fbTrack
REKLAMA
REKLAMA

Podatek dochodowy

Które dochody spółki strefowej są zwolnione z podatku dochodowego

Fotorzepa, Darek Gorajski
Jeżeli kwota pieniężna wypłacona przez kontrahenta przedsiębiorcy za niezrealizowanie ustalonego w umowie poziomu zamówień jest ściśle i bezpośrednio związana z działalnością produkcyjną prowadzoną w SSE na podstawie zezwolenia, to może korzystać ze zwolnienia podatkowego.

22 marca 2019 r. Naczelny Sąd Administracyjny wydał wyrok (II FSK 896/17) istotny dla wszystkich przedsiębiorców prowadzących działalność w specjalnej strefie ekonomicznej (SSE) na podstawie zezwolenia. Rozstrzygnięcie dotyczyło bowiem często pojawiającej się w trakcie prowadzenia działalności gospodarczej kwestii, jak szeroko należy rozumieć pojęcie dochodu uzyskiwanego bezpośrednio z działalności wskazanej w zezwoleniu, który w konsekwencji korzysta ze zwolnienia podatkowego.

Czytaj też:

Jak ustalić limity kosztowe dla spółki strefowej

Ograniczenia dotyczą także kosztów w działalności strefowej

Spór odnosił się do właściwej klasyfikacji – jako zwolniony albo opodatkowany – dochodu z rekompensaty otrzymanej od kontrahenta zgodnie z umową, na podstawie której spółka generowała w całości przychód korzystający ze zwolnienia podatkowego. Do wypłaty rekompensaty miało dochodzić w przypadku, gdy faktycznie zrealizowany poziom zamówień w danym roku byłby niższy, niż zakładany na potrzeby kalkulacji ceny sprzedaży. Zarówno Dyrektor Izby Skarbowej w Katowicach, jak i Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie zgodnie uznali, że taka rekompensata nie jest bezpośrednim następstwem działalności produkcyjnej wskazanej w zezwoleniu i w związku z tym nie może korzystać ze zwolnienia podatkowego.

Nie tylko sprzedaż wyrobów i usług

NSA zgodził się jednak w tym przypadku z podatnikiem. Uznał, że rekompensata jest w istocie ściśle i bezpośrednio związana z działalnością produkcyjną prowadzoną przez spółkę w SSE na podstawie zezwolenia i w konsekwencji może korzystać ze zwolnienia podatkowego. Sąd podkreślił w swoim rozstrzygnięciu, że art. 17 ust. 1 pkt 34 ustawy o podatku dochodowym od osób prawnych nie mówi o dochodach ze sprzedaży towarów i usług, ale o dochodach uzyskanych z działalności gospodarczej prowadzonej na terenie SSE na podstawie zezwolenia, co jest pojęciem szerszym. Błędne jest zatem przyjęcie, że wykładnia literalna tego przepisu pozwala na objęcie zwolnieniem wyłącznie dochodu ze sprzedaży towarów i usług.

To już drugi wyrok NSA w ostatnim czasie (poprzedni to wyrok z 15 lutego 2018 r., II FSK 245/16), w którym sąd wskazał, że za dochód z działalności gospodarczej, która może korzystać ze zwolnienia na podstawie zezwolenia, należy uznać wszelkie przysporzenia z działalności gospodarczej prowadzonej na terenie SSE, jeśli tytuł ich otrzymania zawiera się w zakresie przedmiotowym działalności określonej w zezwoleniu. Utożsamianie dochodu zwolnionego jedynie z ceną uzyskaną za sprzedaż produktów czy usług wskazanych w zezwoleniu jest w istocie nieuprawnione i zawężające.

Zmiana korzystna dla podatników

Do tej pory stanowiska prezentowane w interpretacjach indywidualnych, a także w wyrokach sądów administracyjnych – choć nie były jednolite – od wielu lat w zdecydowanej większości odzwierciedlały restrykcyjne podejście. Bez względu na to, jak bliski i bezpośredni był związek otrzymywanych dochodów z działalnością wskazaną w zezwoleniu, jeśli nie stanowił on wprost przychodu ze sprzedaży produktów czy usług objętych zezwoleniem, to najczęściej przedsiębiorca uzyskiwał jednakową odpowiedź – należy go opodatkować na zasadach ogólnych.

W praktyce gospodarczej możliwe jest uzyskiwanie całego wachlarza przychodów w ramach prowadzonej działalności, które z kolei mogą być w sposób mniej lub bardziej bezpośredni związane z działalnością wskazaną w posiadanym przez przedsiębiorcę zezwoleniu. To, co jest szczególnie cenne w przytoczonych dwóch wyrokach NSA, to:

• po pierwsze - umożliwienie szerszego interpretowania przepisu art. 17 ust. 34 ustawy o CIT niż robiły to do tej pory organy podatkowe i sądy administracyjne,

• po drugie - wskazanie, że każdy przypadek należy przeanalizować indywidualnie.

