Wspólnik może odpowiadać za zaległy VAT spółki

[b]Tak postanowił Wojewódzki Sąd Administracyjny w Białymstoku w wyroku z 11 sierpnia 2010 r., I SA/Bk 132/10 [/b]

[srodtytul]Jaki jest problem[/srodtytul]

Naczelnik urzędu skarbowego orzekł o odpowiedzialności N.E. jako osoby trzeciej – wspólnika spółki jawnej za zaległości podatkowe spółki z tytułu VAT. Stwierdził, że N.E. odpowiada za zaległości ciążące na spółce, powstałe w okresie prowadzenia przez nią działalności, a istniejące w okresie, gdy był wspólnikiem.

N.E. odwołał się od tej decyzji. Jego zdaniem brak jest przesłanek do przyjęcia, że zachodzą podstawy do orzekania o jego odpowiedzialności. Dyrektor izby skarbowej utrzymał jednak zaskarżoną decyzję w mocy. Sprawa trafiła do sądu.

[srodtytul]Skąd to rozstrzygnięcie[/srodtytul]

Skarga zasługuje na uwzględnienie. Sąd przypomniał, że zgodnie z [link=http://www.rp.pl/aktyprawne/akty/akt.spr;jsessionid=582ECDA0581859658EA2BD1E83B507D8?id=176376]ordynacją podatkową[/link] wspólnik spółki cywilnej, jawnej, partnerskiej oraz komplementariusz spółki komandytowej albo komandytowo-akcyjnej, niebędący akcjonariuszem, odpowiadał całym swoim majątkiem solidarnie ze spółką i z pozostałymi wspólnikami za zaległości podatkowe spółki i wspólników wynikające z działalności spółki.

Przepis ten ma zastosowanie również do byłego wspólnika, jeżeli wynikające z działalności spółki zaległości podatkowe spółki oraz innych wspólników powstały w okresie, gdy był on wspólnikiem. Odpowiedzialność wspólników spółki jawnej powstaje, zgodnie z ogólną regułą odpowiedzialności osób trzecich, po doręczeniu konstytutywnej decyzji orzekającej o takiej odpowiedzialności.

Aby zatem orzec o odpowiedzialności wspólnika spółki jawnej na podstawie art. 115 ordynacji podatkowej konieczne jest ustalenie, że zaległości podatkowe powstały w czasie trwania spółki i miały związek z jej działalnością.

Jednocześnie, aby ustalić zakres tej odpowiedzialności niezbędne jest wskazanie, czy stroną prowadzonego postępowania jest aktualny czy też były wspólnik spółki, albowiem o ile aktualny wspólnik odpowiada za wszystkie zaległości ciążące na spółce, o tyle były wspólnik ponosi odpowiedzialność jedynie za zaległości powstałe w okresie, gdy był wspólnikiem. To na organach podatkowych ciąży obowiązek ustalenia tych okoliczności.

Informacje dotyczące składu osobowego wspólników spółki powinny być aktualne na dzień wydawania przez organ I instancji decyzji określającej zakres ich odpowiedzialności.

Co więcej, dopiero doręczenie decyzji o odpowiedzialności skutkuje powstaniem zobowiązania osoby trzeciej do zapłaty zaległości, egzekucja zaś tejże należności jest dopuszczalna jedynie wówczas, gdy egzekucja z majątku spółki okazała się w całości lub części bezskuteczna.