliwia zbadanie przez fiskusa jego możliwości, prawidłowości i skuteczności.

Tak samo uznał Naczelny Sąd Administracyjny. Zgodził się, że przyjęcie zabezpieczenia oznacza zaakceptowanie istniejącego, ustanowionego zabezpieczenia w jednej z form określonych w ordynacji podatkowej.

...nie wystarczą

Zabezpieczenie to powinno być ukształtowane. A to, jak tłumaczył sędzia NSA Stanisław Bogucki, oznacza, że warunkiem pozytywnego rozpoznania wniosku jest istnienie w momencie wydawania postanowienia zabezpieczenia w jednej z jego form. Nie chodzi zatem wyłącznie o wskazanie formy zabezpieczenia bez jego dokonania. Wyrok jest prawomocny.

Sygnatura akt: III FSK 2799/21

OPINIA

Jarosław Ziobrowski adwokat, kancelaria Ziobrowski Tax & Law

Zgodnie z przepisami ordynacji podatkowej, dokonując wyboru formy zabezpieczenia, podatnik powinien tę formę precyzyjnie określić oraz dołączyć do wniosku o przyjęcie zabezpieczenia dokumenty, z których wynikałoby dokonanie zabezpieczenia, np. potwierdzenie przelewu. Niestety, brakuje podstaw prawnych, by uznać, że organ najpierw orzeka o zgodzie na przyjęcie zabezpieczenia, a następnie o jego przyjęciu. Przyjęcie zabezpieczenia nie ma bowiem charakteru promesy na dokonanie zabezpieczenia. Podobne stanowisko zajął Naczelny Sąd Administracyjny w wyroku z 25 czerwca 2010 r. (sygn. I FSK 1124/09). Ponadto wpłata depozytu przy złożeniu wniosku o przyjęcie zabezpieczenia nie stanowi wykonania zobowiązania i jego wygaśnięcia. Nie ma podstaw prawnych do utożsamiania wpłaty depozytu przy zabezpieczeniu z wykonaniem zobowiązania podatkowego. Inna jest bowiem w obu tych przypadkach causa takiej wpłaty.

Dobrowolne zabezpieczenie należności podatkowych pozwala uniknąć blokady kont np. na czas kontroli czy sporu sądowego. Ze względu na wygodę chętnie korzysta z niego fiskus. Jedną z opcji jest uznanie kwoty na rachunku depozytowym organu podatkowego. Żeby to zadziałało, nie wystarczy jednak obietnica złożenia depozytu. Fiskus od razu domaga się jego wpłaty. A jego stanowisko potwierdza Naczelny Sąd Administracyjny.

Obiecanki...

Pozostało 91% artykułu
2 / 3
artykułów
Czytaj dalej. Subskrybuj
Prawnicy
Gdzie uczą najlepszych prawników w Polsce? Ranking wydziałów prawa 2024
Podatki
Fiskus nie przejął się wyrokiem NSA. Sam przelew nie wystarczy
Sądy i trybunały
Sędzia Sądu Najwyższego skarży Polskę do ETPC. Chodzi o decyzję Andrzeja Dudy
Sądy i trybunały
Sąd Najwyższy: wybór „spośród sędziów" nie oznacza wyboru „przez sędziów"
Zawody prawnicze
Nieoczekiwana zmiana miejsc na podium rankingu kancelarii prawniczych
Materiał Promocyjny
Sztuczna inteligencja może być wykorzystywana w każdej branży