Podatek od nieruchomości: Sejm musi uchwalić nową definicję budowli

Wtorkowy wyrok TK na razie nie umożliwi zwrotu daniny od budowli, ale poprawi pozycję przedsiębiorców w sporach z gminami.

Publikacja: 06.07.2023 03:00

Podatek od nieruchomości: Sejm musi uchwalić nową definicję budowli

Foto: Adobe Stock

Definicja budowli na potrzeby podatku od nieruchomości jest niejasna, sprzeczna z konstytucją, a Sejm musi do stycznia 2025 r. uchwalić nową – to najważniejsza myśl wyroku Trybunału Konstytucyjnego z 4 lipca (sygn. SK 14/21). Jego skutki dadzą się odczuć za półtora roku, aczkolwiek – zdaniem ekspertów – już dziś może wzrosnąć szansa podatnika w sporze z gminą o to, jak opodatkować budowlę.

Wyrok nie podważył opodatkowania budowli jako takiego, więc eksperci wykluczają możliwość zwrotu całego zapłaconego podatku od silosów, elektrowni wiatrowych czy innych budowli, których charakter budzi kontrowersje.

– TK uznał za sprzeczny z konstytucją jeden z elementów określania przedmiotu opodatkowania, czyli definicję budowli. Niezależnie od tego, że utraci ona moc dopiero za półtora roku, już dziś obalono domniemanie konstytucyjności przepisu – przypomina Alicja Sarna, doradca podatkowy, partner w SSW Pragmatic Solutions. I dodaje, że w praktyce zmiana jego charakteru ma poważne znaczenie dla prowadzonych już sporów o opodatkowanie budowli, a także takich, które się zaczną w najbliższym czasie.

- Organy podatkowe i sądy już nie mogą zakładać, że definicja budowli jest jednoznaczna i niepodważalna. Powstaje sytuacja, w której niejasność tej definicji jest niejako urzędowo potwierdzona przez TK – zwraca uwagę ekspertka. I wskazuje na art. 2a ordynacji podatkowej, według którego zastrzeżenia do treści przepisów należy interpretować na korzyść podatnika. – Takiego trendu w decyzjach i orzecznictwie należałoby oczekiwać już od opublikowania wyroku TK, czyli od najbliższych dni – sugeruje Alicja Sarna.

Także Michał Nielepkowicz, doradca podatkowy, wspólnik w Thedy & Partners, twierdzi, ze w sporach o to, co jest budowlą, warto podnosić argument zakwestionowania definicji przez TK. Zastrzega, że w ustnym uzasadnieniu wyroku TK zaznaczył, że wydane na podstawie tego przepisu rozstrzygnięcia pozostają w mocy.

Czytaj więcej

TK: kłopotliwa definicja budowli idzie do kosza

– Postępowania zakończone będzie można wznawiać w sprawach decyzji dotyczących lat mieszczących się w okresie przedawnienia zobowiązań podatkowych – dodaje Nielepkowicz.

Eksperci wskazują, że w sytuacji gdy TK uchyla przepis podatkowy, można się starać o wznowienie postępowania zakończonego decyzją wydaną na podstawie uchylonego przepisu. Tak mówią art. 240–241 ordynacji podatkowej.

– Przyjmując, że wznowienie będzie możliwe dopiero po utracie mocy przepisu, czyli że wyrok wejdzie w życie w styczniu 2025 r., to składane wtedy wnioski o wznowienie postępowania mogą dotyczyć wymiaru podatku za 2020 rok i lata następne – wyjaśnia Michał Nielepkowicz.

Podatnik ma miesiąc na złożenie wniosku o wznowienie postępowania.

– Są jednak wątpliwości, od kiedy należy obliczać ten termin: od publikacji wyroku TK czy od wejścia w życie jego skutków. W tych sprawach sądy administracyjne wydawały dotychczas różne wyroki – zauważa dr Adam Kałążny, radca prawny, partner associate w Deloitte.

Przykładowo w wyroku z 12 września 2018 r. (sygn. II FSK 1897/17) NSA opowiedział się za terminem publikacji orzeczenia, a w wyroku z 26 stycznia 2018 r. (sygn. II FSK 194/17) wskazał, że znaczenie ma termin wejścia w życie orzeczenia.

Czytaj więcej

Niektóre silosy mogą być opodatkowanie inaczej

Co do konkretnych rozstrzygnięć, eksperci sugerują cierpliwość.

– Skutki wyroku TK ujawnią się w pełni dopiero po uchwaleniu nowej definicji budowli. Wówczas będzie można z większą pewnością przewidywać, w jaki sposób ustalać zobowiązanie podatkowe w przypadku konkretnego obiektu, np. silosu czy transformatora – przewiduje Adam Kałążny.

– Oby ta definicja była bardziej precyzyjna niż dziś – postuluje Michał Nielepkowicz.

Samorządowcy na razie powstrzymują się od komentowania wyroku.

Związek Miast Polskich oświadczył na swojej stronie internetowej, że wyrok TK „jest w pełni zgodny z postulatem ZMP, aby definicje przedmiotów opodatkowania podatkiem od nieruchomości były w ustawie podatkowej, a nie odsyłały do prawa budowlanego”.

Nieruchomości
Co można wybudować bez pozwolenia na własnej posesji? Garaż? A może oczko wodne?
Materiał Promocyjny
Naszą siłą jest różnorodność
Zawody prawnicze
Prokuratorzy zaniepokojeni poleceniem prokuratora krajowego ws. Andrija K.
Zawody prawnicze
Nieoczekiwana zmiana miejsc na podium rankingu kancelarii prawniczych
Prawo dla Ciebie
Trybunał: ustawa przyjęta bez Kamińskiego i Wąsika jest niezgodna z konstytucją
Akcje Specjalne
Dekarbonizacja gospodarki bez wodoru będzie bardzo trudna
Sądy i trybunały
Andrzej Duda powołał Mikołaja Pawlaka na sędziego
Materiał Promocyjny
Sztuczna inteligencja może być wykorzystywana w każdej branży