25 czerwca 2025 roku z Centrum Kosmicznego Kennedy’ego na Florydzie wystartowała misja Axiom-4 z udziałem Sławosza Uznańskiego-Wiśniewskiego, drugiego Polaka w historii na orbicie i pierwszego, który zamieszkał na Międzynarodowej Stacji Kosmicznej (ISS). Start poprzedziły opóźnienia związane z testami kapsuły Crew Dragon oraz warunkami pogodowymi. Ostatecznie jednak astronauci – w składzie: Uznański-Wiśniewski (Polska), Peggy Whitson (USA, dowódczyni), Shubhanshu Shukla (Indie) i Tibor Kapu (Węgry) – rozpoczęli podróż do ISS trwającą około 29 godzin.
Sobota była finalnym dniem misji Ax-4, w którym Sławosz Uznański-Wiśniewski realizował harmonogram przygotowany przez ESA i stronę polską – informowała Polska Agencja Kosmiczna (POLSA). Niedziela była zaś ostatnim dniem Uznańskiego-Wiśniewskiego na Międzynarodowej Stacji Kosmicznej — tego dnia o godz. 15:55 czasu polskiego (CEST) odbyła się uroczysta ceremonia pożegnania załogi misji Ax-4 na pokładzie ISS. W poniedziałek nastąpiło natomiast odłączenie kapsuły Crew Dragon misji Ax-4 od Międzynarodowej Stacji Kosmicznej.
15 lipca – po 22-godzinnym locie – astronauci wrócili na Ziemię.
Czytaj więcej
Załoga misji Axiom-4, do której należy polski astronauta Sławosz Uznański-Wiśniewski, wróci 14 lipca na Ziemię z Międzynarodowej Stacji Kosmicznej....
Załoga misji Axiom-4 wróciła na Ziemię. Kapsuła ze Sławoszem Uznańskim-Wiśniewskim wylądowała w Oceanie Spokojnym
Załoga misji Axiom-4, do której należy Sławosz Uznański-Wiśniewski, po 18 dniach przebywania na Międzynarodowej Stacji Kosmicznej, wróciła dziś na Ziemię.
Członkowie misji Ax-4 dołączyli do siedmiu osób, które wcześniej przebywały na ISS. Powitali ich dowódca ISS Takuya Onishi (Japonia), Amerykanki Anne McClain i Nichole Ayers oraz przebywający w amerykańskiej części stacji Rosjanin Kirył Pieskow.
Jak informowała POLSA, po odłączeniu od ISS, silniki statku Dragon zostały kilkukrotnie uruchomione, by kapsuła bezpiecznie oddaliła się od stacji i skierowała w stronę Ziemi, orbitując wokół niej do momentu przebicia się przez ziemską atmosferę. Później część kapsuły została odłączona od przedniej części Dragona, w której znajdują się członkowie misji Ax-4. Uruchomione zostały silniki, by zejść do poziomu, który pozwolił na wejście w atmosferę naszej planety. Sama kapsuła obróciła się tak, by osłona termiczna chroniąca statek była skierowana w stronę planety – wyjaśniają eksperci.
O godzinie 11.27 doszło do otwarcia pierwszych spadochronów na wysokości ponad pięciu kilometrów, a następnie do otwarcia głównych czterech spadochronów. Wodowanie załogi Ax-4 na Oceanie Spokojnym nastąpiło o godzinie 11.32 u wybrzeży Kalifornii.
Dragon został wprowadzony na pokład statku MV Shannon, należącego do SpaceX. Został otwarty właz i załoga wyszła na zewnątrz.
Polskiego astronautę na Ziemi powitał już – publikując wpis w mediach społecznościowych – szef Europejskiej Stacji Kosmicznej Josef Aschbacher.
Ostatnim etapem powrotu było dostarczenie astronautów bezpiecznie na brzeg.
Cały powrót astronautów na Ziemię był w pełni autonomicznym procesem – nie wymagał on żadnych działań ze strony załogi na pokładzie kapsuły Dragon.
Astronauci misji Ax-4, w tym Polak Sławosz Uznański-Wiśniewski, pożegnali się w niedzielę z załogą Międzynarodowej Stacji Kosmicznej.
Co stanie się po powrocie Sławosza Uznańskiego-Wiśniewskiego na Ziemię?
Po powrocie na Ziemię, Sławosz Uznański-Wiśniewski polecieć ma do niemieckiej Kolonii – to tam znajduje się bowiem siedziba Europejskiego Centrum Astronautów Europejskiej Agencji Kosmicznej. Polak trafi do ośrodka Niemieckiego Centrum Aeronautyki i Przestrzeni Kosmicznej (DLR) „Envihab”, gdzie badacze będą monitorowali jego stan zdrowia. „Zespół medycyny kosmicznej ESA, w skład którego wchodzą lekarze operacyjni ESA, fizjoterapeuci i trenerzy sportowi, będzie monitorował Sławosza podczas jego powrotu do ziemskiej grawitacji dzięki specjalnemu programowi regeneracji” - wskazywała POLSA.
