Kreml szuka nowych rynków i partnerów handlowych. Rosja bez UE nie daje rady

Objęty sankcjami naczelny oligarcha Kremla – Aleksiej Mordaszow, główny akcjonariusz koncernu Siewierstal, przyznał, że głównym wyzwaniem gospodarczym stojącym przed Rosją jest „niedostateczna przestrzeń ekonomiczna”.

Według Mordaszowa (28,1 mld dol. majątku, wycena Bloomberga), Rosja potrzebuje większej przestrzeni ekonomicznej, na której może realizować swoje interesy biznesowe. Dlatego tak ważne jest poszukiwanie wiarygodnych partnerów w Ameryce Południowej, na Bliskim Wschodzie i w Azji, aby stworzyć „prawdziwie pojemny wspólny rynek”, cytuje oligarchę, występującego na konferencji w Moskwie gazeta RBK.

Wietnam, Iran, Indonezja zamiast Unii, Japonii, Australii

Po nałożeniu sankcji za inwazję na Ukrainę Rosja straciła swój największy rynek – unijny oraz wiele innych ważnych dla rosyjskiego biznesu – Szwajcarię, Norwegię, Japonię czy USA. Nie udało się ich zastąpić. Chiny, Indie czy Turcja wykorzystują sytuację do zakupów taniejących wciąż rosyjskich surowców, a reszta „przyjaznych” partnerów handlowych to kraje biedne lub bardzo biedne.

Według oceny Mordaszowa obecnie rynek, na którym Rosja ma umowy o wolnym handlu, liczy 350 milionów ludzi, ale to nie wystarczy. Rynek musi zostać rozszerzony do 700 milionów, włączając Iran, Wietnam, Egipt i Indonezję, z którymi teraz rosyjskie firmy mają jedynie sporadyczne kontakty, a wielkość wymiany handlowej jest niewielka.

Czytaj więcej

Finanse

Najwięksi dłużnicy Rosji to najwięksi sojusznicy Kremla

Kraje, które w różny sposób wspierają Rosję i jej wojnę z Ukrainą są sowicie wynagradzane przez K...

„Potrzebujemy dużej przestrzeni gospodarczej, aby być efektywnymi” – powiedział biznesmen. Mordaszow przedstawił szereg wyzwań stojących przed rosyjskimi przedsiębiorstwami, w tym zbyt powolne usuwanie barier biurokratycznych, wyzwania dla konkurencyjności lokalnych producentów wynikające z umacniającego się rubla oraz konieczność stworzenia własnej infrastruktury finansowej.

„Dzisiejsza rzeczywistość jest taka, że świat zmierza w kierunku fragmentacji, ale fragmentacji, która ewoluuje w kierunku tworzenia bloków. Z taką rzeczywistością wyraźnie się mierzymy. I w tym sensie Chiny niewątpliwie będą zainteresowane rozwojem współpracy z Rosją” – powiedział Mordaszow.

Pesymizm rosyjskiego biznesu

Oligarcha nazwał BRICS, w skład którego wchodzą Chiny, atrakcyjnym obszarem współpracy, zwracając uwagę na przewidywany wzrost PKB krajów grupy w 2025 r. (3,4-3,8 proc. – oprócz Rosji, której wzrost szacowany jest na poziomie 1 proc.) oraz udział BRICS w globalnym PKB w ujęciu parytetu siły nabywczej (41 proc.).

Mordaszow przytoczył zintegrowany eksport jako przykład obiecującej strategii, wskazując Rosatom jako punkt odniesienia w tym obszarze. Atomowy koncern buduje lub ma kontrakty na budowę siłowni jądrowych w kilku „przyjaznych” Rosji krajach – Wietnamie, Egipcie czy Turcji.

Tymczasem w samej Rosji rośnie pesymizm w biznesie. Pod koniec ubiegłego roku Siewierstal Mordaszowa odnotował, podobnie jak koncerny innych oligarchów, gwałtowne pogorszenie wyników finansowych: przychody spadły o 14 proc., EBITDA o 42 proc., zysk netto zmniejszył się blisko pięciokrotnie. W czwartym kwartale 2025 r. koncern poniósł stratę netto w wysokości 17,7 mld rubli. Wolne przepływy pieniężne Siewierstalu stały się ujemne: wpływy pieniężne były o 30,5 mld rubli niższe niż koszty.