Zdaniem autorki

Anna Lucyga-Bierbaumer, doradca podatkowy i menedżer w Dziale Doradztwa Podatkowego Deloitte

NSA zracjonalizował definicję dochodu zwolnionego na podstawie zezwolenia

NSA wskazał w swoim wyroku na jakie elementy należy zwrócić uwagę, ażeby w sposób prawidłowy ocenić, czy dany dochód można uznać za wynikający bezpośrednio z działalności gospodarczej prowadzonej na podstawie zezwolenia. Przede wszystkim więc związek danego dochodu z działalnością wskazaną w zezwoleniu powinien być ścisły, bezpośredni i racjonalny, zaś tytuł otrzymania dochodu powinien wynikać z tej działalności (przykładowo uregulowanie w ramach umowy przedmiotowo mieszczącej się w granicach wyznaczonych zezwoleniem).

Co to w praktyce oznacza? W mojej ocenie tezy przedstawione przez NSA dają podatnikom korzystającym ze zwolnienia podatkowego na podstawie zezwolenia strefowego pewien drogowskaz – znacznie bardziej rozsądny i racjonalny, niż prezentowane do tej pory restrykcyjne i nieco automatyczne podejście organów i sądów administracyjnych. Nie oznacza to nieograniczonego rozszerzenia katalogu świadczeń, które mogą być potraktowane jako zwolnione na podstawie zezwolenia. Wydaje się, że przykładowo odszkodowania otrzymywane z zakładów ubezpieczeń w związku ze szkodami na mieniu wynikającymi ze zdarzeń losowych czy kar umownych są związane z działalnością zwolnioną tylko w sposób pośredni. W konsekwencji, nadal rozsądne będzie przyjęcie, że powinny być opodatkowane na zasadach ogólnych.

Niemniej podatnicy często otrzymują również inne kategorie przychodów, które są nierozłącznie związane z prowadzoną na podstawie zezwolenia działalnością produkcyjną lub usługową. Należy tu wymienić przykładowo przychody stanowiące wyrównanie poziomu dochodów na koniec roku, które mogą wynikać z obowiązującej w danej grupie polityki cen transferowych. Innym przykładem mogą być przychody otrzymywane od kontrahentów w zamian za przygotowanie do rozpoczęcia produkcji objętej zakresem zezwolenia na ich rzecz czy też przychody otrzymane w związku z wycofaniem się z zamówienia przez kontrahenta lub – jak w analizowanej sprawie – w związku z zamówieniem mniejszej ilości produktów niż deklarowana przy ustalaniu warunków dostaw. Cechą wspólną tych przychodów jest to, że są one bezpośrednio i nierozerwalnie związane z podejmowaną działalnością produkcyjną, z koszty związane z takimi przychodami najprawdopodobniej były lub będą odzwierciedlone w kosztach działalności zwolnionej.

Kwalifikacja takich świadczeń do źródła przychodów zwolnionych albo opodatkowanych nie jest kwestią oczywistą, niemniej w mojej opinii na kanwie przytoczonych dwóch wyroków NSA szanse na potwierdzenie, iż dochody takie stanowią w istocie element i uzupełnienie podstawowej działalności zwolnionej, istotnie wzrosły.

Także na podstawie decyzji o wsparciu

Przedmiotowe rozważania w sposób bezpośredni odnoszą się do przedsiębiorców, którzy prowadzą obecnie działalność na podstawie zezwoleń strefowych obowiązujących maksymalnie do końca 2026 r. Choć zezwolenia strefowe zasadniczo nie są już obecnie wydawane, to dotychczasowe SSE zostały zastąpione tzw. Polską Strefą Inwestycji (PSI), a zezwolenia strefowe – przez Decyzje o Wsparciu (DOW) wydawane w związku z nową inwestycją. Mechanizm działania zwolnienia podatkowego na podstawie DOW (w podatku dochodowym od osób prawnych i podatku dochodowym od osób fizycznych) jest analogiczny do mechanizmu rozliczenia zwolnienia podatkowego na podstawie zezwolenia strefowego. W konsekwencji, bogata praktyka dotycząca rozliczenia podatkowego zwolnienia SSE, która ukształtowała się przez ponad 20 lat, z pewnością będzie pomocniczo wykorzystywana przez podatników, organy podatkowe i sądy administracyjne w rozliczeniu zwolnienia na podstawie DOW, bazującym na lustrzanych przepisach w obydwu ustawach o podatku dochodowym.

Podstawa prawna:

art. 17 ust. 1 pkt 34 ustawy z 15 lutego 1992 r. o podatku dochodowym od osób prawnych (tekst jedn. Dz.U z 2018 r. poz. 1036 ze zm.)

Źródło: rp.pl
REKLAMA
REKLAMA
REKLAMA
REKLAMA
NAJNOWSZE Z RP.PL
REKLAMA
REKLAMA