Reklama

Granice tajemnicy lekarskiej. Kiedy lekarz może donieść na pacjenta?

Tylko bezprawne złamanie tajemnicy lekarskiej może być karane, a dochowanie tej tajemnicy nie dotyczy szpitali – to sedno odpowiedzi Komisji Kodyfikacyjnej Prawa Karnego, którą Ministerstwo Sprawiedliwości pyta o granice obowiązku denuncjacji.
Granice tajemnicy lekarskiej. Kiedy lekarz może donieść na pacjenta?

Foto: Olena Serzhanova / Adobe Stock

Wiedzą powszechną jest, że lekarzy obejmuje tajemnica lekarska, która zobowiązuje ich do zachowania w poufności informacji o pacjencie i jego stanie zdrowia. Stanowi o tym art. 40 ustawy o zawodach lekarza i lekarza dentysty, zgodnie z którym lekarz ma obowiązek zachowania w tajemnicy informacji związanych z pacjentem, a uzyskanych w związku z wykonywaniem zawodu. Tajemnica dotycząca pacjenta obowiązuje również inne zawody medyczne , jak pielęgniarki, ratowników medycznych czy fizjoterapeutów. Reguluje to art. 14 ustawy o prawach pacjenta i Rzeczniku Praw Pacjenta. Za jej złamanie, zgodnie z art. 266 k.k., grozi grzywna, ograniczenie wolności albo kara do dwóch lat więzienia.

Tajemnica lekarska a zawiadomienie o przestępstwie. Co powinien zrobić lekarz?

Mniej powszechna wydaje się jednak wiedza o wyjątkach od tych zasad. Ujawnienie poufnej informacji może nastąpić m.in., gdy zachowanie tajemnicy może stanowić niebezpieczeństwo dla życia lub zdrowia pacjenta lub innych osób. Kodeks karny obliguje też lekarzy i medyków do ujawniania informacji o najcięższych przestępstwach , jak zabójstwo, szpiegostwo, czy zgwałcenie. Za niewywiązanie się z tego zobowiązania grozi do trzech lat więzienia.

Czytaj więcej:

Sądy i Prokuratura Tajemnica lekarska prawem pacjenta

Pro

Co ważne, na lekarzach spoczywa też, jak na każdym obywatelu, społeczny obowiązek denuncjacji , czyli zawiadomienia organów ścigania o popełnieniu przestępstwa ściganego z urzędu. Ten sam przepis zobowiązuje też szpitale do informowania o przestępstwie.

Dylemat medyka. Kiedy lekarze muszą zawiadomić policję o przestępstwie?

W konsekwencji prawo nakłada na lekarzy dwa wykluczające się obowiązki: zachowania tajemnicy lekarskiej i denuncjacji. Według Ministerstwa Sprawiedliwości relacja między tymi dwoma normami stwarza systemowy problem prawny i jest ona niejednolicie rozstrzygana przez orzecznictwo i doktrynę. W rezultacie resort poprosił Komisję Kodyfikacyjną Prawa Karnego o rozstrzygnięcie wątpliwości i odpowiedź, czy lekarz i szpital ma obowiązek denuncjacji i jak ma się on do tajemnicy lekarskiej, której złamanie jest zagrożone karą.

Reklama
Reklama

W odpowiedzi komisja kodyfikacyjna stwierdziła, że co do zasady nie zajmuje się wykładnią obowiązujących przepisów i nie może rozstrzygać pojawiających się rozbieżności. Eksperci podkreślili jednak, że tajemnica obejmuje lekarzy i medyków, a nie szpitale. Dlatego też w odniesieniu do szpitali nie ma problemu rozgraniczenia zakresów obowiązku denuncjacji i obowiązku zachowania tajemnicy zawodowej.

Komisja kodyfikacyjna odniosła się też do kwestii relacji obowiązku informowania o przestępstwie z karalnością ujawnienia tajemnicy zawodowej. – Nie powinno budzić wątpliwości, że jeżeli ustali się na podstawie analizy całokształtu obowiązujących przepisów, w tym przepisów normujących poszczególne ustawowe reżimy ochrony informacji, że względem danej osoby in concreto aktualizuje się ustawowy obowiązek denuncjacji, to spełnienie tego obowiązku przez tę osobę w postaci przekazania właściwemu organowi określonych informacji nie może być kwalifikowane jako wypełnienie znamion przestępstwa określonego w art. 266 § 1 k.k., gdyż zakres zastosowania owego przepisu (jak każdego przepisu typizującego) obejmuje wyłącznie zachowania bezprawne – stwierdza komisja kodyfikacyjna.

Oznacza to, że do dwóch lat więzienia grozi jedynie za bezprawne złamanie tajemnicy lekarskiej. Tym samym doniesienie przez lekarza organom ścigania o wymienionych w kodeksie karnym najpoważniejszych przestępstwach nie jest karalnym złamaniem tajemnicy lekarskiej.

Czytaj więcej

Czy lekarz musi zawiadamiać policję o każdym gwałcie? RPO apeluje
Podatki
Urzędnicy skarbówki interesują się wracającymi do Polski. Co sprawdzają?
Materiał Promocyjny
Jak zostać franczyzobiorcą McDonald’s?
Materiał Promocyjny
OTOMOTO rewolucjonizuje dodawanie ogłoszeń
Nieruchomości
Jedna działka, jedna wuzetka? Ministerstwo zabrało głos
W sądzie i w urzędzie
Trzy nowe funkcje w mObywatelu. Chodzi o dowody i paszporty
Prawo w Polsce
Karol Nawrocki podpisał trzy ustawy. Studenci zostaną młodszymi asystentami sędziego
Reklama
Reklama
REKLAMA: automatycznie wyświetlimy artykuł za 15 sekund.
Reklama