Fiskus ma obowiązek interpretować także przepisy inne niż podatkowe

Jeżeli skuteczne zrealizowanie czynności z zakresu VAT czy podatku dochodowego uzależnione jest od prawidłowego zastosowania regulacji prawnych z innej dziedziny, to organy nie mogą się uchylić od ich interpretacji w powiązaniu z przepisem prawa podatkowego.

Publikacja: 15.12.2014 05:00

Fiskus ma obowiązek interpretować także przepisy inne niż podatkowe

Foto: www.sxc.hu

Tak orzekł Naczelny Sąd Administracyjny w wyroku z 14 listopada 2014 r. (II FSK 2524/12).

We wniosku o wydanie interpretacji zadano pytanie o to, kto powinien podpisywać deklaracje i zeznania podatkowe tak, aby były one prawnie skutecznie, w sytuacji gdy uprawnienie do reprezentacji spółki przysługuje członkom zarządu. Organ interpretacyjny odmówił wszczęcia postępowania w sprawie, ponieważ rozpatrywanie kwestii poruszonej we wniosku leży poza jego kompetencją. W jego ocenie przysługuje mu uprawnienie do interpretacji jedynie przepisów prawa podatkowego, natomiast kwestie reprezentowania i prowadzenia spraw spółek handlowych są uregulowane w kodeksie spółek handlowych, który powinien zostać zastosowany w tej sprawie.

Spółka powołała się na orzecznictwo sądowe, zgodnie z którym składanie zeznań podatkowych nie jest oświadczeniem woli, do którego mają zastosowanie kodeks spółek handlowych czy kodeks cywilny, ale oświadczeniem wiedzy. Co za tym idzie, nie wiąże się z reprezentacją spółki. Ponadto kwestia prawidłowego podpisu druków urzędowych, jakimi są deklaracja czy zeznanie, jest szczególnie istotna, gdyż ma konsekwencje w zakresie prawa podatkowego.

Stanowisko spółki spotkało się z aprobatą sądów obu instancji. Naczelny Sąd Administracyjny podkreślił, że prawo podatkowe jest nierozerwalnie związane z obrotem prawnym i gospodarczym, a bez zaistnienia tego obrotu żadne stosunki prawnopodatkowe w ogóle by nie powstały. Dlatego jeżeli skuteczne zrealizowanie czynności z zakresu VAT czy podatku dochodowego przez spółkę akcyjną uzależnione jest od prawidłowego zastosowania przepisów z innej dziedziny, organy podatkowe mają obowiązek dokonać interpretacji tych przepisów w związku z przepisami podatkowymi, zwłaszcza że tylko prawidłowo podpisana deklaracja czy zeznanie podatkowe są prawnie skuteczne i dowodzą wywiązania się podatnika z obowiązków nałożonych nań przepisami prawa.

—Magdalena Dubiel, współpracowniczka zespołu zarządzania wiedzą podatkową firmy Deloitte

Paulina Wojszko, konsultantka w Zespole Litigation w warszawskim biurze Deloitte Doradztwo Podatkowe sp. z o.o.

Komentowana sprawa dotyczy częstej praktyki organów interpretacyjnych, polegającej na tym, że w przypadku gdy we wniosku o interpretację podatnicy występują z pytaniem, na które odpowiedź wymaga dodatkowo interpretacji przepisów innych niż podatkowe, to organ interpretacyjny odmawia wydania interpretacji. Powołuje się wtedy na art. 14b § 1 ordynacji podatkowej, zgodnie z którym przedmiotem interpretacji są „przepisy prawa podatkowego".

Problem powstaje na gruncie rozumienia tego pojęcia w zestawieniu z definicjami ustaw podatkowych i przepisów prawa podatkowego w art. 3 pkt 1 i 2 ordynacji podatkowej. Zdaniem organów przedmiotem interpretacji mogą być wyłącznie ustawy zawierające przepisy materialnego prawa podatkowego, nawet jeśli odsyłają do przepisów innych ustaw bądź dla ich wykładni niezbędne jest odwołanie się do przepisów innych ustaw.

W komentowanej sprawie sądy obu instancji nie zgodziły się jednak z takim stanowiskiem organu interpretacyjnego. Naczelny Sąd Administracyjny wskazał, że jeżeli prawna skuteczność podpisanej deklaracji i zeznania podatkowego będą uzależnione od prawidłowego zastosowania przepisów innych niż podatkowe (przepisów prawa cywilnego lub prawa handlowego), to organ interpretacyjny ma obowiązek zinterpretować również te przepisy.

Stanowisko sądu w tej sprawie zasługuje na pełną aprobatę. Jeżeli zastosowanie przepisu prawa podatkowego wiąże się z zastosowaniem innych przepisów, to tworzą one wspólnie normę prawa podatkowego i podlegają wspólnej wykładni. Przepisy prawa podatkowego oraz pozostałe przepisy tworzą wspólny system prawny i często się zazębiają. W związku z tym podatnik ma prawo oczekiwać, że organ interpretacyjny dokona wykładni także innych przepisów, jeżeli wymaga tego wykładnia przepisów prawa podatkowego.

Komentowany wyrok wpisuje się w dotychczasową linię orzeczniczą, zgodnie z którą nie można zawężać obowiązku udzielania przez organ podatkowy pisemnej interpretacji wyłącznie do ustaw, które mają w tytule pojęcie prawa podatkowego, ponieważ nie tylko w tych ustawach uregulowano elementy, od których zależy opodatkowanie i jego wysokość. Jeżeli przedmiotem interpretacji jest regulacja prawa podatkowego, która odwołuje się do przepisu z innej dziedziny prawa, to ocena możliwości stosowania i wykładnia interpretowanej normy podatkowej powinny uwzględniać i obejmować te przepisy. Dlatego przedmiotem interpretacji indywidualnej mogą być przepisy prawa podatkowego, w przypadku których, dla ich wykładni, niezbędne jest interpretacja i odwołanie się do przepisów prawa pracy (wyrok NSA z 27 listopada 2013 r., II FSK 27/12), przepi- sów o rachunkowości (wyrok NSA z 30 listo- pada 2012 r., II FSK 1193/11), przepisów prawa cywilnego (wyrok NSA z 6 stycznia 2010 r.,. I FSK 1217/09), przepisów prawa upadłościowego i naprawczego (wyrok NSA z 28 czerwca 2012 r., I FSK 1465/11).

Sądy i trybunały
Sędzia Piebiak może stracić immunitet. Oskarża go były lider KOD
Materiał Promocyjny
Tajniki oszczędnościowych obligacji skarbowych. Możliwości na różne potrzeby
Konsumenci
Frankowicze mają nowy sposób na banki. Donoszą do prokuratury
Podatki
Ryczałtowcy chcą dzielić biznes, by obniżyć składkę zdrowotną
Praca, Emerytury i renty
Będzie dodatkowa waloryzacja emerytur i rent. Rząd odsłania karty
Materiał Promocyjny
Naukowa Fundacja Polpharmy ogłasza start XXIII edycji Konkursu o Grant Fundacji
Nieruchomości
Mieszkania społeczne. Koniec wyodrębniania na własność