9 maja trzech sędziów Sądu Najwyższego zasiadających w Izbie Dyscyplinarnej zdecydowało o tym, by poszerzony skład tej Izby odpowiedział na pytanie, czy do kasacji od dyscyplinarnych spraw adwokackich stosować należy wyłącznie regulacje prawa o adwokaturze, czy także przepisy kodeksu postępowania karnego.
Czytaj także: Czy Ziobro może dyscyplinować Giertycha
Problem wyłonił się na gruncie postępowania dyscyplinarnego prowadzonego m.in. wobec Romana Giertycha. Chodziło o wypowiedzi medialne prawnika sprzed ponad dwóch lat dotyczące działalności prokuratury w związku z rzekomą zdradą dyplomatyczną, do której miało dojść w trakcie badania przyczyn katastrofy smoleńskiej, i możliwości postawienia zarzutów Donaldowi Tuskowi. Giertych miał nazwać śledczych „złośliwymi kłamcami".
Adwokackie postępowanie dyscyplinarne w tej sprawie zostało umorzone, a rzecznik dyscyplinarny, do którego wpłynęło odwołanie prokuratora krajowego, oddalił je.
Pod koniec 2018 roku kasację od tego postanowienia złożył prokurator generalny. Czy miał do tego prawo? Z tym właśnie polemizuje dr Adam Bodnar w piśmie zaadresowanym do ministra Zbigniewa Ziobry.
Wskazuje w nim, że orzecznictwo SN wyklucza możliwość złożenia kasacji przez prokuratora generalnego w trybie kodeksu postępowania karnego od decyzji adwokackiego sądu dyscyplinarnego I instancji o podtrzymaniu umorzenia. Natomiast prawo o adwokaturze pozwala na kasację, ale ministrowi sprawiedliwości, a nie prokuratorowi generalnemu, i tylko od orzeczenia sądu adwokackiego II instancji. Co w sprawie mec. Giertycha nie miało miejsca.
Według art. 521 k.p.k. minister sprawiedliwości-prokurator generalny, a także rzecznik praw obywatelskich, może wnieść kasację od każdego prawomocnego orzeczenia sądu kończącego postępowanie. Zgodnie zaś z art. 91a ust. 1 prawa o adwokaturze od orzeczenia Wyższego Sąd Dyscyplinarnego w drugiej instancji stronom, ministrowi sprawiedliwości, RPO oraz prezesowi Naczelnej Rady Adwokackiej przysługuje kasacja do SN.
– W obowiązującym modelu postępowania dyscyplinarnego w stosunku do adwokatów regulacja zawarta w art. 91a ust. 1 prawa o adwokaturze stanowi lex specialis w stosunku do wniesienia kasacji przewidzianej w art. 521 k.p.k. – zaznaczył Adam Bodnar.