Naczelna Rada Adwokacka w petycji złożonej w Sejmie w marcu br. zaproponowała zmianę art. 87 kodeksu postępowania karnego tak, by osoba niebędąca stroną mogła powołać pełnomocnika w każdym przypadku, a nie tylko – jak dziś stanowi kodeks – „jeżeli wymagają tego jej interesy w toczącym się postępowaniu”. Adwokatura chce też skreślenia par. 3 tego artykułu, który pozwala odmówić dopuszczenia pełnomocnika, jeśli organ prowadzący postępowanie (sąd lub prokurator) uzna, że właśnie to służy obronie interesów tej osoby. To na ten przepis powołała się prokurator Ewa Wrzosek, nie zgadzając się, by w przesłuchaniu Barbary Skrzypek, wieloletniej współpracowniczki Jarosława Kaczyńskiego, wziął udział jej pełnomocnik.
Czytaj więcej
Naczelna Rada Adwokacka chce, żeby każdy świadek miał prawo do obecności pełnomocnika przy przesłuchaniu przez prokuraturę. Adwokatura przedstawia...
Ministerstwo chce wprowadzić możliwość zaskarżenia decyzji o niedopuszczeniu pełnomocnika świadka
Zdaniem palestry obecna konstrukcja narusza unijne dyrektywy o prawie do sądu, a warunki dopuszczenia pełnomocnika do sprawy są określone nieprecyzyjnie. Ustawodawca nie wskazał ponadto dokładnie, czym sąd lub prokurator powinien się kierować, podejmując decyzję (której w dodatku nie można zaskarżyć) o jego niedopuszczeniu.
We wtorek postulatami palestry zajęła się sejmowa komisja ds. petycji.
– Ministerstwo Sprawiedliwości przygotowało projekt zmieniający art. 87, który jest jeszcze w czasie wewnętrznych uzgodnień, ale wkrótce powinien trafić do dalszych prac rządowych – zapowiedział podczas posiedzenia Jacek Lachowicz z departamentu prawa karnego MS. – W projekcie przewidziano możliwość zaskarżenia decyzji o niedopuszczeniu pełnomocnika osoby, która bierze udział w postępowaniu – dodał.
Czytaj więcej
Prokurator Ewa Wrzosek miała prawo nie dopuścić adwokata do przesłuchania Barbary Skrzypek. Była to jednak błędna decyzja biorąc pod uwagę prawo do...
Adwokatura: to świadek wie najlepiej, czy w jego interesie jest mieć pełnomocnika
Reprezentujący NRA Robert Pogorzelski wskazywał zaś, że prace legislacyjne w resorcie trwają zwykle długo, dlatego dobrze procedować projekt równolegle w komisji. Jak podkreślił, NRA chce, by zawsze dopuszczać pełnomocnika, nie ma więc potrzeby zaskarżania decyzji o odmowie.
– Propozycja adwokatury wzmocni standard procesu, urzeczywistni zasadę z art. 47 Karty Praw Podstawowych UE. Stan wiedzy świadka i prokuratora może się różnić. Świadek może nie chcieć informować prokuratora o pewnych sprawach. I to on najlepiej wie, czy potrzebuje pełnomocnika, czy nie – mówił Robert Pogorzelski.
Adwokat dodał też, że ustanowienie pełnomocnika nie przyczyni się do obstrukcji, gdyż jeśli ten nie stawi się, czynności można kontynuować. Przedstawiciel ministerstwa argumentował zaś, że są sytuacje, gdy pełnomocnik jest świadkowi narzucany przez sprawcę czynu, by pilnował jego milczenia. Dlatego dobrze zostawić prokuratorowi pewną swobodę decyzyjną w tym względzie, z możliwością kontroli sądowej. Zwłaszcza, że dotąd możliwość niedopuszczania świadka nie była nadużywana (z czym zgodziła się NRA).
Komisja petycji zdecydowała się skierować tę propozycję do MS, by uwzględnił ją w ramach prac legislacyjnych. Zapowiedziała, że wspólnie z adwokaturą będzie monitorować realizację postulatów.