Sąd Najwyższy odpowie na ważne pytanie ws. frankowiczów

SN miał zająć się w środę pytaniem, czy banki mogą stosować prawo zatrzymania w sądowych rozliczeniach z kredytobiorcami, frankowiczami. Uchwała została przeniesiona jednak na październik.

Aktualizacja: 12.07.2023 17:12 Publikacja: 12.07.2023 03:00

Sąd Najwyższy odpowie na ważne pytanie ws. frankowiczów

Foto: Adobe Stock

Czytaj więcej

Frankowicze poczekają, SN odroczył decyzję nad prawem zatrzymania

Poszerzony, siedmioosobowy skład Izby Cywilnej SN ma rozpatrywać pytanie prawne rzecznika finansowego, czy umowa o kredyt bankowy, uregulowana w prawie bankowym, jest umową wzajemną.

Kwestia jest ważna, bo jeżeli w razie rozwiązania lub nieważności umowy wzajemnej strony mają dokonać zwrotu świadczeń wzajemnych, to każdej z nich przysługuje prawo zatrzymania swej wypłaty (świadczenia), dopóki druga strona nie zaofiaruje jej zwrotu otrzymanego świadczenia lub nie zabezpieczy roszczenia o zwrot (art. 496 i 497 kodeksu cywilnego).

Problem frankowiczów polega zaś na tym, że to zatrzymanie, jeśli sąd uwzględni żądanie banku, powoduje wstrzymanie wypłaty zasądzonej od banku kwoty do momentu rozliczenia się kredytobiorcy lub zabezpieczenia przez niego spłaty długu, lub też ugodowego zakończenia sporu.

Według rzecznika finansowego umowa kredytu bankowego ma charakter dwustronnie zobowiązujący, ale nie jest wzajemną, a co za tym idzie, do kredytu bankowego nie można stosować prawa zatrzymania w razie unieważnienia umowy z powodu uznania postanowień umownych za sprzeczne z dobrymi obyczajami (abuzywne) lub znacząco naruszające interesy konsumenta.

Zwrot udzielonego kredytu nie jest ekwiwalentem świadczenia banku, tak samo oprocentowanie nie nadaje umowie o kredyt charakteru umowy wzajemnej – twierdzi RF. Przede wszystkim rzecznik oczekuje rozstrzygnięcia przez SN rozbieżności orzeczniczych w tej spornej kwestii uchwałą o mocy zasady prawnej. W praktyce bowiem wiele sądów stosuje prawo zatrzymania, jak choćby w głośnej sprawie Dziubaków, a inne tego bankom odmawiają.

Do SN wpłynęły co najmniej dwa pytania w kwestii wzajemności, podobne pytanie skierował też warszawski Sąd Okręgowy do Trybunału Sprawiedliwości UE, ale w żadnej z tych spraw nie wyznaczono terminu ich rozpatrzenia.

Z nieco innym zagadnieniem, ale związanym z tymi kwestiami, wystąpiło w marcu br. trzech sędziów SN. Zapytali szerszy skład, czy prawo zatrzymania ma w ogóle zastosowanie, gdy wzajemne świadczenia stron umowy kredytu mają charakter pieniężny, i w takiej sytuacji każda może złożyć oświadczenie o potrąceniu.

Ta sprawa też nie ma jeszcze terminu, ale gdyby się okazało, że prawo zatrzymania nie może być stosowane przy umowach frankowych, pytanie, czy umowa kredytu ma charakter wzajemny, straciłoby na znaczeniu.

Sygnatura akt: III CZP 126/22

Czytaj więcej

Co dalej z prawem zatrzymania? Frankowicze czekają na rozstrzygnięcie

Poszerzony, siedmioosobowy skład Izby Cywilnej SN ma rozpatrywać pytanie prawne rzecznika finansowego, czy umowa o kredyt bankowy, uregulowana w prawie bankowym, jest umową wzajemną.

Kwestia jest ważna, bo jeżeli w razie rozwiązania lub nieważności umowy wzajemnej strony mają dokonać zwrotu świadczeń wzajemnych, to każdej z nich przysługuje prawo zatrzymania swej wypłaty (świadczenia), dopóki druga strona nie zaofiaruje jej zwrotu otrzymanego świadczenia lub nie zabezpieczy roszczenia o zwrot (art. 496 i 497 kodeksu cywilnego).

Pozostało 83% artykułu
2 / 3
artykułów
Czytaj dalej. Subskrybuj
Prawnicy
Gdzie uczą najlepszych prawników w Polsce? Ranking wydziałów prawa 2024
Podatki
Fiskus nie przejął się wyrokiem NSA. Sam przelew nie wystarczy
Sądy i trybunały
Sędzia Sądu Najwyższego skarży Polskę do ETPC. Chodzi o decyzję Andrzeja Dudy
Sądy i trybunały
Sąd Najwyższy: wybór „spośród sędziów" nie oznacza wyboru „przez sędziów"
Zawody prawnicze
Nieoczekiwana zmiana miejsc na podium rankingu kancelarii prawniczych
Materiał Promocyjny
Sztuczna inteligencja może być wykorzystywana w każdej branży