Reklama

KE przedstawiła Industrial Accelerator Act. „Made in Europe” ocali 600 tys. etatów?

Komisja Europejska zaproponowała w środę akt w sprawie akceleratora przemysłowego, czyli Industrial Accelerator Act. Jak słyszymy w Komisji, IAA ma odwrócić negatywny trend w motoryzacji, przez który Europa może utracić 600 tys. miejsc pracy w 10 lat.

Aktualizacja: 04.03.2026 17:36 Publikacja: 04.03.2026 17:08

Wiceprzewodniczący wykonawczy UE ds. dobrobytu i strategii przemysłowej Stéphane Sejourne podczas konferencji prasowej z okazji ogłoszenia unijnej ustawy o akceleratorze przemysłowym

Foto: Nicolas TUCAT / AFP

Aleksandra Ptak-Iglewska

Reklama

Z tego artykułu się dowiesz:

Jakie są założenia Industrial Accelerator Act zaproponowanego przez Komisję Europejską?
Dlaczego Industrial Accelerator Act jest ważny dla przemysłu motoryzacyjnego w Europie?
Jakie sektory gospodarki europejskiej mogą bezpośrednio skorzystać z przyjęcia Industrial Accelerator Act?
W jaki sposób nowe regulacje mogą wpłynąć na zależność Europy od dostawców spoza UE?
Jakie są główne kontrowersje i wyzwania związane z wdrożeniem wymogów „Made in Europe”?

Komisja Europejska przyjęła dziś wniosek ustawodawczy aktu wyczekiwanego przez europejski przemysł, zwłaszcza motoryzację, natomiast nieco krytykowanego przez ekonomistów, czyli Akt o akceleratorze przemysłowym (Industrial Accelerator Act, IAA). Zadaniem tej nowej polityki jest wzmocnienie długoterminowej odporności europejskiej gospodarki, wzmocnienie silnego wspólnego rynku, by zwiększyć zapotrzebowanie na europejskie towary i technologie oraz maksymalizować wartość dodaną zagranicznych inwestycji.

Akt ten, jak opisywaliśmy w „Rzeczpospolitej”, stworzy politykę nazywaną roboczo „Made in Europe” lub „Buy European”, która będzie uzależniać dofinansowanie dla przemysłu od wystarczająco wysokiej produkcji towarów w Europie. Jak „Rzeczpospolita” usłyszała na spotkaniu technicznym w sprawie tego dokumentu, IAA ma odwrócić negatywny trend w motoryzacji. Jeśli nie zostanie powstrzymany, Europa utraci 600 tys. miejsc pracy w ciągu dekady, a może nawet tylko pięciu lat. To efekt rosnącej nieuczciwej konkurencji na świecie i rosnącej zależności od dostawców spoza UE w strategicznych sektorach.

Czytaj więcej:

Raporty ekonomiczne

„Buy European” zbiera coraz większe poparcie. Ale są pytania

Bruksela za tydzień przedstawi zmiany...

Pro

600 tys. miejsc pracy mniej czy 150 tys. więcej?

– W obliczu bezprecedensowej niepewności na świecie i nieuczciwej konkurencji przemysł europejski może liczyć na przepisy tego aktu w celu pobudzenia popytu i zagwarantowania odpornych łańcuchów dostaw w strategicznych sektorach – mówi Stéphane Séjourné, wiceprzewodniczący KE ds. dobrobytu i strategii przemysłowej cytowany w komunikacie Komisji. IAA ma stworzyć miejsca pracy dzięki skierowaniu dotacji, czyli pieniędzy podatników, na produkcję europejską, co w założeniu ma przynieść zmniejszenie europejskiej zależności i zwiększyć suwerenność ekonomiczną Europy.

