Reklama

Konsumenci znów w lepszych nastrojach. Jak długo jeszcze?

W grudniu i styczniu nastroje konsumenckie poszły w górę. Może to być efekt wyhamowania inflacji w grudniu, ale tak jak wskaźnik zmian cen – efekt może być chwilowy.

Publikacja: 24.01.2023 21:00

Konsumenci znów w lepszych nastrojach. Jak długo jeszcze?

Foto: Bloomberg

Już grudniowy odczyt inflacji na poziomie 16,6 proc. zaskoczył. Także grudniowy wskaźnik wzrostu cen UCE Research i Wyższych Szkół Bankowych na poziomie 24,8 proc. był nieco niższy niż w poprzednich miesiącach.

Ceny nadal bolączką

– Wynik inflacji na obecnym poziomie nie jest powodem do optymizmu. Nie jest to inflacja, którą można w łatwy, a przede wszystkim szybki sposób obniżyć, bez konsekwencji dla całej gospodarki – mówi Anna Semmerling z Wyższej Szkoły Bankowej w Gdańsku. – Musimy być przygotowani, że rok 2023 będzie rokiem walki z inflacją, a więc nie będzie to łatwy czas dla portfeli większości Polaków – dodaje.

Możliwe, że z tego powodu optymizm konsumentów w grudniu i styczniu wypada lepiej od oczekiwań. Inquiry podaje, że w grudniu 90 proc. Polaków dostrzegało wzrost cen (wobec 93/94 proc. w poprzednich miesiącach). Nadal najwięcej dostrzega wzrost cen mięsa i wędlin (z wynikiem 71 proc.), na pieczywo uwagę zwraca 63 proc., a nabiał – 60 proc. Nadal dla dwóch na trzech Polaków obecny wzrost cen jest dotkliwy.

Czytaj więcej

Tąpnięcie sprzedaży detalicznej. Najsłabszy wynik od pandemicznych restrykcji
Reklama
Reklama

– Dane wskazują na wyhamowanie trendu związanego z odczuwalnym wzrostem cen i pogarszającymi się nastrojami Polaków. Mimo że inflacja jeszcze nie odpuszcza, Polacy prawdopodobnie nauczyli się inaczej zarządzać swoim budżetem domowym – mówi Agnieszka Górnicka, prezes Inquiry. – Dodatkowo, w okresie świątecznym sklepy i sieci handlowe wprowadziły szereg promocji i ofert dla klientów – dodaje.

Może to być faktycznie chwilowe wahnięcie, ponieważ od nowego roku choćby ceny energii znowu rosną, co znajdzie przełożenie na to, co widzimy w sklepach. – Aktualna sytuacja gospodarcza, obniżenie zdolności kredytowej dużej grupy konsumentów czy spadający rynek nieruchomości negatywnie wpływają na dynamikę rynku. W najbliższych miesiącach nie ma podstaw do oczekiwania wzrostu optymizmu konsumenckiego, jeśli nie będzie perspektyw poprawy sytuacji ekonomicznej gospodarstw domowych. Mamy nadzieję, że stabilizacja i ponowny wzrost tej kategorii nastąpią w drugiej połowie roku – mówi Andrzej Jackiewicz, prezes MediaMarktSaturn.

Czytaj więcej

Ceny w sklepach wciąż wysokie i dalej będą rosły w 2023

Także comiesięczne badanie ARC Rynek i Opinia wskazuje, że w styczniu nastąpiło mocniejsze odbicie, jeśli chodzi o wskaźnik optymizmu konsumenckiego po już lepszym od listopada grudniu. Skok wynosi aż 11 pkt proc., do 16 proc. – lepiej niż w ciągu ostatnich miesięcy oceniamy naszą jakość życia, w tym wypadku widać poprawę o 5 pkt proc. Wskaźnik dotyczący oceny sytuacji gospodarczej w Polsce, planowanych zakupów, stabilności zarobków czy stabilności zatrudnienia pozostał na niezmienionym poziomie w porównaniu z wynikami sprzed miesiąca.

