"Rz": Dostaliśmy kolejnych 11 tomów akt śledztwa katyńskiego.

Wojciech Materski:

To rozczarowujące. Mieliśmy dostać 10 tomów z klauzulą „do  użytku służbowego” i trzydzieści parę z „klauzulą tajności”. Tymczasem dostaliśmy niemal wyłącznie te pierwsze. Niczego nowego raczej tam nie znajdziemy.

Czyli kolejny pusty gest.

Jest jedno pocieszenie. Rosjanie powoli zbliżają się do ściany, zawężają sobie pole manewru. Docieramy do tych trzydziestu kilku tomów z klauzulą „tajne” i „ściśle tajne”, na których nam zależy. Taktyka wydawania nam po trochu nieważnych papierów niedługo się wyczerpie.

Na jakich dokumentach katyńskich najbardziej nam zależy?

Na protokołach centralnej trójki, która na Łubiance sporządzała listy śmierci i wysyłała je do poszczególnych obozów, oraz na pro- tokołach końcowych komand katów, które dokonały zbrodni. Najważniejsze są infor- macje na temat 7305 więźniów zamordowanych przez NKWD na tzw. Zachodniej Białorusi i Zachodniej Ukrainie.

Dlaczego najważniejsze?

Do dziś nie wiemy, kogo zamordowano na Białorusi. Dlatego domagamy się „listy białoruskiej”. Nie jesteśmy też pewni, gdzie ci więźniowie zostali pogrzebani. A co za tym idzie, gdzie budować cmentarze. Dzieci ofiar nie mają gdzie zapalić świeczek.

Część ludzi zamordowanych na  Ukrainie leży zapewne w Bykowni.

Zapewne. Problem w tym, że więźniów (w przeciwieństwie do jeńców z Katynia) Sowieci pozbawiali wszystkich przed- miotów i dziś bardzo trudno jest zidentyfikować te ciała. W Bykowni znaleziono tylko jeden nieśmiertelnik. Żeby mieć pewność, potrzebujemy sowieckich dokumentów. Te dokumenty w archiwach są.