Czasami zdarza się, że uzyskane w sądzie postanowienie o ustaleniu kontaktów z małoletnim (lub ugoda zawarta przed mediatorem albo ugoda sądowa), mimo uprawomocnienia nadal nie jest respektowane przez rodzica zobowiązanego przez sąd do umożliwiania rodzicowi uprawnionemu kontaktów z dzieckiem. Tak się dzieje, gdy trwa silny konflikt między stronami, o co nietrudno w sprawach rodzinnych.
Na szczęście kodeks postępowania cywilnego przewiduje procedurę, która ma zmobilizować zobowiązanego rodzica do przestrzegania postanowienia sądu, a która została uregulowana w szczególności w art.
598
15
i 598
16
kodeksu postępowania cywilnego. Omawiana procedura została ukształtowana dwuetapowo, co niestety wpływa niekorzystnie na jej szybkość i skuteczność.
Czytaj także:
Jak ustalić kontakty z dzieckiem po rozwodzie?
Na czym polega opieka naprzemienna?
Jak nie zerwać więzi z potomstwem?
Etap pierwszy zmierza do zagrożenia rodzicowi uniemożliwiającemu lub utrudniającemu wykonywanie kontaktów obowiązkiem zapłaty na rzecz uprawnio-nego rodzica oznaczonej sumy pieniężnej za każde naruszenie jego prawa do kontaktu. Dopiero jednak w etapie drugim sąd może nakazać rodzicowi, któremu wcześniej zagroził, zapłatę należnej sumy pieniężnej na rzecz uprawnionego rodzica.
Poza tym, zarówno postanowienie o zagrożeniu obowiązkiem zapłaty oznaczonej sumy pieniężnej za każde nieumożliwienie kontaktu kończące pierwszy etap procedury, jak i postanowienie o nakazaniu zapłaty za dalsze naruszanie obowiązku, podlegają zaskarżeniu zażaleniem.
Warto zwrócić również uwagę na art.
582
1
§ 3 k.p.c
§ 3 k.p.c., który pozwala w pewnych okolicznościach skrócić opisaną powyżej procedurę do zaledwie jednego eta-pu. Wspomniany przepis umożliwia sądowi, w razie uzasadnionej obawy naruszania w przyszłości obowiązków wynikających z postanowienia o kontak-tach przez jednego z rodziców, zagrozić nakazaniem mu zapłaty oznaczonej sumy pieniężnej za każde naruszenie już w postanowieniu o ustaleniu kon-taktów z dzieckiem. W razie uniemożliwiania lub utrudniania ustalonych kontaktów uprawniony rodzic może więc od razu wystąpić o nakazanie zapłaty należ-nej sumy pieniężnej, co znacznie skraca czas oczekiwania na docelowe orzeczenie. W praktyce rzadko zachodzą jednak przesłanki zastosowania ww. przepisu skracającego procedurę.
Mimo że opisana procedura mobilizowania rodzica zobowiązanego do respektowania ustalonych przez sąd kontaktów jest zazwyczaj długotrwała, to w za-sadzie jest jedynym skutecznym sposobem przezwyciężenia przeszkód w ustalonych kontaktach.
Kwota, którą sąd najpierw grozi rodzicowi zobowiązanemu, a następnie nakazuje jej zapłatę, zależy od możliwości zarobkowych i mająt-kowych tego rodzica. Dlatego może stanowić dotkliwą sankcję, ostatecznie mobilizującą do przestrzegania postanowienia sądu.
