Dwa dni temu ujawniono, że komisja ta po przeprowadzeniu dochodzenia uznała, iż załoga jaka-40 naruszyła wtedy regulamin lotów. Jak wynika z ustaleń w sprawie katastrofy, samolot ten wylądował na lotnisku pod Smoleńskiem w strasznej mgle, mimo braku ostatecznej zgody wieży i mimo wydania przez kontrolera polecenia odejścia na drugi krąg.

O stanowisku wojskowej komisji poinformował w poniedziałek rzecznik Sił Powietrznych podpułkownik Robert Kupracz. Ten sam podpułkownik Robert Kupracz, który w czerwcu ubiegłego roku, odpowiadając na pytania dotyczące okoliczności lądowania jaka-40 na Siewiernym, w e-mailu do redakcji "Rzeczpospolitej" napisał, iż "komisja stwierdziła, że warunki pogodowe w momencie lądowania pozwalały na jego wykonanie". Trzeba koniecznie dodać: ta sama komisja.

Jak to możliwe, że coś, co jeszcze w czerwcu 2010 roku naruszeniem regulaminu nie było, w styczniu 2011 roku takimż się stało?

Obawiam się, że właśnie ta pierwsza, czerwcowa reakcja wojska – na wszelki wypadek przyjmijmy, że nasi są niewinni, że ktoś ich oczernia, a potem się zobaczy – jest jednym z ważniejszych kluczy do rozszyfrowania prawdziwych przyczyn ogromnych kłopotów, jakie mamy z naprawianiem naszej armii.

Właśnie dlatego cywilna kontrola nad siłami zbrojnymi w żadnym wypadku nie powinna się sprowadzać wyłącznie do powoływania cywilnego ministra obrony narodowej. Powinna być czymś znacznie, znacznie więcej – cywilną filozofią kierowania armią, cywilną filozofią nadzorowania jej działań.

Piloci jaka-40 odwołali się od ustaleń komisji Sił Powietrznych, więc na razie nie powinno się rozstrzygać o ich winie. Ale przecież o wątpliwości dotyczące sposobu ich zachowania na Siewiernym nietrudno było od samego początku. Podobnie jak nietrudno było – również od początku – o wątpliwości dotyczące zachowań rosyjskich kontrolerów, którzy po wylądowaniu przywitali pilotów polskiego jaka okrzykiem "mołodiec".

Niedobrze, że doszło do tak zdumiewającej zmiany opinii komisji polskich Sił Powietrznych, ale dobrze, że opinię w końcu zmieniono – na prawdziwą, jak rozumiem. Bo to może świadczyć o tym, że polskie wojsko wreszcie znalazło się na dobrej drodze; na drodze do zbudowania armii, w której za sterami samolotów siadają piloci, a nie "mołodcy". Natomiast rosyjska armia dopóki nie odważy się spojrzeć prawdzie w oczy – na przykład w sprawie postępowania jej kontrolerów ze Smoleńska – na pewno na tę drogę nie wejdzie.