Na wczorajszym posiedzeniu Komisji Wspólnej Rządu i Samorządu Terytorialnego Ministerstwo Administracji i Cyfryzacji zaprezentowało raport: Ocena sytuacji jednostek samorządu terytorialnego, a także przygotowane na jego podstawie założenia do projektu ustawy o  poprawie warunków świadczenia usług przez j.s.t.

– Chcemy dać samorządom więcej swobody – mówiła Magdalena Młochowska, wiceminister MAiC. – Organizacja wykonywania zadań publicznych nie musi wyglądać tak samo w małej gminie i w dużym mieście – podkreślała.

W urzędzie gminy zatrudniającym 15 osób trudno znaleźć fachowców z każdej dziedziny

MAiC chce dać samorządom możliwość tworzenia centrów usług wspólnych, które zapewniałyby obsługę np. księgową wszystkim jednostkom organizacyjnym. Obecnie w każdej takiej jednostce gmina czy powiat musi zatrudniać księgowego.

Na tym jednak nie koniec. Gminy mają zyskać możliwość określenia, jak wykonywać zadania z dziedziny pomocy społecznej czy kultury.

– To władze lokalne powinny decydować, czy zasadne jest utrzymanie odrębnej jednostki – ośrodka pomocy społecznej, czy też zadania te będą wykonywane przez pracowników jej urzędu – mówiła wiceminister.

Przygotowany przez MAiC projekt umożliwi też  j.s.t.  łączenie instytucji kultury z bibliotekami, a także bibliotek publicznych z bibliotekami szkolnymi.

– Wszystkie proponowane przez nas rozwiązania przyniosą korzyści finansowe – podkreślała Magdalena Młochowska. – Jeżeli samorządy zdecydują się z nich skorzystać, to w ich budżetach pojawią się oszczędności sięgające nawet miliarda złotych.

Aby ten efekt finansowy osiągnąć, samorządy będą musiały zdecydować się także na  dobrowolne łączenie.

– Z naszych analiz wynika, że małe gminy, do 20 tys. mieszkańców, wydają na administrację o 20 proc. więcej niż te większe – mówiła wiceminister Młochowska. – Podobnie kształtują się wydatki powiatów – dodawała.

Łączenie małych jednostek w większe ma umożliwić ponadto podniesienie fachowości kadry urzędniczej.

– W urzędzie gminy, który zatrudnia 15 pracowników, trudno  znaleźć fachowców z każdej dziedziny – mówiła wiceminister Młochowska.

Do ministerialnych propozycji samorządowcy odnieśli się z zainteresowaniem, ale też wskazywali na braki zarówno raportu, jak i przedstawionych zmian legislacyjnych.

– W propozycjach MAiC za mało uwagi poświęca się kwestii finansowania zadań j.s.t. – mówił Ryszard Grobelny, prezydent Poznania. – Postawione pod ścianą gminy będą musiały ograniczać ich wykonywanie.

Prezydent Grobelny postulował również, aby centra usług wspólnych tworzyć nie tylko w obrębie jednej gminy, ale przez kilka jednostek.

– Należałoby też rozważyć możliwość tworzenia ich we współpracy z sektorem prywatnym – mówił prezydent Grobelny.