Fakt, iż ugoda jest wyrazem woli stron i jej treść wynika z ich wzajemnych uzgodnień, nie oznacza, iż może być ona zupełnie dowolna. Sąd co do zasady nie narzuca stronom kształtu ugody, choć może złożyć własną propozycję. Obowiązkiem sądu jest natomiast ocena zgodności ugody z prawem, z zasadami współżycia społecznego oraz stwierdzenie czy proponowana ugoda nie prowadzi do obejścia prawa. Ma to zapobiegać np. procesom fikcyjnym albo ugodom, których jedynym celem jest udaremnienie roszczeń innych podmiotów.