W rozpatrywanych przez Naczelny Sąd Administracyjny sprawach spór dotyczył aktualizacji opłaty za użytkowanie wieczyste nieruchomości gruntowych (stany faktyczne i strony identyczne).
Prezydent Łodzi wypowiedział (w 2011 r.) dotychczasową opłatę spółce B i zaproponował jej nową. Spółka natomiast skorzystała z możliwości przewidzianej przepisami ustawy o gospodarce nieruchomościami i złożyła do Samorządowego Kolegium Orzekającego w Łodzi wnioski o ustalenie, że aktualizacja tej opłaty jest nieuzasadniona.
Kolegium uznało, że wnioski zostały złożone po terminie i odmówiło wszczęcia postępowania w tych sprawach.
Na te postanowienia spółka wniosła skargi do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi, który wyrokami z 3 kwietnia 2012 r. uchylił wydane przez SKO postanowienia.
Wyroki zaskarżyło kasacyjnie do NSA Kolegium, argumentując, że sprawa aktualizacji opłat za użytkowanie wieczyste nieruchomości w ogóle nie podlega kognicji sądów administracyjnych. Jest to bowiem sprawa z zakresu prawa cywilnego, a nie administracyjnego.
Naczelny Sąd Administracyjny ze stanowiskiem Kolegium się nie zgodził. Stwierdził, że co prawda użytkowanie wieczyste i związane z tym prawem opłaty to materia prawa cywilnego, a więc należąca do właściwości sądów powszechnych, jednak w sprawach wpadkowych (np. spór o zachowanie terminu na złożenie wniosku do SKO) pojawiających się w toku postępowań aktualizacyjnych orzekać mogą także sądy administracyjne.
sygnatura akt: I OSK 1725/12 I OSK 1726/12
