Rzecznik praw obywatelskich  prof. Irena Lipowicz  złożył do Trybunału Konstytucyjnego wniosek o zbadanie zgodności z ustawą zasadniczą rozporządzeń ministra sprawiedliwości w sprawie opłat za czynności adwokackie i radcowskie.

Jej zdaniem niewłaściwie uzależniają one  wysokość opłat za czynności pełnomocników od wartości przedmiotu sporu, a nie od koniecznych nakładów pracy.

W ten sposób naruszają art. 92 ust. 1 konstytucji, który określa, że rozporządzenia są wydawane „na podstawie szczegółowego upoważnienia zawartego w ustawie i w celu jej wykonania".

Rzecznik podkreśla we wniosku, że zarówno zgodnie z ustawą o radcach prawnych, jak i z prawem o adwokaturze minister sprawiedliwości miał określić w rozporządzeniu stawki minimalne za czynności adwokackie i czynności radców prawnych, mając na względzie rodzaj i zawiłość sprawy oraz wymagany nakład pracy adwokata i radcy prawnego.

„Upoważnienia ustawowe nie zawierają umocowania do uzależnienia w rozporządzeniach minimalnej stawki za czynności adwokackie i czynności radców prawnych od wartości przedmiotu sprawy" – przekonuje RPO we wniosku do Trybunału.

Tymczasem w obu rozporządzeniach znajdują się przepisy uzależniające wysokość stawki minimalnej od wartości przedmiotu sprawy lub jej rodzaju, a w postępowaniu egzekucyjnym – od wartości egzekwowanego roszczenia.

Zdaniem RPO z obu ustaw wynika, że stawki  powinny być uzależnione wyłącznie od rodzaju i zawiłości sprawy oraz nakładu pracy.  Podkreśla też, że do Biura RPO wpływa wiele skarg związanych z tym zagadnieniem.