fbTrack
REKLAMA
REKLAMA

Film

Zniszczyć ślady narodu

materiały prasowe
Wojna przeciw kulturze ciągle ma swoje nowe odsłony. Jej ofiarą padają bezcenne dobra ludzkości.

Wojna jest często zabijaniem tożsamości. Niemało zabytków, które przetrwały spustoszenie środowiska, klęski żywiołowe, w XXI wieku znika z powierzchni ziemi - celowo niszczona.

– Jednym ze sposobów wymazania narodu z historii jest zniszczenie jego śladów, by nie można było znaleźć jego żadnych artefaktów, spuścizny – uważa Daniel Libeskind, architekt.

– Ludzie to miejsca, w których żyją, ich historia, tożsamość – twierdzi Robert Bevan, autor „The Destruction of Memory”, na podstawie której nakręcony został dokument.

W zamierzchłych wiekach wojny toczyły się w oddaleniu skupisk ludzkich, armie potykały się z dala od nich. W XX wieku ludzkość przeżyła dwie wojny totalne, które nie oszczędzały dziedzictwa kulturalnego. Po I wojnie światowej powstał Komitet ds. Odpowiedzialności i opracował listę przestępstw wojennych, na której znalazło się również celowe niszczenie dóbr kultury. Jak przypominają autorzy dokumentu – fizyczne i biologiczne niszczenie danej grupy ludzi zawsze jest poprzedzone atakiem na kulturę i symbole tej grupy.

Rafał Lemkin, polski prawnik pochodzenia żydowskiego jest twórcą pojęcia "ludobójstwo" i projektu konwencji w sprawie zapobiegania i karania zbrodni ludobójstwa, podpisanej 9 grudnia 1948, nazywanej „Konwencją Lemkina”. W początkowym projekcie ludobójstwo dotyczące ludzi zostało postawione na równi z ludobójstwem kulturowym. Ostatecznie jednak ten artykuł zniknął z konwencji. Potem ochroną dóbr kultury zajęło się UNESCO – w 1954 roku powstała konwencja haska o ochronie dóbr kultury w rejonach, gdzie toczą się konflikty zbrojne. Po zlikwidowaniu Żelaznej Kurtyny – problemy wróciły.

W 1991 roku w czasie wojen bałkańskich miał miejsce ostrzał Dubrownika, rok później spalona została uniwersytecka i narodowa biblioteka w Sarajewie. W ciągu jednej nocy zniszczona dwa miliony książek… W 1993 roku został zburzony zabytkowy most w Mostarze. Niszczono meczety, kościoły katolickie, cerkwie. I choć osądzono wtedy w procesie celowe niszczenie zabytków – problem nie zniknął.  

24 lipca 2014 roku został wysadzony w powietrze Grobowiec Jonasza w Mosulu w Iraku – nawet zostało to sfilmowane. Miejsce to było święte zarówno dla chrześcijan, jak też muzułmanów i Żydow. Zostały zniszczone bezcenne obiekty dziedzictwa kulturowego w Aleppo w Syrii.

Dokument Tima Slade’a zrealizowany w 2016 roku, ukazuje niszczenie dóbr kultury oraz walkę o powstrzymanie wandalizmu dla przyszłych pokoleń.

Premiera dokumentu „Rujnowanie pamięci” w piątek 6 października o 18.30 w TVP Kultura.

Źródło: rp.pl
REKLAMA
REKLAMA
REKLAMA
REKLAMA
NAJNOWSZE Z RP.PL
REKLAMA
REKLAMA