Z tego artykułu dowiesz się:
- Kto został zgłoszony jako kandydat do KRS przez różne stowarzyszenia sędziowskie?
- Jakie kontrowersje towarzyszą wyborowi członków Krajowej Rady Sądownictwa w Polsce?
- Jakie znaczenie ma skład Krajowej Rady Sądownictwa dla niezależności sądów w Polsce?
Listę opublikowało na portalu X Stowarzyszenie Sędziów Polskich „Iustitia”, ale zaznaczono, że jest to wspólna lista popierana także przez Stowarzyszenie Sędziów Themis, Ogólnopolskie Stowarzyszenie Sędziów Sądów Administracyjnych oraz Stowarzyszenie Sędziów Rodzinnych w Polsce.
27 lutego Sejm przyjął większością 237 głosów uchwałę w sprawie wyboru sędziów do KRS, w której zadeklarował, że uwzględni wyniki prawyborów dokonanych w środowisku sędziowskim. Kandydatów wskażą Zgromadzenia Ogólne, które mają się odbyć we wszystkich sądach.
– Krajowa Rada Sądownictwa to jedyny konstytucyjny organ, który stoi na straży niezależności sądów i niezawisłości sędziów. Dlatego mamy pełne prawo do dokonania wyboru sędziowskich przedstawicieli do KRS, podobnie jak czynią to prezydent, posłowie i senatorowie w odniesieniu do swoich przedstawicieli – mówiła w niedawnym wywiadzie dla „Rzeczpospolitej” sędzia Dorota Zabłudowska z „Iustitii”.
Czytaj więcej
Planowane prawybory do Krajowej Rady Sądownictwa łączą zwaśnione strony sędziowskiego sporu w poszukiwaniu pokrętnej logiki. Stracą jak zwykle obyw...
Na liście kandydatów do KRS nie tylko znane nazwiska
Wśród 15 kandydatów na liście do KRS najwięcej jest sędziów sądów rejonowych. W tym dwa znane nazwiska: Monika Frąckowiak z Sądu Rejonowego Poznań-Nowe Miasto i Wilda i Bartłomiej Starosta z Sądu Rejonowego w Sulęcinie. To sędziowie, o których za rządów PiS głośno z powodu szykan i represji za zaangażowanie w obronę wolnych sądów.
Na liście są także Karolina Bąk-Lasota z Sądu Rejonowego Katowice-Zachód, Wojciech Buchajczuk z Sądu Rejonowego dla m. st. Warszawy w Warszawie (wiceprezes „Iustitii”), Beata Donhoffner-Grodzicka z Sądu Rejonowego dla Krakowa-Śródmieścia (członek zarządu Themis) i Ewa Żołnierczuk-Dec z Sądu Rejonowego w Rzeszowie.
Pozostali sędziowie sądów powszechnych to Sławomir Cilulko z Sądu Okręgowego w Białymstoku, Magdalena Kierszka z Sądu Okręgowego w Gdańsku, Katarzyna Zawiślak z Sądu Okręgowego we Wrocławiu, Edyta Jefimko z Sądu Apelacyjnego w Warszawie i Ewa Mierzejewska z Sądu Apelacyjnego w Lublinie. Stowarzyszenia sędziowskie popierają także kandydaturę Agnieszki Kobylińskiej-Bortkiewicz z Wojskowego Sądu Okręgowego w Warszawie.
Jedynym sędzią SN na liście jest Dariusz Zawistowski. W latach 2015–2018 był przewodniczącym Krajowej Rady Sądownictwa ukształtowanej jeszcze przez środowisko sędziowskie, a nie polityków. Sędzia Zawistowski był również prezesem Sądu Najwyższego kierującym Izbą Cywilną.
Sądy administracyjne w tym gronie reprezentują Aleksandra Wrzesińska-Nowacka z Naczelnego Sądu Administracyjnego (prezes Ogólnopolskiego Stowarzyszenia Sędziów Sądów Administracyjnych) oraz Jarosław Łuczaj z Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie.
Czytaj więcej
Krajowa Rada Sądownictwa zaskarżyła w piątek do Trybunału Konstytucyjnego przepisy ustawy o Krajowej Radzie Sądownictwa dotyczące procedury odmowy...
Wybory do KRS. Kogo popierają tzw. neosędziowie?
W ubiegłym tygodniu swoje listy kandydatów ogłosiły stowarzyszenia sędziów kojarzone z PiS. Na stronie stowarzyszenia Prawnicy dla Polski pojawiły się nazwiska 15 kandydatów, wśród których najbardziej znane nazwiska to Łukasz Piebiak, były wiceminister sprawiedliwości, Przemysław Radzik, były zastępca rzecznika dyscyplinarnego sędziów sądów powszechnych, Mikołaj Pawlak, były rzecznik praw dziecka, czy Jarosław Dudzicz – znany z antysemickiego komentarza w internecie.
Lista Ogólnopolskiego Stowarzyszenia Sędziów "Sędziowie RP" liczy tylko 12 nazwisk, a najbardziej znanym kandydatem tego stowarzyszenia jest były główny rzecznik dyscyplinarny Piotr Schab.
Dlaczego sędziów do KRS powinni wybrać sędziowie
Przypomnijmy, że w skład Krajowej Rady Sądownictwa wchodzi 25 osób, w tym Pierwszy Prezes SN i politycy: posłowie, senatorowie, Minister Sprawiedliwości i przedstawiciel Prezydenta RP, a także 15 sędziów. Część środowiska prawniczego w Polsce uważa, że tych ostatnich powinni wybierać sędziowie, bo tylko wówczas KRS będzie mogła pełnić swoją konstytucyjną rolę. Z takim poglądem nie zgadza się PiS i jego sympatycy, który uważa, że wybór należy wyłącznie do przedstawicieli Narodu jako Suwerena, którzy zasiadają w Sejmie.
Czytaj więcej
Poznaliśmy zdanie Polaków ws. ewentualnego kompromisu, który zakończyłby spory dotyczące KRS, Trybunału Konstytucyjnego i Sądu Najwyższego. Na pyta...
Ponieważ prezydent Karol Nawrocki zawetował przygotowaną przez rząd nowelizację ustawy o KRS, która miała przywrócić sędziom prawo wyboru członków Rady (przewidywała, że sędziowscy członkowie KRS byliby wybrani przez Sejm spośród kandydatów wskazanych przez 25 sędziów lub 2 tys. obywateli), Sejm głosami KO przyjął w piątek uchwałę częściowo niwelującą skutki weta. Zgodnie z uchwałą, przy wyborze 15 sędziów - członków KRS, Sejm "uwzględni w swoich decyzjach wyniki wyborów dokonanych przez sędziów w wyborach powszechnych i transparentnych", a także wymogi konstytucyjne co do składu Rady i ograniczenia wynikające z obowiązującej ustawy o Krajowej Radzie Sądownictwa.
Uchwała głosi też, że obecnie funkcjonująca Krajowa Rada Sądownictwa nie jest organem niezależnym od innych władz, gdyż sędziowie będący jej członkami nie zostali wybrani przez sędziów, jak tego wymagają przepisy Konstytucji RP.
„Krajowa Rada Sądownictwa (...) stoi na straży niezależności sądów i niezawisłości sędziów. Realizacja tej funkcji jest możliwa, gdy organ ten pozostaje niezależny od władz ustawodawczej i wykonawczej” - podkreślono w uchwale. W dokumencie jest też apel do sędziów o udział w wyłanianiu kandydatów i wybór takich, którzy będą reprezentować wszystkie rodzaje sądów i szczeble sądownictwa.
