PPK wdrażają nie tylko podmioty prowadzące działalność gospodarczą

Obowiązek utworzenia PPK ciąży na „podmiocie zatrudniającym” w rozumieniu ustawy o PPK. Posiadanie tego statusu nie zależy od prowadzenia działalności gospodarczej.

Publikacja: 22.12.2023 15:56

PPK wdrażają nie tylko podmioty prowadzące działalność gospodarczą

Foto: Adobe Stock

Uczestnikami PPK mogą zostać tylko „osoby zatrudnione”, zgodnie z definicją tego pojęcia zawartą w ustawie o pracowniczych planach kapitałowych. Są to:

• pracownicy, o których mowa w art. 2 kodeksu pracy (z wyjątkiem m.in. młodocianych)

• osoby fizyczne wykonujące pracę nakładczą, które ukończyły 18. rok życia,

• członkowie rolniczych spółdzielni produkcyjnych lub spółdzielni kółek rolniczych,

• osoby fizyczne, które ukończyły 18. rok życia, wykonujące pracę na podstawie umowy agencyjnej lub umowy zlecenia albo innej umowy o świadczenie usług, do której zgodnie z art. 750 kodeksu cywilnego stosuje się przepisy dotyczące zlecenia,

• osoby wskazane powyżej, przebywające na urlopach wychowawczych lub pobierające zasiłek macierzyński lub zasiłek w wysokości zasiłku macierzyńskiego,

• członkowie rad nadzorczych wynagradzani z tytułu pełnienia tych funkcji

- jeżeli podlegają obowiązkowo ubezpieczeniom emerytalnemu i rentowym z tych tytułów w Rzeczypospolitej Polskiej, w rozumieniu ustawy o systemie ubezpieczeń społecznych.

Z definicją „osób zatrudnionych” powiązana jest definicja „podmiotu zatrudniającego”. Status ten ma:

• pracodawca, o którym mowa w art. 3 kodeksu pracy, jeżeli ma numer indentyfikacyjny (NIP lub REGON),

• nakładca,

• rolnicza spółdzielnia produkcyjna lub spółdzielnia kółek rolniczych,

• zleceniodawca, jeżeli ma NIP lub REGON,

• podmiot, w którym działa rada nadzorcza,

• płatnik składek na ubezpieczenia społeczne - w przypadku, gdy pracodawca lub zleceniodawca nie ma NIP ani REGON.

Warunkiem uzyskania statusu podmiotu zatrudniającego nie jest zatem zatrudnienie pracownika. Wystarczy zatrudnienie np. zleceniobiorcy, podlegającego z tytułu tego zlecenia obowiązkowo ubezpieczeniom emerytalnemu i rentowym. Status „podmiotu zatrudniającego” nie zależy natomiast od prowadzenia działalności gospodarczej.

Przykład: Fundacja, która nie prowadzi działalności gospodarczej, zatrudniła zleceniobiorcę, będącego „osobą zatrudnioną” w rozumieniu ustawy o PPK. Nieprowadzenie działalności gospodarczej nie ma wpływu na status fundacji jako „pomiotu zatrudniającego” oraz na wynikający z tego obowiązek uruchomienia PPK. 

Sytuacja mikroprzedsiębiorcy

Zasadą jest, że decyzja osób zatrudnionych w danym podmiocie w zakresie ich uczestnictwa w PPK nie ma wpływu na obowiązek tego podmiotu zawarcia umowy o zarządzanie PPK. Wyjątek przewidziano dla mikroprzedsiębiorcy, któremu wszystkie osoby zatrudnione zadeklarowały niedokonywanie wpłat do PPK - w takim przypadku do mikroprzedsiębiorcy nie stosuje się przepisów ustawy o PPK. Status mikroprzedsiębiorcy ustala się zgodnie z przepisami ustawy - Prawo przedsiębiorców.

