Naczelny Sąd Administracyjny wydał we wtorek dwa korzystne dla podatników orzeczenia dotyczące opodatkowania nieodpłatnych świadczeń.

Chodzi o konieczność doliczania do przychodu pracowników wartości świadczeń pracodawcy.

Praca albo wypoczynek

Choć profiskalna interpretacja przepisów o przychodzie z nieodpłatnych świadczeń powinna odejść do lamusa po wyroku Trybunału Konstytucyjnego (TK) z lipca 2014 r., fiskus nadal nie rezygnuje z PIT od świadczeń pracowniczych (pisaliśmy o tym w „Rz" z 2 sierpnia br.).

TK sformułował kilka warunków, bez spełniania których nie ma mowy o opodatkowaniu (patrz ramka).

Jedna ze spraw dotyczyła pobrania PIT od pracowników oddelegowanych do pracy we Francji, od wartości bezpłatnego transportu z Polski do Francji i z powrotem, transportu z miejsca pobytu do wykonywania pracy, noclegów, opłat za prąd, gaz, internet, telefon czy posiłków regeneracyjnych.

Firma podkreślała, że zakwaterowanie pracowników wykonujących pracę we Francji podlega wymogom jakościowym. Odpowiednie władze sprawdzają jakość miejsc noclegowych i zaplecze socjalne pracowników, czego firma kilkakrotnie doświadczyła.

Gdyby nie te wydatki, nie mogłaby prowadzić we Francji prac i tam zarabiać.

Izba skarbowa, a za nią również Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie, uznały, że nie ma znaczenia, że w sensie ekonomicznym przychód nie powstał. Na gruncie przepisów ustawy o PIT dochód może wystąpić mimo braku realnych korzyści majątkowych.

Autopromocja
30 listopada, godz. 12.00

Kto zdobędzie Zielone Orły "Rzeczpospolitej"?

Sprawdź szczegóły

NSA uchylił wyrok i interpretację, tłumacząc, że warunkiem przypisania przychodu jest korzystanie ze świadczenia w interesie i za zgodą pracownika.

Sędzia Maciej Jaśniewicz w ustnym uzasadnieniu tłumaczył, że niewątpliwie pracownicy w jakimś sensie korzystają z nieodpłatnych świadczeń. Nie są one jednak wykonywane w ich interesie, w celach wypoczynkowych, tylko pracodawcy, by mógł działać za granicą.

Wysokość przychodu

Inne wtorkowe orzeczenie NSA też zapadło w sprawie dotyczącej opodatkowania zapewnienia dojazdu do pracy. W tym przypadku też chodziło o niekorzystną interpretację izby skarbowej.

We wniosku o jej wydanie pracodawca opisał, że wykupuje u lokalnego przewoźnika usługę przewozu. Miesięczna opłata jest uzależniona od liczby dni roboczych.

Z autobusu może skorzystać każdy pracownik, ale pracodawca nie wie, ilu pracowników, którzy z nich i jak często faktycznie korzystają z możliwości przejazdu.

Stwierdził, że nie może ustalić wysokości przychodu w sposób precyzyjny. Jedne, co teoretycznie mógłby zrobić, to przypisanie przychodu w wysokości statystycznej, ale w takim przypadku jego wysokości byłaby nieuczciwie uśredniona.

Izba uznała, że trzeba doliczyć PIT, ale sądy obu instancji orzekły korzystnie dla pracodawcy i pracowników.

Sędzia Stanisław Bogucki podkreślił, że sprawa dotyczy interpretacji i zarówno izba, jak i sądy opierają się wyłącznie na opisie zdarzeń przedstawionych przez wnioskodawcę. Skoro napisał on, że nie można ustalić wysokości świadczenia pracownika, to tak trzeba przyjąć i nie można dobudowywać innych scenariuszy. Sędzia zaznaczył, że inaczej mogłoby być w sprawie wymiarowej, w której można byłoby stwierdzić, że pracodawca może sporządzić listę pracowników korzystających z transportu.

sygnatura akt: II FSK 1920/14 II FKS 1970/14

Kto zyska na świadczeniu

Zdaniem Trybunału Konstytucyjnego wartość nieodpłatnych świadczeń może być przychodem, tylko jeżeli:

- świadczenia zostały spełnione za zgodą pracownika (skorzystał z nich w pełni dobrowolnie);

- zostały one spełnione w jego interesie (a nie w interesie pracodawcy) i przyniosły mu korzyść w postaci powiększenia aktywów lub uniknięcia wydatku, który musiałby ponieść;

- korzyść pracownika jest wymierna i przypisana indywidualnie (nie jest dostępna w sposób ogólny dla wszystkich podmiotów).

Te warunki muszą być spełnione łącznie.

Trybunał wyjaśnił też, że wartością nieodpłatnych świadczeń nie zawsze jest cena ich zakupu. Wartość tę ustala się natomiast nie wprost, ale kierując się cenami zakupu.