Michał Kolanko: Czy konflikty w Polsce 2050 doprowadzą do powstania Czwartej Drogi?

Co tak naprawdę warto wiedzieć obecnie o sytuacji w Polsce 2050? Partia, która dysponuje 31-osobowym klubem w Sejmie oraz rocznymi wpływami z subwencji wynoszącymi ok. 7,5 mln zł – a to kwota niebagatelna jak na polską politykę – nadal nie potrafi przełamać największego od jej powstania kryzysu politycznego. Rada Krajowa Polski 2050 z 16 stycznia nie przyniosła przełomu. Jej kontynuacja odbędzie się w poniedziałek wieczorem. Coraz wyraźniej widać, że najmłodsza partia w koalicji rządzącej znalazła się na krawędzi politycznego rozpadu.

Lider ugrupowania Szymon Hołownia, który w ubiegłym roku – mimo wewnętrznych namów – zrezygnował z kandydowania na szefa Polski 2050, zadeklarował w ubiegłym tygodniu możliwość „powrotu”, czy też kontynuacji swojej misji. Ale w tej chwili jego przeciwnicy w partii twierdzą, że nie ma większości, by taki powrót przeforsować – lub przeforsować przedłużenie swojej kadencji. Jednocześnie alternatywa, czyli minister klimatu i środowiska Paulina Hennig-Kloska nie daje gwarancji, że partia się nie rozpadnie. To najprostszy wniosek z ubiegłotygodniowego posiedzenia Rady Krajowej. W skrajnej sytuacji rząd może stracić większość, a KO może zostać zmuszona do negocjowania z dwiema mniejszymi siłami powstałymi na gruzach dawnej Polski 2050. Z rządu słychać jednak, że scenariusz utraty większości jest uznawany za najmniej prawdopodobny ze wszystkich.

Czytaj więcej

Polityka

Nieoficjalnie: Szymon Hołownia chce powtórki całych wyborów na przewodniczącego Polski 2050

Szymon Hołownia, lider i założyciel Polski 2050 wylogował się ze zdalnych obrad Rady Krajowej par...

Na początku 2026 roku rząd Donalda Tuska zaczął zajmować się sobą

Na przełomie roku trudno uznać, że rząd jest w ofensywie. Okres między rekonstrukcją pod koniec lipca 2025 r. a kryzysem zdrowotnym na początku grudnia, gdy w „Rzeczpospolitej” pisaliśmy o tym, że Donald Tusk złapał wiatr w żagle należy już do przeszłości. Sytuację „zresetował” wspominany wcześniej problem w systemie ochrony zdrowia. Na początku 2026 r. premier nie sformułował żadnej konkretnej zapowiedzi nowych działań w tym roku. Można jedynie odnotować próbę ocieplenia relacji z Pałacem Prezydenckim w kilku kwestiach.

Od kilku dni rząd sprawia wrażenie, jakby zamiast podejmować konkretne decyzje utknął w wewnętrznych sporach i zajął się sam sobą. Przełom roku to np. awantura w sprawie PIP.  Teraz politycy całej koalicji muszą dodatkowo tłumaczyć się z tego, co dzieje się w Polsce 2050. I nie mają na to dobrego sposobu. Im dłużej to trwa, tym bardziej nasila się wrażenie, że rząd i koalicja grzęzną, zamiast iść do przodu. A wrażenie, że politycy zajmują się sami sobą jest demolujące dla każdej koalicji. Wystarczy spojrzeć na drugą kadencję PiS. Jednak nie to jest w całej sprawie dla premiera Donalda Tuska najgorsze. Nie jest tym nawet wyjście grupki posłów Polski 2050 i pojawienie się w Sejmie „drugiego Razem” krytykującego rząd, tylko z innych pozycji.

Układ sił w obecnym Sejmie

Foto: PAP

Co dalej z centrum? Tusk obstawia wariant małej koalicji – ale czy to wystarczy?

Donald Tusk zapowiedział w ubiegłym roku, że decyzja co do formatu startu w wyborach w 2027 r. zapadnie na kilka miesięcy przed tymi wyborami, na podstawie szerokich badań poparcia. Tak jak napisaliśmy w „Rzeczpospolitej” premier obstawia wariant, że KO spróbuje stworzyć przede wszystkim wyborczą koalicję z PSL i Polską 2050, oraz, być może, z niektórymi samorządowcami. Taka centroprawicowa koalicja miałaby zawalczyć o władzę z Nową Lewicą jako skrzydłowym. PSL w obawie o własną podmiotowość takiej koalicji nie chce.

I tu pojawia się problem z Polską 2050. Jeśli okaże się, że koalicja KO, PSL i Polski 2050 nie będzie wystarczająca do utrzymania władzy – np. z powodu wewnętrznych konfliktów – to pojawi się pytanie, na kogo mają głosować centroprawicowi wyborcy, którzy nie chcą głosować na taką koalicję? Tusk może uznać, że potrzebna jest nowa „Trzecia Droga”. Ale po rozpadzie partii Hołowni o taką formację może być bardzo trudno. Wykreowanie jej nowego wizerunku – np. „partii liberalnej” czy „partii przedsiębiorców” – może po prostu się nie powieść. Zwłaszcza, jeśli nie pojawią się tam nowe twarze, a jej przesłanie będzie oferować tylko dogmatyczny liberalizm.

Polska 2050 i cała Trzecia Droga miały wiele nurtów: politykę mieszkaniową, zielony konserwatyzm, liberalizm, chadeckie podejście PSL, struktury partii Kosiniaka-Kamysza i jego osobistą popularność. Dezorganizacja centrum to okazja dla PiS i Konfederacji. PiS celuje w 8 mln głosów w 2027 r., ale przede wszystkim w demobilizację części wyborców obecnej koalicji. Czyli też, a może przede wszystkim, dawnych wyborców Trzeciej Drogi. Możliwe, że dlatego Tusk zdecydował się na próbę wyciszenia wojny z prezydentem Karolem Nawrockim, bo im więcej konfliktów, tym bardziej ten centrowy wyborca może poczuć zmęczenie całym obecnym rządem.