CCBE wzywa do wycofania zmian w prawie naruszających Konstytucję RP

W ocenie CCBE, obecne prace legislacyjne, prowadzone przez Sejm Rzeczypospolitej Polskiej - a dotyczące zmian w ustawach o Sądzie Najwyższym i Krajowej Radzie Sądownictwa - mają wiele zapisów sprzecznych z postanowieniami Konstytucji RP, jak również standardami ochrony praw człowieka i podstawowymi wolnościami określonymi przez prawo międzynarodowe.

CCBE wskazuje, że demokratyczne przemiany inicjowane przez "Solidarność" popierane były przez większość Polaków w referendum, które doprowadziło do uchwalenia Konstytucji RP w 1997 r. Ustawa ta opiera się na poszanowaniu sprawiedliwości i wolności, a także na gwarancji rozdziału władzy (model trias politica).

- Sądownictwo musi pozostać niezależne od władzy ustawodawczej i wykonawczej, ponieważ niezależność sędziów służy każdemu obywatelowi, aby sprawy były rozpoznawane przez sąd w otwarty i uczciwy sposób, bez zbędnej zwłoki - podkreśla swojej rezolucji CCBE.

W jej ocenie zmiany w ustawie o Sądzie Najwyższym mogą ograniczać niezależność sądownictwa i autonomię sędziów poprzez:

1) umożliwienie przedstawicielom władzy wykonawczej wywierania wpływu na ustanowienie i funkcjonowanie Sądu Najwyższego;

2) obniżenie wieku, w którym sędziowie przejdą na emeryturę, i zastosowanie nowych zasad do obecnych sędziów Sądu Najwyższego;

3) zastosowanie procedury uproszczonej w celu zniesienia immunitetu sędziowskiego;

4) zapewnienie uprzywilejowanej pozycji nowo utworzonej Izbie Dyscyplinarnej Sądu Najwyższego i jej przewodniczącemu;

5) powołanie Przedstawiciela Nadzwyczajnych Postępowań Dyscyplinarnych jako podmiotu uprawnionego do wszczęcia postępowania nadzwyczajnego na wniosek przedstawiciela organu wykonawczego;

6) wprowadzenie procedury "skargi nadzwyczajnej", w wyniku której ostateczne i wiążące orzeczenia wydane wiele lat wcześniej mogą ulec zmianie.

Natomiast przepisy ustawy o Krajowej Radzie Sądownictwa według CCBE mogą ograniczać niezależność sądownictwa poprzez: