NSA: liniowy PIT można wybrać przez przelew bankowy do fiskusa

Dobrze opisany i terminowy przelew na konto fiskusa może stanowić skuteczne oświadczenie o wyborze liniowego PIT – uznał NSA.

Publikacja: 23.02.2024 17:18

NSA: liniowy PIT można wybrać przez przelew bankowy do fiskusa

Foto: Adobe Stock

Wybór formy opodatkowania PIT przez przedsiębiorcę to bardzo ważna decyzja. Wymaga też trochę zachodu, bo trzeba ją w odpowiednim czasie zakomunikować fiskusowi, który lubi przy tej okazji rzucać podatnikom kłody pod nogi. Na szczęście jego super formalistyczne podejście nie zawsze udaje się obronić w sądzie. Potwierdza to przełomowy wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego dotyczący oświadczenia o wyborze przez przedsiębiorcę 19-proc. liniowego PIT.

Wpłaty na konto fiskusa liniowego PIT

Sprawa dotyczyła podatnika, który w wyniku umowy darowizny został komandytariuszem spółki zajmującej się wynajmem i zarządzaniem nieruchomościami. We wniosku o interpretację świeżo upieczony przedsiębiorca wyjaśnił, że udziały dostał od żony, która do opodatkowania wybrała liniowy PIT. I kierując się jej wyborem po przejęciu udziałów w spółce też postanowił korzystać z tej formy opodatkowania. Tłumaczył, że w związku z tym zaczął opłacać zaliczki na 19-proc. podatek dochodowy. Na poleceniach przelewu dodawał adnotację, że są to kwoty płacone tytułem "zaliczki na podatek PIT-36L". 

Czytaj więcej

Tytuł przelewu bankowego nie wystarczy do zmiany formy rozliczeń

Mężczyzna nie krył, że nie składał żadnej dodatkowej deklaracji dotyczącej wyboru liniowego PIT. Niemniej był przekonany, że złożone w przelewie oświadczenie o wyborze formy opodatkowania jest wystarczające w rozumieniu ustawy o PIT. Zwłaszcza, że ustawodawca nie wprowadził żadnego specjalnego formularza do złożenia takiego oświadczenia. Dlatego podatnik chciał, żeby jego stanowisko oficjalnie potwierdził jeszcze fiskus.

I tu zaczęły się schody, bo urzędnicy nie zgodzili się na takie dopełnienie formalności. Fiskus przypomniał, że podstawową formą opodatkowania podatkiem dochodowym przychodów z działalności gospodarczej jest skala podatkowa. Ta przysługuje z mocy ustawy i podatnik nie musi składać oświadczenia o jej wyborze. Jednak złożenie stosownego oświadczenia jest już warunkiem koniecznym dla możliwości skorzystania z opodatkowania w formie tzw. podatku liniowego. Oświadczenie o wyborze formy opodatkowania należy złożyć do 20. dnia miesiąca następującego po miesiącu, w którym podatnik osiągnął pierwszy przychód z działalności gospodarczej w danym roku podatkowym lub do końca roku podatkowego, jeżeli taki przychód osiągnął w grudniu.

W ocenie fiskusa w przypadku podatnika w związku z rozpoczęciem działalności gospodarczej, czyli przejęcia udziałów w spółce, należało dokonać wyboru formy opodatkowania zgodnie z przepisami. Nadmienił, że oświadczenie to można także złożyć na podstawie przepisów o CEiDG. Kategorycznie za to zaprzeczył, że takie oświadczenie może stanowić dokonanie przelewu tytułem "zaliczki na podatek dochodowy PIT-36L".

Czytaj więcej

Skala PIT, ryczałt czy liniowy? To ostatnie chwile na decyzję

Skarga na interpretację fiskusa 

To nie przekonało podatnika. Zaskarżył interpretację, ale w pierwszej instancji poległ. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie zauważył, że w 2019 r. ustawodawca wymagał aby sporne oświadczenie było "pisemne". Istniała  i nadal istnieje  też możliwość złożenia takiego oświadczenia "na podstawie przepisów ustawy o CEiDG".

To doprowadziło sąd do uznania, że to wyłączne możliwości skutecznego powiadomienia fiskusa o wyborze liniowego sposobu opodatkowania. Zwrócił ponadto uwagę, że od 1 lipca 2021 r. ustawodawca dokonał zmian w art. 9a ustawy o PIT i m.in. w spornym ust. 2 wyrażenie "pisemnego" oświadczenia zastąpił "sporządzonym na piśmie". Niemniej w ocenie WSA takie redakcyjne zmiany miały na celu usunięcie ewentualnych wątpliwości i nie oznaczają, że przed nimi oświadczenie takie nie powinno w sposób jednoznaczny informować organ podatkowy o dokonanym wyborze sposobu opodatkowania.