Reklama

Czytaj więcej

Pracownicy zakładu BMW Group w Wackersdorfie kontrolują jakość produkcji kokpitów, dbając o jej perf

Tu i Teraz

„Made in Europe” na nowych zasadach. Stawką są miejsca pracy w Polsce

Komisja Europejska pracuje nad przepisami, które mają na nowo zdefiniować pojęcie samochodu „made...

Faktycznie Bruksela ma nadzieję, że akt nie tylko zatrzyma utratę miejsc pracy, ale stworzy kolejnych 150 tys. etatów, zwłaszcza w produkcji baterii i akumulatorów. Na spotkaniu dla dziennikarzy eksperci KE pokazywali mapę UE z zaznaczonymi zakładami przemysłowymi, które zostaną objęte wpływem tego aktu. Fabryki były rozsiane w całej Europie, wiele z nich w Polsce. Akt ten ma na celu zwiększenie popytu na niskoemisyjne technologie i produkty wytwarzane w Europie, a wymaganie co najmniej 75 proc. produkowanych na miejscu części, czyli „local content” ma przyczynić się do pobudzenia produkcji, rozwoju przedsiębiorstw i tworzenia miejsc pracy w UE.

Pierwsze zalecenia związane z uzależnieniem wsparcia finansowego od produkcji na terenie Europy były zawarte już w głośnym raporcie Draghiego. IAA wprowadza wymogi „made in Europe” lub dotyczące niskoemisyjności w odniesieniu do zamówień publicznych i systemów wsparcia publicznego. Wskazuje on też wybrane sektory strategiczne, do których będzie miał zastosowanie, a które odpowiadają za 15 proc. produkcji UE. Chodzi tu o produkcję stali, cementu, aluminium, samochodów i technologii neutralnych emisyjnie, a także sektory energochłonne, np. chemiczny. Państwa członkowskie będą musiały ustanowić jednolity cyfrowy proces wydawania pozwoleń w celu przyspieszenia projektów produkcyjnych.

Czytaj więcej

Finanse

Robert de Groot, wiceprezes Europejskiego Banku Inwestycyjnego: Nabój to nie inwestycja

Europejski Bank Inwestycyjny podwaja wydatki na obronność i zapowiada 4,5 mld euro w 2026 roku. –...

Spada udział przemysłu w PKB Europy

Na konieczność reakcji władz UE wskazują przywoływane przez KE dane. Udział produkcji w PKB spadł z 17,4 do 14,3 proc. w ciągu ostatnich 25 lat, wolumen produkcji spadł w ciągu ostatnich pięciu lat o ponad 20 proc. W szczególnie ciężkiej sytuacji jest motoryzacja, której rynek zabiera produkcja z Chin. KE zaczęła działać w tym obszarze nieco bardziej zdecydowanie po tym, gdy unijne śledztwo wykazało wysokie subsydia chińskiego rządu dla eksportu samochodów z Państwa Środka.

Jednak unijna motoryzacja jest też w wysokim stopniu zależna od chińskich komponentów. Według KE, zwłaszcza w produkcji pojazdów elektrycznych, gdzie ta zależność od Chin jest znacznie wyższa w porównaniu do pojazdów z silnikiem spalinowym. Dziś ok. 80 proc. baterii używanych w UE jest importowane z Chin oraz nawet 94 proc. paneli solarnych.

Reklama

Jak opisywaliśmy w „Rz”, nie wszyscy w Brukseli są zwolennikami tego rozwiązania. Nawet Valdis Dombrovskis, wcześniej komisarz ds. handlu, dziś komisarz ds. gospodarki i wydajności UE, w przeddzień publikacji IAA na konferencji EBI w Luksemburgu nie krył pewnych wątpliwości wobec preferencji europejskich. – To jasne, że musimy wzmocnić nasze bezpieczeństwo gospodarcze i strategiczną autonomię. Rozwinąć sektory strategiczne dla przyszłej gospodarki, w tym np. surowce krytyczne – mówił Dombrovskis, ostrzegając przed za daleko posuniętym protekcjonizmem, w który łatwo wpaść projektując takie obostrzenia. – Osobiście wolę mówić nie o „made in Europe”, a „made with Europe”, by upewniać się, że w konstruktywny sposób współpracujemy z zewnętrznymi partnerami – mówił Dombrovskis.