Przykład: Przedsiębiorca w jednym roku z dwóch ostatnich lat obrotowych spełniał łącznie następujące warunki: zatrudniał średniorocznie mniej niż 10 pracowników oraz osiągnął roczny obrót netto ze sprzedaży towarów, wyrobów i usług oraz z operacji finansowych nieprzekraczający równowartości w złotych 2 milionów euro, w związku z czym ma status mikroprzedsiębiorcy, zgodnie z art. 7 ust. 1 pkt ustawy - Prawo przedsiębiorców. Wszystkie „osoby zatrudnione” zadeklarowały mu niedokonywanie wpłat do PPK - „osoby zatrudnione”, które nie ukończyły 55. roku życia, złożyły deklarację o rezygnacji z dokonywania wpłat do PPK, a „osoby zatrudnione” w wieku 55+, które są „zapisywane” do PPK wyłącznie na swój wniosek o zawarcie umowy o prowadzenie PPK - nie złożyły tego wniosku (w ich przypadku, jeśli nie chciały zostać „zapisane” do PPK, nie było potrzebne złożenie deklaracji o rezygnacji z dokonywania wpłat do PPK). Jeżeli co najmniej jedna z osób zatrudnionych u tego przedsiębiorcy zmieni zdanie w sprawie uczestnictwa w PPK, zatrudni on nową osobę, chcącą zostać uczestnikiem tego programu, lub utraci status mikroprzedsiębiorcy, będzie musiał uruchomić PPK. Jeżeli przedsiębiorca utraci status mikroprzedsiębiorcy, będzie miał obowiązek zawrzeć umowę o zarządzanie PPK, choćby żadna z osób zatrudnionych nie chciała zostać uczestnikiem tego programu – w takim przypadku nie zawrze umowy o prowadzenie PPK. 

Zatrudnianie wyłącznie w celach prywatnych

Przepisów ustawy o PPK nie stosuje się do podmiotu zatrudniającego będącego osobą fizyczną, który zatrudnia, w zakresie niezwiązanym z działalnością gospodarczą tego podmiotu, osobę fizyczną, w zakresie niezwiązanym z działalnością gospodarczą tej osoby. Wskazane wyżej wyłączenie ze stosowania ustawy o PPK nie ma zastosowania do podmiotów zatrudniających, które - choć nie prowadzą działalności gospodarczej - to jednak zatrudniają osoby zatrudnione nie tylko w celach prywatnych.

Przykład: Osoba fizyczna prowadząca jednoosobową działalność gospodarczą wdrożyła PPK i „zapisała” do tego programu osoby zatrudnione przez nią w związku z tą działalnością. Następnie zatrudniła pomoc domową (wyłącznie w celach prywatnych). Pomoc domowa nie zostanie „zapisana” do PPK. Gdyby osoba fizyczna prowadziła np. szkołę niepubliczną (zgodnie z art. 170 ust. 1 ustawy - Prawo oświatowe prowadzenie szkoły nie jest działalnością gospodarczą), to także miałaby obowiązek „zapisać” do PPK osoby zatrudnione w tej szkole, ale nie „zapisałaby” do PPK np. opiekunki do dziecka. Natomiast gdyby osoba fizyczna zatrudniająca inne osoby wyłącznie w celach prywatnych (np. kucharkę, nianię), to w ogóle nie wdrożyłaby PPK. 

Więcej na temat PPK na www.mojeppk.pl i pod nr telefonu 800 775 775. Zachęcamy również do korzystania z bezpłatnych szkoleń prowadzonych przez ekspertów PFR Portal PPK. Na szkolenia można zapisać się tutaj: https://www.mojeppk.pl/szkolenia.htm.

Podstawa prawna:

• ustawa z 4 października 2018 r. o pracowniczych planach kapitałowych (t.j. Dz.U. z 2023 r. poz. 46 ze zm.),

• ustawa z 13 października 1998 r. o systemie ubezpieczeń społecznych (t.j. Dz.U. z 2023 r. poz. 1230 ze zm.),

• ustawa z 6 marca 2018 r. - Prawo przedsiębiorców (t.j. Dz.U. z 2023 r. poz. 221 ze zm.),

• ustawa z 14 grudnia 2016 r. - Prawo oświatowe (t.j. Dz.U. z 2023 r. poz. 900 ze zm.).

Sądy i trybunały
Łukasz Piebiak wraca do sądu. Afera hejterska nadal nierozliczona
Zawody prawnicze
Korneluk uchyla polecenie Święczkowskiego ws. owoców zatrutego drzewa
Konsumenci
UOKiK ukarał dwie znane polskie firmy odzieżowe. "Wełna jedynie na etykiecie"
Zdrowie
Mec. Daniłowicz: Zły stan zdrowia myśliwych nie jest przyczyną wypadków na polowaniach
Materiał Promocyjny
Jak kupić oszczędnościowe obligacje skarbowe? Sposobów jest kilka
Sądy i trybunały
Rośnie lawina skarg kasacyjnych do Naczelnego Sądu Administracyjnego