Przez większość niedzieli załoga Ax-4 z polskim astronautą Sławoszem Uznańskim-Wiśniewskim przygotowywała się do powrotu na Ziemię - poinformowała Polska Agencja Kosmiczna (POLSA). Priorytetowe cele misji naukowo-technicznej IGNIS zostały wykonane w 100 proc.
Czytaj więcej
Kapsuła z załogą misji Ax-4, której członkiem jest Sławosz Uznański-Wiśniewski, doleciała do Międzynarodowej Stacji Kosmicznej. Czworo astronautów...
Sławosz Uznański-Wiśniewski poleciał na Międzynarodową Stację Kosmiczną
Rakieta Falcon 9 firmy SpaceX z kapsułą Crew Dragon wystartowała z Centrum Kosmicznego Johna F. Kennedy’ego na przylądku Canaveral na Florydzie w środę 25 czerwca o godz. 8:31. Celem misji była Międzynarodowa Stacja Kosmiczna (ISS).
W ramach misji realizowano liczne eksperymenty naukowe, m.in. badania wpływu mikrograwitacji na zdrowie człowieka, funkcje poznawcze, cukrzycę typu 1 oraz rozwój komórek rakowych. Misja potrwała dwa tygodnie, a jej całkowity koszt – pokrywany przez Polskę w ramach projektu IGNIS we współpracy z Europejską Agencją Kosmiczną i firmą Axiom Space – wynosi ok. 65 mln euro. Sławosz Uznański-Wiśniewski, doktor nauk technicznych i były pracownik CERN, został zakwalifikowany do misji jako specjalista w 2024 roku.
Na ISS, w ramach polskiej misji technologiczno-naukowej IGNIS, Sławosz Uznański-Wiśniewski miał do wykonania 13 eksperymentów przygotowanych przez polskich naukowców i firmy oraz 30 pokazów edukacyjnych i popularnonaukowych. Astronauta czterokrotnie połączył się na żywo z dziećmi i młodzieżą w Polsce – spotkania odbyły się w Łodzi, Wrocławiu, Rzeszowie i w Warszawie oraz były transmitowane w internecie. Jak podała POLSA, priorytetowe cele misji IGNIS zostały wykonane w 100 proc.
Sławosz Uznański-Wiśniewski: Robimy ogromny krok w stronę przyszłości technologicznej Polski
– Drogie Polki i Polacy, dziś robimy ogromny krok w stronę przyszłości technologicznej Polski, Polski opartej na nauce i wiedzy cywili. Niech ta misja będzie początkiem epoki, w której nasza odwaga i nieustępliwość kształtują nowoczesną Polskę, dla nas i dla przyszłych pokoleń – tak brzmiały pierwsze słowa Sławosza Uznańskiego-Wiśniewskiego z pokładu kapsuły Dragon. – Kosmos zawsze jednoczył ludzi. Zabieram dziś z Ziemi cząstkę każdego z was, waszej siły, waszej nadziei, waszego zaufania. W kosmosie nie jestem sam. Reprezentuję nas wszystkich. Z całego serca dziękuję wam za zaufanie – zaznaczał polski astronauta.
Od Jurija Gagarina do Sławosza Uznańskiego-Wiśniewskiego Ten plik jest gotowy do pobrania.
Sławosz Uznański-Wiśniewski przemawiał także już po przybyciu na ISS. Zaprezentował między innymi maskotę misji („wskaźnik grawitacji”), pluszowego łabędzia nazwanego Joy. - To wspaniałe uczucie, być pierwszy raz na orbicie. Kiedy po raz pierwszy odpiąłem pasy, nie czułem się w pełni dobrze, ale potem wszystko się uspokoiło, a kiedy po raz pierwszy wyjrzałem przez okno, widok był po prostu oszałamiający - relacjonował 26 czerwca.
Czytaj więcej
- Jestem reprezentantem was wszystkich - powiedział z pokładu kapsuły Crew Dragon polski astronauta Sławosz Uznański-Wiśniewski. Załoga misji Axiom...
Dlaczego misja Ax-4 na ISS się opóźniła?
Pierwotnie astronauci z misji Ax-4 mieli polecieć na Międzynarodową Stację Kosmiczną 29 maja, ale start przełożono ze względu na problemy techniczne związane z kapsułą Crew Dragon – chodziło o konieczność dokładnego sprawdzenia i przetestowania nowego modelu kapsuły oraz eliminację wszelkich potencjalnych ryzyk przed lotem.
Później start kilka razy przekładano ze względu na warunki pogodowe. Kilka godzin przed oficjalnym początkiem misji członkowie załogi zakończyli trwającą kilka tygodni kwarantannę, a przed udaniem się na pokład rakiety mieli możliwość pożegnania się (bez kontaktu fizycznego) z bliskimi.
Międzynarodowa Stacja Kosmiczna
