Procedura sądowoadministracyjna przewiduje szczególny tryb, który może stać się dobrą drogą do uzyskania odszkodowania. Jest to skarga o stwierdzenie niezgodności z prawem prawomocnego orzeczenia. Co do zasady przysługuje ona od prawomocnego orzeczenia wojewódzkiego sądu administracyjnego. Chodzi o sytuacje, gdy przez wydanie orzeczenia WSA stronie została wyrządzona szkoda, a jego zmiana lub uchylenie w drodze innych przysługujących środków prawnych nie było i nie jest możliwe.
Skarga o stwierdzenie niezgodności z prawem podlega opłacie stałej
Od orzeczeń Naczelnego Sądu Administracyjnego skarga nie przysługuje. Wyjątkiem są przypadki, gdy niezgodność z prawem wynika z rażącego naruszenia norm prawa Unii Europejskiej. Orzeczenia NSA traktuje się jak orzeczenia wydane w postępowaniu wywołanym wniesieniem skargi.
Istotą skargi o stwierdzenie niezgodności z prawem prawomocnego orzeczenia jest wykazanie, że zaskarżone rozstrzygnięcie zostało wydane niezgodnie z prawem, w następstwie czego wynikła szkoda.
W orzecznictwie wskazuje się jednak, że jest to nadzwyczajny środek zaskarżenia, który pozwala podważyć prawomocne orzeczenia sądu jako niezgodne z prawem (por. postanowienie NSA z 10 sierpnia 2011 r., II FNP 2/11). Mówiąc inaczej, w tym postępowaniu, nie chodzi o zmianę kwestionowanego rozstrzygnięcia czy jego uchylenie. Chodzi o potwierdzenie, że zostało ono wydane niezgodnie z prawem, w wyniku czego powstała szkoda. Takie orzeczenie z kolei otwiera drogę do wytoczenia powództwa o odszkodowanie przed sądem powszechnym.
