Celem ustawy, która w większości zacznie obowiązywać 13 lipca, jest zwiększenie efektywności krajowego systemu przeciwdziałania praniu pieniędzy i finansowaniu terroryzmu. Ma ona dostosować polskie prawo do unijnych dyrektyw.
Czytaj także: Przeciwdziałanie praniu pieniędzy i finansowaniu terroryzmu: małżeństwo z przymusu czy z wyboru
Ustawa wymienia organy administracji rządowej odpowiedzialne w sprawach przeciwdziałania praniu pieniędzy i finansowaniu terroryzmu. Są nimi: minister finansów i generalny inspektor informacji finansowej. Ten ostatni będzie miał dodatkowe uprawnienia w postaci sporządzania krajowej oceny ryzyka prania pieniędzy i finansowania terroryzmu, a także wydawania decyzji w sprawie spisu osób i podmiotów, do których stosuje się szczególne środki ograniczające.
Ustawa w nowy sposób definiuje tzw. instytucje obowiązane do jej przestrzegania. Spadnie na nie obowiązek oceny ryzyka prania pieniędzy i finansowania terroryzmu, a także stosowania środków bezpieczeństwa finansowego.
Przewiduje także nadanie statusu instytucji zobowiązanych różnym kategoriom podmiotów, takim jak banki, instytucje pożyczkowe, ale także np. doradcy podatkowi czy notariusze.
Nowela wprowadza przepisy dotyczące wstrzymywania transakcji i blokowania rachunków. Precyzuje zasady współpracy GIIF z zagranicznymi instytucjami (m.in. Europolem), kontroli instytucji zobowiązanych, a także sankcje administracyjne nakładane na instytucje zobowiązane nieprzestrzegające obowiązków nałożonych przez ustawę. Ustawa ma poprawić efektywność funkcjonowania systemu przeciwdziałania praniu pieniędzy i finansowaniu terroryzmu oraz lepiej dostosowywać polskie regulacje do rekomendacji międzynarodowych.
Status organizacji obowiązanej ustawa nadaje też „podmiotom prowadzącym działalność gospodarczą polegającą na świadczeniu usług wymiany walut wirtualnych".
To oznacza, że giełdy walut wirtualnych i podmioty, które prowadzą portfele tych walut, będą musiały stosować wobec klientów środki bezpieczeństwa finansowego zgodnie z ustawą, podobnie jak robią to inne instytucje obowiązane. Ma to umożliwić monitorowanie transakcji w celu wykrycia tych podejrzanych, czyli mogących mieć związek z praniem pieniędzy i finansowaniem terroryzmu. Stosowanie tych przepisów będzie weryfikował generalny inspektor informacji finansowej.
Nowe przepisy wprowadzają także mechanizmy blokady rachunków lub wstrzymania transakcji w razie podejrzenia prania pieniędzy lub finansowania terroryzmu.
Podstawa prawna: Ustawa z 1 marca 2018 r. DzU z 12 kwietnia 2018 r., poz. 723