Prezes KRRP do adwokatów: nasza współpraca jest możliwa

Poniżej przedstawiamy całe wystąpienie prezesa KRRP Dariusza Sałajewskiego.

Szanowni Państwo!

To moje pierwsze, nie licząc wypowiedzi udzielonych mediom, wystąpienie publiczne jako Prezesa KRRP. To symboliczny i zaszczytny splot okoliczności, dla mnie bardzo ważny.

Dziękuję przy tej okazji Panu Prezesowi NRA Adw. Andrzejowi Zwarze za przesłane gratulacje. Dziękuję również wielu obecnym tu dziś Koleżankom i Kolegom za skierowane do mnie szczere słowa gratulacji i życzeń z okazji niedawnego wyboru na funkcję Prezesa KRRP.

Moją obecność na Zjeździe Adwokatury Polskiej w roli Prezesa KRRP uważam za bardzo ważną. Ważną dlatego, że pomimo że nasze zawody - co jest naturalne w warunkach wolnego rynku  - konkurują z podażą swojej usługi, jaką jest pomoc prawna, ale jednocześnie - w mojej opinii - zmagają się z podobnymi, wspólnymi niejako, problemami.

Moja obecność jest ważna również dlatego, że nasze samorządy, podobnie zresztą jak i zawody, mając wprawdzie różną genezę i tradycję, to jednak - w otaczającej nas dziś rzeczywistości - są wręcz powołane według mnie do współdziałania w imię strategicznych interesów wymiaru sprawiedliwości. Powiem nawet więcej - w imię szeroko pojętego interesu publicznego jakim jest autorytet prawa i zawodów prawniczych w demokratycznym Państwie.

O naszej sile stanowi 60-tysięczna rzesza członków obu samorządów, niewątpliwie o ponadprzeciętnym potencjale intelektualnym i pełnym przekroju pokoleniowym. Dlatego właśnie jesteśmy powołani do współdziałania. Podkreślam - do współdziałania - nie do rywalizowania i wewnętrznego poszturchiwania się, szczególnie w sytuacji, gdy ze wspomnianym autorytetem prawa i prawników w społeczeństwie nie jest obecnie najlepiej. Jest wręcz niedobrze.

Przyczyny takiego stanu rzeczy są liczne i złożone. Skumulowały się na przestrzeni ostatnich lat. Kumulują się nadal. Niestety nie było to bez związku, a nawet stało się za sprawą, mam nadzieje minionych już, populistycznych i wręcz demagogicznych - niestety często zrealizowanych koncepcji politycznych prowadzonych pod hasłami walki z korporacjami, otwarcia dostępu do zawodów, czy ostatnio deregulacji.

Nie było to i nie jest bez związku z bulwarowym -  a co najwyżej pitavalowym - bardzo często postrzeganiem prawa i prawników opinii publicznej. Nierzadko też jednak przyczyniała się do deprecjonowania autorytetu prawa i prawników - i nadal  niestety mamy tego przykłady – wewnętrzna niezgoda w środowisku prawniczym w szerokim znaczeniu tego słowa. Mam na myśli wszystkie zawody prawnicze tu dzisiaj, wśród gości Zjazdu, reprezentowane.

Konsekwencje tego kruszenia autorytetu prawa i  pozycji społecznej prawników są już dziś wyraźne, a zauważają je również Ci, którzy przed kilku laty rozpoczynali przeciwko nim - jako wszak znaczącej części „łże elit" - krucjatę. Te konsekwencje to obniżenie - i tak zapóźnionego w stosunku do rozwiniętych państw Zachodu - poziomu kultury  prawnej, spadające ciągle zaufanie do wymiaru sprawiedliwości, niespełnione oczekiwania zawodowe licznych rzesz  młodych absolwentów  prawa  i aplikacji prawniczych, wreszcie pauperyzacja wolnych zawodów prawniczych - to jest radcy prawnego i adwokata.

Dostęp do zawodów prawniczych - wyłączając z tego sędziów i prokuratorów - zwiększył się niesamowicie. Niestety nie tylko nie wzrosło, ale nawet na skutek dekoniunktury w gospodarce spadło zapotrzebowanie na pomoc prawną. Państwu - jako kopciuszkowi w tym zakresie w UE – nie udało się rozwiązać problemu pomocy prawnej dla ubogich, co miało stanowić jeden z nowych rynków popytu wobec rosnącej podaży tej usługi i pomnożenia usługodawców.

Śledząc wypowiedzi wychodzące ze środowiska Adwokatury Polskiej w okresie poprzedzającym dzisiejszy Zjazd, w tym również kandydatów na funkcje w organach krajowych samorządu adwokackiego stwierdzam, że sygnalizują one identyczne problemy i wyzwania, jak te które podnoszono w debacie poprzedzającej Krajowy Zjazd Radców Prawnych i na tym Zjeździe.

A skoro tak, to oczywiste wydaje się wspólne, a już na pewno spójne, działanie naszych samorządów w przezwyciężaniu konsekwencji spadku autorytetu prawa i pozycji prawników.

Przychodzę na Państwa Zjazd z przekonaniem, że taka współpraca jest możliwa, a już dziś mam dowody na to, że realnie występuje. Od kilkunastu tygodni współpracujemy z Ministerstwem Sprawiedliwości przy wykreowaniu dobrej, koniecznej i - miejmy nadzieję dyskwalifikującej zamiary wywłaszczenia samorządów z suwerennego postępowania dyscyplinarnego - nowelizacji obu naszych ustaw w zakresie przepisów dotyczących tego właśnie postępowania. Po zakończeniu tych prac - co ma nastąpić jeszcze w tym roku, chcielibyśmy wspólnie wypracować  propozycje zmian rozporządzeń dotyczących wynagrodzeń radców prawnych i adwokatów z tytułu zastępstwa procesowego i tzw. stawek urzędowych, nie wykluczając propozycji zmian przepisów ustaw proceduralnych (choćby kpc), które miałyby legitymizować reformę aktów wykonawczych, obowiązujących od blisko 14 lat, czyli wydanych w innej  rzeczywistości. Jestem pewien, że razem wypracujemy  i  znacznie szerzej niż obecnie , moglibyśmy inspirować, a nawet prowadzić, działania edukacyjne w zakresie świadomości prawnej .To wszak nie tylko szczytny cel społeczny i wręcz kulturowy, ale również nasz cel - wychowywania "Polaków mądrych przed szkodą"  czyli korzystających z prewencyjnej, a nie tylko następczej pomocy prawnej.

Przychodzę więc na Zjazd Adwokatury Polskiej z przekonaniem, że adwokaci i radcowie prawni będą najsilniejszymi zmianami w sztafecie, do której dołączą inne zawody prawnicze, biegnącej do mety, której uwieńczeniem będzie wzrost autorytetu prawa i roli prawników, w tym naszych zawodów i idąca za tym uzasadniona satysfakcja z wykonywania tych zawodów.

Mam nadzieje, że żadna zmian w tej sztafecie nie zgubi przysłowiowej pałeczki za bardzo zapatrując się na siebie.

Dariusz Sałajewski