Jak tłumaczył sąd polecenie "przelewu środków" to jedna z form pieniężnych rozliczeń bezgotówkowych.  Zatem jego przeznaczeniem jest wydanie dostawcy usług płatniczych, czyli bankowi, dyspozycji przekazania określonej kwoty z rachunku płatniczego czy bankowego płatnika na wskazany przez niego rachunek odbiorcy. Nie można więc uznać, aby taki "przelew bankowy" był pisemnym oświadczeniem z art. 9a ust. 2 ustawy o PIT, tzn. adresowanym do naczelnika urzędu skarbowego. Wyjątek od tej zasady ustawodawca przewidział w ust. 2c, dopuszczając możliwość złożenia oświadczenia "na podstawie przepisów ustawy o CEIDG". Sąd dodał, że oświadczenie o wyborze lub rezygnacji spornego sposobu opodatkowania jest oświadczeniem woli podatnika, zatem powinno być też podpisane, czego nie spełnia wskazywane przez skarżącego "polecenie przelewu". 

Tytuł w przelewie do fiskusa wystarczy do wyboru liniowego PIT  

Inaczej do sprawy podszedł dopiero NSA. Uchylił wyrok WSA i interpretację. NSA zauważył, że w spornym przypadku nie chodzi o żadne postępowanie na wniosek czy o podanie. Podatnik ma złożyć oświadczenie o tym, że chce korzystać z podatku liniowego. Mowa jest zatem o oświadczeniu. A jak tłumaczył sędzia NSA Tomasz Kolanowski, oświadczenie woli może być wyrażone w tytule przelewu. Ma ono bowiem formę pisemną, wiadomo od kogo pochodzi, czyli w tym sensie jest podpisane, bo nadawca jest jednoznacznie identyfikowany. Jest też skierowane do fiskusa.

W sprawie w tytule przelewu znalazło się wyraźne zaznaczenie, iż jest to wpłata zaliczki na PIT-36L, tj. na podatek liniowy. A skoro tak, to podatnik oświadczył, że chce korzystać z tej formy opodatkowania. I zrobił to w wymaganym ustawą terminie. 

Wyrok jest prawomocny.

Sygnatura akt: II FSK 710/21

Krzysztof J. Musiał
doradca podatkowy, partner w kancelarii Musiał i Partnerzy

Wyrok NSA w tej sprawie należy uznać za trafny i sprowadzający fiskusa na ziemię. Istota sporu sprowadza się do rzeczy z pozoru banalnej, otóż „jak ma wyglądać oświadczenie z art. 9a ust. 2 ustawy o PIT”. Mogłoby się wydawać, że skarbówka na wszystko ma druczek. Sąd jednak nad wyraz trafnie zauważył, że dla celów tego oświadczenia musi być ono precyzyjne co do tego kto i jaką wolę wyraził oraz czy zostało ono złożone właściwemu naczelnikowi US. Samo pojęcie oświadczenia woli, jak w tym przypadku, nie jest uregulowane prawem podatkowym, jest to domena prawa cywilnego. A art. 60 k.c. w sposób jednoznaczny wskazuje, że oświadczenie woli można wyrazić w dowolnej formie, byle było jednoznaczne, chyba że ustawa stanowi inaczej. Przepis podatkowy mówi o formie pisemnej, czyli tylko w takiej formie oświadczenie będzie uznane za skuteczne. W niniejszym przypadku oświadczenie przyjęło formę pisemną (elektroniczną) będącą opisem tytułu przelewu wskazującym, iż jest to zaliczka na podatek liniowy. Prowadzi to do wniosku, iż podatnik wybrał liniową formę opodatkowania dochodów z działalności gospodarczej – zaliczką na ten podatek – a przelew pochodził od podatnika z nr NIP i był kierowany do właściwego naczelnika US. Należy wskazać, iż NSA w praktyce zastosował zasadę związania przepisami prawa przez organ interpretacyjny, o czym ten zapomniał.

Sądy i trybunały
Sędzia Piebiak może stracić immunitet. Oskarża go były lider KOD
Materiał Promocyjny
Tajniki oszczędnościowych obligacji skarbowych. Możliwości na różne potrzeby
Konsumenci
Frankowicze mają nowy sposób na banki. Donoszą do prokuratury
Podatki
Ryczałtowcy chcą dzielić biznes, by obniżyć składkę zdrowotną
Praca, Emerytury i renty
Będzie dodatkowa waloryzacja emerytur i rent. Rząd odsłania karty
Materiał Promocyjny
Naukowa Fundacja Polpharmy ogłasza start XXIII edycji Konkursu o Grant Fundacji
Nieruchomości
Mieszkania społeczne. Koniec wyodrębniania na własność