Rozliczenia rządów PiS przez Waldemara Żurka. Przeważają negatywne oceny

Uchylenie immunitetu byłemu ministrowi sprawiedliwości Zbigniewowi Ziobrze, skierowanie aktu oskarżenia przeciwko byłemu ministrowi obrony Mariuszowi Błaszczakowi, kolejne akty oskarżenia w aferze związanej z Funduszem Sprawiedliwości (np. przeciwko posłowi Dariuszowi Mateckiemu) czy Lasami Państwowymi. Wreszcie działania prokuratury w sprawie afery w Rządowej Agencji Rezerw Strategicznych – to tylko niektóre sprawy podejmowane przez ministra sprawiedliwości prokuratora generalnego Waldemara Żurka mające na celu rozliczenia rządów poprzedników. Choć wiele z nich zostało zainicjowanych jeszcze za czasów jego poprzednika Adama Bodnara, to wieńczące je decyzje procesowe idą na konto jego następcy.

Zresztą premier Donald Tusk, dokonując roszady na stanowisku MS–PG dawał do zrozumienia, że zmiana była podyktowana głównie chęcią „przyspieszenia rozliczeń”. Premier, publikując na social mediach filmiki, na których zajada się żurkiem, jest z działań swego ministra zadowolony. A jak oceniają je Polacy?

Blisko połowa badanych źle ocenia działania ministra sprawiedliwości Waldemara Żurka

Z najnowszego sondażu przeprowadzonego przez Instytut Badań Rynkowych i Społecznych IBRiS na zlecenie „Rzeczpospolitej” wynika, że tylko 32,4 proc. Polaków dobrze ocenia (z czego 11,7 proc. zdecydowanie dobrze) rozliczenia rządów PiS przez Waldemara Żurka. Przeciwnego zdania jest 45,1 proc. respondentów, przy czym „zdecydowanie źle” odpowiedziało aż 33,6 proc. Warto zauważyć, że aż 22,5 proc. pytanych respondentów nie ma na ten temat w ogóle zdania.

– Jak widać, postrzeganie rzeczywistości przez respondentów jest silnie związane z sympatiami partyjnymi. Schemat myślenia opiera się na założeniu, że nasi robią dobrze, a wasi robią źle – mówi prof. Jarosław Flis, socjolog z Uniwersytetu Jagiellońskiego.

Czytaj więcej

Prawo w Polsce

Minister Waldemar Żurek: Nigdy się nie poddam

Ja robię swoje, a decyzje prezydenta zostawiam prezydentowi. Jeśli Karol Nawrocki woli tkwić w sy...

– Wyniki są zaskakująco niezaskakujące i dlatego ten sondaż jest bardzo wymowny. Pokazuje, że obecnie rządząca koalicja okopała się na swoich pozycjach z 2023 r. – ocenia politolog, prof. Uniwersytetu Warszawskiego Rafał Chwedoruk. – Tyle, że to, co wystarczało w czasie, gdy wybory z 2019 r. stanowiły plebiscyt nad rządzącym wówczas PiS, absolutnie nie wystarcza obecnie. Nawet część najwierniejszego elektoratu Koalicji Obywatelskiej jest nie tyle nieusatysfakcjonowana, co chyba nie jest zainteresowana koncentracją polityki na rozliczeniach – interpretuje ekspert.

Jeśli wziąć pod uwagę respondentów, którzy w ostatnich wyborach parlamentarnych oddali głos na KO, to dobrze i zdecydowanie dobrze działania Waldemara Żurka ocenia 79 proc. z nich, podczas gdy źle i zdecydowanie źle 18 proc. Warto dodać do tej grupy analogicznie 28 proc. niezadowolonych wyborców Nowej Lewicy i aż 37 proc. topniejącego, ale wciąż istniejącego elektoratu ludowców i Polski 2050. Powstaje pytanie, czy ci, którzy z działań Waldemara Żurka zadowoleni nie są, uważają jego działania za zbyt daleko idące, czy wręcz przeciwnie, zbyt zachowawcze.

