Piotr Szymaniak: TK ma być PiS-owski, albo żaden

Władysław Bartoszewski narzekając na nasze narodowe przywary (zły stosunek do samego siebie, podejrzliwość, kłótliwość, swarliwość, nienawiść, kompleksy etc.), kończył tę wyliczankę smutną konstatacją, że „aby jeden drugiemu mógł dojechać dobrze, gotów jest przy okazji popełnić samobójstwo”. Diagnoza, jak wiele innych bon motów nieżyjącego już byłego szefa MSZ, niestety wciąż jest aktualna.

Wniosek do TK w sprawie wyboru sędziów Trybunału. Co kwestionują posłowie PiS?

Przykładem jest ostatni wniosek posłów Prawa i Sprawiedliwości do Trybunału Konstytucyjnego. Domagają się stwierdzenia niezgodności z konstytucją niektórych przepisów ustawy o statusie sędziów TK. Kwestionowane jest m.in. to, że tryb wyboru sędziów sądu konstytucyjnego określa Regulamin Sejmu.

 „Wybór sędziów do jednego z najważniejszych organów państwa powinien być regulowany wyłącznie ustawą – tak nakazuje art. 197 konstytucji – a nie wewnętrznymi aktami jednej izby parlamentu, bo to narusza zasadę podziału władz i niezależności Trybunału. Taka ustawa musi precyzyjnie regulować wybór sędziów z zachowaniem zasady ciągłości działania TK i indywidualnego charakteru kadencji sędziów” – napisał w mediach społecznościowych prof. Marcin Warchoł, jeden z posłów wnioskodawców.

Czytaj więcej

Sądy i trybunały

PiS chce zablokować wybór nowych sędziów TK. Szach-mat w sprawie Trybunału już w marcu?

W marcu Trybunał Konstytucyjny ma rozstrzygnąć skargę PiS dotyczącą procedury wyboru sędziów Tryb...

Zapewne przez roztargnienie nie dodał przy tym, że ustawa, która „narusza zasadę podziału władz i niezależność TK”, jest autorstwa Prawa i Sprawiedliwości. Przez lata nie przeszkadzało nic tej partii – w oparciu o kwestionowane teraz przepisy – powoływać sędziów TK. Mało tego, dr Marcin Szwed z Helsińskiej Fundacji Praw Człowieka zadał sobie trud sięgnięcia do stenogramu prac sejmowych nad tą regulacją. I znów, przykra sprawa – czarno na białym stoi w nich, że posłowie PiS: Stanisław Piotrowicz i Krystyna Pawłowicz przekonywali, że określenie kwestii wyboru sędziów w Regulaminie Sejmu, a nie w ustawie jest z punktu widzenia podziału władz jak najbardziej właściwe.

Sędzia Stanisław Piotrowicz ma zbadać przepisy, nad którymi pracował poseł Stanisław Piotrowicz

Oboje zostali później wybrani do TK. Czy teraz sędzia Piotrowicz (o ile się nie wyłączy) oceni tę regulację inaczej niż poseł Piotrowicz? Krystyna Pawłowicz już przed dylematem nie stanie, bo odeszła z TK. Ale ona akurat, jeszcze jako poseł nie miała problemu z głosowaniem za przepisami, które – jej głośno i publicznie wyrażanym zdaniem – były rażąco sprzeczne z konstytucją.

Żeby nie było. Wniosek posłów PiS nie oznacza zakwestionowania sposobu wyboru sędziów wyłonionych (tak się składa przez tę partię) po 2016 r. Niekonstytucyjność ma być wtedy, gdy według obecnych zasad sędziów TK będą wybierać inni.

Oprócz tego posłowie PiS domagają się, by TK orzekł, że niezgodna z konstytucją jest możliwość odrzucania przez większość sejmową kandydatów na sędziów zgłaszanych przez klub parlamentarny z najliczniejszą liczbą posłów w danej kadencji Sejmu.

Zupełnym przypadkiem, tym największym klubem parlamentarnym jest PiS. Ale przecież nie zawsze tak musi być. Przecież po wyborach może się okazać, że największym klubem jest inne ugrupowanie. Czy zatem nie lepiej byłoby od razu stwierdzić, że niezgodna z konstytucją jest możliwość odrzucenia kandydata zgłoszonego przez PiS?

Dziwię się wnioskodawcom, że nie zdecydowali się na takie sformułowanie. Gdyby TK tak orzekł, w przyszłości można byłoby próbować iść dalej. I wnioskować, że niezgodna z konstytucją jest możliwość odrzucenia zgłoszonego przez PiS kandydata np. na rzecznika praw obywatelskich. Albo od razu uznać za sprzeczną z ustawą zasadniczą możliwość odrzucania pisowskich ustaw.