Reklama

Starsi pracownicy zbyt często nie chorują. Pracodawcy powinni zmienić do nich podejście

Osoby w wieku emerytalnym i okołoemerytalnym przebywały w pierwszej połowie roku na zwolnieniach lekarskich krócej od młodszych ubezpieczonych.
Starsi pracownicy zbyt często nie chorują. Pracodawcy powinni zmienić do nich podejście

Foto: Adobe Stock

Z tego artykułu się dowiesz:

  • Dlaczego osoby w wieku emerytalnym rzadziej przebywają na zwolnieniach lekarskich niż młodsze grupy wiekowe?
  • Jakie są statystyki absencji chorobowej według danych ZUS z 2025 roku?
  • Jakie są różnice w absencjach chorobowych wśród różnych grup wiekowych?
  • Jakie czynniki wpływają na różnice w absencjach chorobowych w różnych grupach wiekowych?

Tak wynika z raportu ZUS „Absencja chorobowa w okresie styczeń–wrzesień 2025 r.”. Dane pokazują, że w tym czasie wystawiono 20,4 mln zaświadczeń lekarskich, a na L4 Polacy spędzili ponad 216,2 mln dni. Statystyka ta obejmuje zarówno chorobę własną, jak i zwolnienia z tytułu opieki nad dziećmi czy innymi członkami rodziny. W porównaniu z analogicznym okresem 2024 r. wzrosła zarówno liczba dni absencji chorobowej – o 1,1 proc., jak i liczba wystawionych zaświadczeń lekarskich – o 2,9 proc.

W opisywanym raporcie przeanalizowano głównie niezdolność do pracy z tytułu choroby własnej osób ubezpieczonych w ZUS (można być też ubezpieczonym w innym systemie, np. KRUS). Jest to grupa, w której wystawiono najwięcej L4. Ile dokładnie? W tym okresie było to 16,6 mln zaświadczeń lekarskich, łącznie na 179,8 mln dni absencji chorobowej. Przeciętna długość zaświadczenia wyniosła 10,83 dni.

Seniorzy tak często nie chorują 

Raport ZUS pokazuje również inne dane. Dla niektórych pracodawców mogą one być zaskakujące.

Reklama
Reklama

Jeden z najniższych odsetków, tj. 7,5 proc. liczby dni absencji chorobowej, odnotowano w grupie wiekowej między 60. a 64. rokiem życia. Mniejszy był on jedynie w przypadku osób poniżej 19. roku życia (1,1 proc.). Natomiast najwyższy odsetek – 26,4 proc. liczby dni absencji chorobowej – zanotowano w grupie wiekowej między 30. a 39. rokiem życia.

Czy to oznacza, że pracodawcy nie powinni obawiać się zatrudniania osób będących w okolicach wieku emerytalnego?

– Zajmowaliśmy się tą kwestią ostatnio w czasie prac Zespołu Problemowego ds. Aktywizacji Zawodowej, działającego w ramach Rady Nadzorczej ZUS od lipca. Podczas spotkania analizowaliśmy różne determinanty i bariery aktywności zawodowej osób w wieku przedemerytalnym i emerytalnym, także w kontekście problemów doświadczanych przez pracodawców. I zaobserwowaliśmy, że skala absencji chorobowych osób 60 plus nie jest wcale dramatycznie duża, wbrew obiegowym opiniom – mówi Łukasz Kozłowski z Federacji Przedsiębiorców Polskich.

Wniosek? Jak wskazuje ekspert, nie jest tak, że zatrudniając tych pracowników pracodawca naraża się na bardzo wysokie zagrożenie związane z ich przedłużającą się nieobecnością w pracy.

– Oczywiście wraz z wiekiem pojawia się ryzyko chorób przewlekłych i wielochorobowości. Natomiast to nie oznacza, że seniorzy nie są w stanie partycypować aktywnie w rynku pracy – podkreśla Łukasz Kozłowski.

