To sedno najnowszej uchwały Sądu Najwyższego.
Kwestia ta wynikła w sprawie o zapłatę przed Sądem Rejonowym w Dzierżoniowie, który przyznał adwokatce, pełnomocniczce strony z urzędu, 3600 zł z VAT od Skarbu Państwa tytułem kosztów pomocy prawnej.
Adwokatka wystąpiła o sporządzenie uzasadnienia tego postanowienia i doręczenie go jej (co jest regułą w takich sytuacjach), ale nie opłaciła wniosku opłatą stałą w wysokości 100 zł.
Czytaj więcej
Środowisko adwokackie oczekuje urealnienia wynagrodzeń za świadczenie pomocy prawnej z urzędu i dostosowania ich do aktualnych realiów rynkowych, a...
W tej sytuacji przewodniczący wydziału sądu wezwał ją do uiszczenie tej opłaty w terminie tygodniowym pod rygorem odrzucenia wniosku. Prawniczka odpisała sądowi, że nie ma podstaw prawnych do żądania od niej takiej opłaty, gdyż koszty pomocy prawnej z urzędu nie podlegają rygorom ustawy o kosztach sądowych w sprawach cywilnych.
Sąd ją jednak zawiadomił, że nie jest możliwe sporządzenie pisemnego uzasadnienia postanowienia ze względu na długotrwałą nieobecność sędziego, który postanowienie wydał. Prawniczka nie dała za wygraną, a rozpatrując jej zażalenie, SR w osobie sędziego Radosława Florka powziął wątpliwości, które zawarł w pytaniu prawnym do Sądu Najwyższego. Brzmiało ono: Czy wniosek o sporządzenie pisemnego uzasadnienia postanowienia i doręczenie tego postanowienia wraz z uzasadnieniem podlega opłacie stałej w wysokości 100 zł, o której stanowi art. 25b ust. 1 ustawy z 28 lipca 2005 r. o kosztach sądowych w sprawach cywilnych, gdy sporządzenie uzasadnienia jest niemożliwe?
A oto uchwała SN: W przypadku zawiadomienia strony lub jej pełnomocnika o niemożliwości sporządzenia uzasadnienia postanowienia podlegającego zaskarżeniu, wniesienie zażalenia od tego postanowienia nie jest uwarunkowane skutecznym złożeniem wniosku o sporządzenie uzasadnienia i doręczenie postanowienia wraz z uzasadnieniem.
– Podzielam stanowisko SN – ocenia adwokat dr Artur Rycak. – Nic nie tłumaczy wymagania opłaty od wniosku o uzasadnienie orzeczenia, jeżeli nie jest możliwe jego sporządzenie. Byłoby całkowicie bezzasadne i nielogiczne wymaganie zapłaty za czynność, która nie może być wykonana. Taka sytuacja jak brak możliwości sporządzenia uzasadnienia zachodzi na szczęście w praktyce rzadko. Może to być sytuacja, gdy sędzia nie pracuje już w danym sądzie czy też przebywa na długotrwałym zwolnieniu lekarskim.
Sygnatura akt: III CZP 41/23
