Spór dotyczył budynku, który wymagał kosztownego remontu. Właściciel jednego z lokali uważał, że lepiej będzie budynek wyburzyć, ale małżonkowie, do których należy drugi z lokali, nie godzili się na to. Spór trafił do Sądu Rejonowego w Ełku za sprawą wniosku o wyrażenie zgody na rozbiórkę. Ten ustalił, że nakłady związane z wyburzeniem budynku i niezbędnym remontem są porównywalne. Możliwa też jest rozbiórka części budynku, która nie objęłaby lokalu należącego do małżonków.
Czytaj więcej
Kupił lokal od gminy z nadzieją, że dokona nadbudowy, ale nie uzyskał na to zgody współwłaścicieli nieruchomości. SN uznał, że starosta miał rację,...
Kluczowy dla rozstrzygnięcia był jednak brak zgody tego małżeństwa. Sąd podzielił ich argumentację, że rozbiórka nie leży w interesie wszystkich współwłaścicieli, a wnioskodawca zmierza do unicestwienia odrębnej własności ich lokalu, a w dalszej kolejności do zagospodarowania całej nieruchomości według własnego uznania.
Sąd pyta, czy może wyrazić zgodę na rozbiórkę, jeśli sprzeciwiają się temu właściciele wyodrębnionych lokali
Rozpatrując apelację Sąd Okręgowy w Suwałkach (sędzia Ryszard Piaścik) powziął wątpliwości, czy sąd cywilny może zarządzić rozbiórkę w w takiej sytuacji jak sporna i skierował do SN pytanie prawne: „Czy sąd w trybie art. 199 kodeksu cywilnego może udzielić zgody na rozebranie budynku, w którym ustanowione są odrębne własności lokali, jeżeli stosownie do art. 3 ust. 1 zd. 2 ustawy o własności lokali współwłasność ma charakter przymusowy i nie można żądać zniesienia współwłasności, dopóki trwa odrębna własność lokali?”
Czytaj więcej
Obawa męża uznanego za wyłącznie winnego rozkładu pożycia, że może w przyszłości płacić z tego powodu wyższe alimenty, nie uzasadnia podważania pra...
Art. 199 kodeksu cywilnego stanowi, że do rozporządzania rzeczą wspólną oraz do innych czynności, które przekraczają zakres zwykłego zarządu (a rozbiórka budynku jest taką czynnością), potrzebna jest zgoda wszystkich współwłaścicieli. Przy braku takiej zgody współwłaściciele, mający co najmniej połowę udziałów, mogą żądać rozstrzygnięcia przez sąd, który powinien mieć na względzie cel zamierzonej czynności oraz interesy wszystkich współwłaścicieli. Jednocześnie według art. 3 ust. 1 zd. 2 ustawy o własności lokali, nie można żądać zniesienia współwłasności nieruchomości wspólnej, dopóki trwa odrębna własność lokali.
SN przeciwko możliwości wydawania pozwoleń na rozbiórkę bez zgody wszystkich właścicieli wyodrębnionych lokali
W ocenie sądu pytającego ten ostatni przepis można interpretować na dwa sposoby. Pierwszy, że wyłączona jest możliwość podejmowania działań pośrednio zmierzających do zniesienia współwłasności budynku, w którym ustanowiono lokale stanowiące odrębną własność wbrew woli przynajmniej jednego z właścicieli. Drugi, że nie dotyczy to sytuacji, w której w jakikolwiek sposób doszło do unicestwienia budynku. Pierwsza interpretacja zabezpiecza interesy właścicieli lokali w budynkach w kiepskim stanie położonych na nieruchomości w atrakcyjnej lokalizacji, a druga ogranicza korzystanie ze swego udziału przez właściciela większościowego.
Sąd Najwyższy, w składzie: Jacek Grela, Agnieszka Jurkowska-Chocyk i Dariusz Pawłyszcze, podjął uchwałę, zgodnie z którą na podstawie art. 199 k.c. nie można udzielić zgody na rozebranie budynku, w którym ustanowiono odrębną własność lokali. Uzasadnienie zostanie sporządzone na piśmie w późniejszym terminie.
Sygnatura akt: III CZP 31/25