Czytaj więcej

Szykują się zmiany w zwolnieniach lekarskich. Sejm wydłuża vacatio legis
Reklama
Reklama

Stereotypowe myślenie jest krzywdzące dla starszych pracowników 

– Stereotypowe podejście do pracowników z tej grupy wiekowej, że bardzo często ich w pracy nie ma, ponieważ korzystają ze zwolnień lekarskich, nie jest do końca uprawnione. Co więcej, może być nawet dla nich krzywdzące. Taka generalizacja często nie znajduje odzwierciedlenia w rzeczywistości – uważa Łukasz Kozłowski.

Zwraca jednocześnie uwagę, że wiele przyczyn absencji dotyczy pracowników w różnym wieku.

– Są to przykładowo przypadłości związane ze zdrowiem psychicznym, z którymi według statystyk borykają się najczęściej osoby w młodym i średnim wieku. Te osoby nie są jednak, i słusznie, marginalizowane na rynku pracy tylko ze względu na swój wiek i różnego rodzaju ryzyka z nim związane. To na starszych pracowników patrzy się nieprzychylnie – mówi Łukasz Kozłowski.

Ekspert apeluje o mniej schematyczne podejście do myślenia o korelacji między wiekiem, a natężeniem absencji chorobowej.

opinia dla "Rzeczpospolitej"
Katarzyna Kamecka z Polskiego Towarzystwa Gospodarczego

Dobrze, że takie dane się pojawiają, bowiem mogą pomóc w łamaniu stereotypów w odniesieniu do starszych pracowników. Firmy być może będą skłonne patrzeć na nich życzliwszym okiem. Natomiast różnice w liczbie dni absencji pomiędzy tą grupą a młodszymi osobami mogą wynikać m.in. z podejścia do korzystania ze zwolnień lekarskich. Młodzi ludzie mogą częściej wykorzystywać L4 w celu dłuższego odpoczynku od pracy, jako przedłużenie należnego im wolnego. U starszych pracowników jest to rzadsze. Dodatkowo są oni też często mocno przywiązani do danego miejsca pracy, co wiąże się z poczuciem większej lojalności wobec firmy, w której pracują. W efekcie mniej chętnie mogą decydować się na korzystanie ze zwolnienia lekarskiego w sytuacjach, które tego kategorycznie nie wymagają. Nie wykluczam też, że czynią to z obawy przed nieprzychylnym podejściem firmy do takich sytuacji. Jednak w takim wypadku muszą wiedzieć, że jest to naruszenie ich praw. 

Dane
Kontrola zwolnień lekarskich przez ZUS w III kw. 2025 r.

Z najnowszych danych ZUS wynika, że w III kw. 2025 r. dokonano 114,4 tys. kontroli zaświadczeń o czasowej niezdolności do pracy. To mniej niż w analogicznym okresie ubiegłego roku (w III kw. 2024 r. przeprowadzono 115,4 tys. kontroli). Jednocześnie w III kw. wydanych zostało 7,1 tys. decyzji wstrzymujących dalszą wypłatę zasiłków chorobowych. Efekt? Kwota wstrzymanych z tego tytułu zasiłków w III kw. 2025 r. osiągnęła 11,9 mln zł. 

Podatki
Przelewu od żony lub męża nie musisz zgłaszać. Ale są wyjątki
Materiał Promocyjny
Nowy luksus zaczyna się od rozmowy. Byliśmy w showroomie EXLANTIX w Warszawie
Materiał Promocyjny
Rekordy sprzedaży i większy magazyn w Duchnicach
Prawo drogowe
Duże zmiany dla kierowców. Pojawi się nowa przesłanka zatrzymania prawa jazdy
Prawo w Polsce
Będzie nowy obowiązek dla właścicieli psów. Rząd przyjął projekt ustawy
Praca, Emerytury i renty
13. emerytura nie dla każdego. Ci seniorzy nie otrzymają świadczenia
Materiał Promocyjny
Dove Self-Esteem: Wsparcie dla nastolatków
Reklama
Reklama
REKLAMA: automatycznie wyświetlimy artykuł za 15 sekund.
Reklama