Innymi sposobami na postawienie się coraz bardziej „asertywnym” partnerom handlowym, jak w brukselskim żargonie nazywane są polityki USA i Chin, jest dywersyfikacja relacji handlowych, dlatego właśnie KE taki nacisk położyła na domknięcie umów handlowych z Mercosurem i zakończenie negocjacji z Indiami.

IAA stawia warunki dla dużych BIZ, przekraczających 100 mln euro, w sektorach strategicznych, jak baterie, pojazdy elektryczne, fotowoltaika i surowce krytyczne. Chodzi o inwestycje „z krajów trzecich, które kontrolują ponad 40 proc. światowych zdolności produkcyjnych”. Te inwestycje będą musiały tworzyć wysokiej jakości miejsca pracy, stymulować innowacje. Będą musiały też zagwarantować transfer technologii i wiedzy oraz 50-proc. poziom zatrudnienia w Europie. UE przyjęła w 2024 r. prawie jedną czwartą światowych bezpośrednich inwestycji zagranicznych.

Inwestorzy: to fundamentalna zmiana dla Europy, nowy impuls dla przemysłu i inwestycji

Pierwsze komentarze spływające do redakcji potwierdzają, że europejski przemysł od dawna czekał na IAA, zwłaszcza, że jednym z głównych problemów w zamówieniach publicznych był brak jasnych wytycznych UE dotyczących możliwości preferowania produkcji lokalnej w Europie.

– Wprowadzenie precyzyjnych ram regulacyjnych stworzy nowy rynek popytu dla europejskich producentów baterii oraz chemii bateryjnej. Regulacja wskazuje konkretne produkty oraz harmonogram wprowadzania obowiązków zakupowych w zamówieniach publicznych i projektach wspieranych przez państwo – pisze Mikołaj Budzanowski, prezes InnoEnergy CE. IAA zakłada stan, w którym baterie używane w kluczowych sektorach gospodarki będą produkowane w Europie, proces podzielony jest na etapy, od 2031 r., produkcja chemii bateryjnej, w tym aktywnych materiałów anodowych do baterii, będzie musiała być zlokalizowana w Europie. Oznacza to powstanie nowego rynku dla lokalnych technologii, materiałów oraz komponentów bateryjnych, a także silny impuls inwestycyjny dla europejskiego przemysłu. Będzie to fundamentalna zmiana dla Europy, generująca nowe inwestycje i dająca nowy impuls dla europejskiego przemysłu, bowiem w pewnej perspektywie wzrośnie też popyt na lokalną stal, aluminium, chemię i baterie. W ten sposób znaczenie tych rozwiązań przewyższy rolę wsparcia finansowego dla projektów – pisze Budzanowski, zastrzegając, że uda się to pod warunkiem, że projekt nie zostanie teraz znacząco zmieniony w negocjacjach z Radą i Parlamentem.

General Manager i Chief Value Officer polskiego fintechu Autopay na Bliski Wschód

Biznes

Polska menedżerka z Abu Zabi dla „Rzeczpospolitej”: Wracam do domu w Emiratach

Nie zmieniamy planów wejścia do Emiratów czy Arabii Saudyjskiej. Inne firmy też swoich nie zmieniają – mówi Joan...

Materiał Promocyjny

Nowy luksus zaczyna się od rozmowy. Byliśmy w showroomie EXLANTIX

Pokazywane tam samochody zachwycają technologią i wyposażeniem, ale dziś o przewadze coraz częściej nie decydują same liczby i specyfikacja, lecz jakość relacji i rozmowa. To właśnie one wysuwają się na pierwszy plan, a ja szybko przekonałem się, że marka wyraźnie na to stawia.