Według ARC Rynek i Opinia respondenci uważający, że teraz żyje im się trudniej niż rok wcześniej, są w większości, chociaż wskaźnik ten poprawił się o 5 pkt proc. (z -25 do -20 pkt). Jednak wskaźnik zakupów pokazuje, że Polacy nie planują na razie większej konsumpcji dóbr i usług. Jednocześnie maleje wskaźnik dotyczący wzrostu cen, co oznacza, że Polacy w tym zakresie robią się bardziej optymistyczni.

W obliczu kryzysu

– Polacy stali się jeszcze bardziej oszczędni, zmienili swoje nawyki zakupowe, ale też żywieniowe. To spowoduje, że branża może stanąć w obliczu sporego kryzysu, który wymusi na niej nowe podejście do klienta. Zresztą ten proces się już rozpoczął. I znowu zyskają dyskonty, a straci na tym najmniejszy handel – głównie małe osiedlowe sklepy – mówi Julia Pryzmont, ekspert rynku z agencji badawczo-analitycznej Hiper-Com Poland. – Niestety, ale w obecnych czasach walka małego handlu z dyskontami jest bardzo trudna i karkołomna. I często nierówna. Na końcu trzeba też wyraźnie powiedzieć, że wspomniana prognoza oznacza również osłabioną konkurencję, bo z rynku zniknie sporo małych placówek, które nie dadzą sobie rady w tak trudnych i agresywnych gospodarczo czasach – dodaje.

Reklama
Reklama

Czytaj więcej

Polacy nie boją się skarżyć na zakupy. Co najczęściej reklamujemy?

Na ten aspekt wskazują też inni eksperci, należy spodziewać się dużych zmian na rynku. – Różne dane rynkowe wskazują, że liczba zamkniętych sklepów, niestety, bije rekordy. To m.in. efekt wprowadzenia niedziel handlowych, trudność prowadzenia działalności gospodarczej, usieciowienie czy kwestie kosztów pracowniczych – mówi Maciej Pawłowicz, szef sprzedaży ASM Group. – Podobna sytuacja jest w branży farmaceutycznej z aptekami, które również rok do roku zmniejszają swoją liczebność, średnio o 800 punktów rocznie. Ostatnie lata spowodowały ubytek w dostępności aptek – z 14 do 12 tys. placówek. Bolączką tego sektora jest rosnąca konkurencyjność sieci i problemy kadrowe – dodaje.

To tylko kilka przykładów, ogólna sytuacja zwłaszcza sektora konsumpcyjnego może być jeszcze trudniejsza. Dlatego choć dane mogą przynajmniej chwilowo wyglądać nieco lepiej, to nadal rok zapowiada się ciężko. – Dobry nastrój się skończył. Coraz mniej przekonuje nas sentencja, że „jakoś to będzie” – mówi Anna Czarczyńska z Katedry Ekonomii Akademii Leona Koźmińskiego.

– Wraz ze wzrostem inflacji coraz gorzej oceniamy nasze perspektywy na przyszłość, szczególnie że wynagrodzenia w ujęciu realnym tracą swoją siłę nabywczą. Nawet w tej mniejszej części społeczeństwa posiadającej oszczędności obserwujemy coraz szybszą utratę poczucia bezpieczeństwa – dodaje.

Handel
Mercosur szansą na ekspansję polskich firm
Handel
Cła odwetowe za Grenlandię rozpalają wojnę handlową
Handel
Emmanuel Macron odpowiada na cła Donalda Trumpa. UE sięgnie po handlową „bazookę”?
Handel
UE odpowiada na nowe cła Donalda Trumpa. Umowa handlowa z USA zawieszona
Handel
Mercosur podpisany. UE: Sukces, powstaje największa strefa wolnego handlu na świecie
Reklama
Reklama
REKLAMA: automatycznie wyświetlimy artykuł za 15 sekund.
Reklama