Kluczowi wyborcy niezainteresowani rozliczeniami rządów PiS przez Waldemara Żurka 

– Z perspektywy rządzącej koalicji, to czy grupę niezadowolonych stanowią osoby, które chcą bardziej zdecydowanych rozliczeń, czy też takie, które uważają, że rozliczenia za bardzo absorbują Radę Ministrów, ma mniejsze znaczenie. Dużo ważniejsze jest to, że ci, od których będzie zależał wynik wyborów, są w zdecydowanej większości z działań ministra Żurka niezadowoleni. I tu nie ma wątpliwości, że są oni niezadowoleni z kierunku prowadzonej polityki, a nie niedostatku gorliwości w jej realizacji – wskazuje prof. Chwedoruk.

O jakie kluczowe grupy respondentów chodzi? Przykładowo wyborców w przedziale wiekowym 40-49 lat, którzy socjalizowali się w cieniu konfliktu PO i PiS. W tym przedziale działania MS–PG dobrze ocenia jedynie 24 proc. badanych, a przeciwnego zdania jest 56 proc. (pozostałe 19 proc. nie ma zdania). Drugą taką grupą, zdaniem prof. Chwedoruka są wyborcy z najmłodszego przedziału wiekowego (tylko 30 proc. poparcia dla działań ministra Żurka).

– Warto do tego dodać, że aż połowa mieszkańców wsi jest w ogóle tym niezainteresowana – zwraca uwagę ekspert.

Czytaj więcej

Sądy i trybunały

Projekt Waldemara Żurka może utrwalić patologię. Awanse dla swoich w KRS

Członkowie odnowionej Krajowej Rady Sądownictwa będą mogli starać się o awanse sędziowskie – prze...

Z kolei prof. Flis zwraca uwagę, że temat rozliczeń w ogóle nie jest interesujący ani dla respondentów niezdecydowanych ani niegłosujących. – Natomiast ci, którzy się tematem interesują, nie dzielą się tak radykalnie w swoich ocenach jak zwolennicy obozu rządzącego i opozycji, choć warto odnotować lekką przewagę tych, którzy krytycznie oceniają ministra sprawiedliwości. Z kolei wśród zwolenników obozu rządzącego respondenci są mniej radykalni w ocenach. Więcej jest tych, którzy oceniają działania ministra Żurka dobrze, niż bardzo dobrze, podczas wśród zwolenników opozycji dominują ci, którzy mówią, że jest bardzo źle, a nie po prostu źle – zauważa socjolog.

Minister Waldemar Żurek zaplusował u lewicowego elektoratu

Bardzo ciekawie rozkładają się oceny w podziale ze względu na autoidentyfikację – lewica, centrum, prawica. Okazuje się, że najbardziej zadowoleni z rozliczeń są respondenci uważający się za lewicowych (76 proc.), podczas gdy wśród respondentów określających siebie jako centrowych 49 proc. ocenia Waldemara Żurka dobrze i bardzo dobrze, a odmiennego zdania jest 26 proc. (pozostałe 24 proc. nie ma zdania). Wśród badanych identyfikujących się jako zwolennicy prawicy, działania MS–PG zyskują uznanie wśród 12 proc., a negatywnie ocenia je 66 proc.

– Elektorat lewicowy jest siłą rzeczy bardziej tożsamościowy od większości wyborców partii Donalda Tuska. Zarówno starsi wyborcy SLD, jak i odgrywający coraz większą rolę w strukturze tego elektoratu najmłodsi, to w obu wypadkach elektoraty, które szukały symbolicznej antytezy wobec prawicy. Dla nich jakiekolwiek próby rozliczenia są bardziej satysfakcjonujące; elektorat Platformy, który jest kilkukrotnie większy, siłą rzeczy składa się z bardziej zróżnicowanych wyborców – tłumaczy prof. Chwedoruk, który zwraca też uwagę, że ponad połowa wyborców Konfederacji (56 proc.) w ogóle nie interesuje się tym tematem. A to oznacza, że rządzącym będzie bardzo trudno dotrzeć do tych ludzi, a rozliczenia, same w sobie będą kreowały Konfederację na niezależną trzecią siłę.