Autorem tej propozycji jest Senat. Chodzi o projekt nowelizacji ustawy o księgach wieczystych i hipotece po wyroku Trybunału Konstytucyjnego z 10 lipca 2012 r. (sygn. P 15/12).
TK uznał w nim za niezgodny z ustawą zasadniczą art. 76 ust. 1 zd. 2 ustawy o księgach wieczystych i hipotece.
Zgodnie z nim po podziale nieruchomości hipoteka, która była wcześniej ustanowiona na udziale, obciążała wszystkie nieruchomości utworzone na skutek podziału (jest to hipoteka łączna).
Jeżeli więc budynek z pięcioma mieszkaniami był współwłasnością pięciu osób, a tylko dwie z nich zaciągnęły kredyt, który bank zabezpieczył hipoteką ustanowioną na ich udziałach, to na skutek zniesienia współwłasności obciążała ona każdy wyodrębniony lokal, także te należące do osób, które nie zaciągały kredytu.
Oznaczało to, że wierzyciel (bank) mógł żądać zaspokojenia w całości lub w części z każdej nieruchomości, z kilku z nich lub ze wszystkich łącznie. Odpowiadało się więc za cudze długi.
Projekt nowelizacji zakłada zaś, że tylko na nieruchomości, której właścicielem po podziale będzie dłużnik hipoteczny, nadal będzie ciążyła hipoteka. Będzie ponadto obejmowała ewentualne roszczenie o dopłatę przysługujące innym po zniesieniu współwłasności, a gdyby dłużnikowi hipotecznemu przysługiwało roszczenie o spłatę od innych wyodrębnionych właścicieli, to na roszczeniu tym powstanie ustawowe prawo zastawu.
Nie będzie można także w umowie znoszącej współwłasność nieruchomości zrzec się prawa do spłaty lub dopłaty. Postanowienia w tej sprawie będą z mocy ustawy nieważne.
etap legislacyjny: pierwsze czytanie
