Nieruchomości: jak kwestionować decyzję komunalizacyjną

Aby kwestionować decyzję komunalizacyjną, trzeba się legitymować tytułem prawnym do spornej nieruchomości.

Publikacja: 24.01.2013 08:59

Nieruchomości: jak kwestionować decyzję komunalizacyjną

Foto: Fotorzepa, Jakub Ostałowski

Spór o tartak między Spółką dla Zagospodarowania Wspólnot Leśnych w Osiedlu Szczyrk a gminą Szczyrk trwa od 1996 r., kiedy to minister właściwy do spraw administracji wydał decyzję komunalizacyjną przyznającą nieruchomość gminie.

Spółka, bezskutecznie, usiłowała decyzję tę kwestionować. Najpierw w postępowaniu odwoławczym, a następnie przed sądami administracyjnymi. Wszystkie jej wnioski o stwierdzenie nieważności decyzji komunalizacyjnej zostały oddalone.

Interes prawny

Zarówno MSWiA, jak i Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie (wyrok z 15 kwietnia 2011 r., sygn. akt I SA/Wa 1971/10) potwierdzają jedno: ani w momencie wydania decyzji komunalizacyjnej, ani też obecnie spółka nie przedstawiła żadnych dowodów na to, że do spornej nieruchomości przysługuje jej tytuł prawny uniemożliwiający komunalizację. W konsekwencji spółka w ogóle nie może być traktowana jako strona postępowania komunalizacyjnego ani kwestionować wydanej w jego efekcie decyzji z 1996 r.

Stanowisko takie zaprezentował również Naczelny Sąd Administracyjny w wydanym 18 stycznia 2013 r. orzeczeniu oddalającym skargę kasacyjną spółki.

Postępowanie administracyjne zmierzające do stwierdzenia nieważności decyzji komunalizacyjnej może być wszczęte albo z urzędu, albo na wniosek strony – wyjaśnia Ewa Dzbeńska, sędzia NSA. – Obowiązkiem sądu jest zaś po pierwsze zbadać, czy wnioskodawcy przymiot strony postępowania w ogóle przysługuje – dodaje.

W ocenie NSA w przedmiotowej sprawie spółka nie wykazała, że przysługuje jej jakiekolwiek prawo do spornego gruntu i tartaku. Potwierdza to zresztą Janusz Gałkowski, adwokat reprezentujący spółkę przed sądem.

– Zarzucamy organom bałagan, a sami nie posiadamy wielu dokumentów źródłowych – mówił na rozprawie.

Podatki to za mało

– Co prawda spółka nie posiada żadnej decyzji, aktu notarialnego ani orzeczenia, z których wynikałby tytuł prawnorzeczowy do spornej nieruchomości – wyjaśniał Janusz Gałkowski. – Użytkuje ją jednak jak właściciel, opłaca należne podatki, a także ubezpiecza całą nieruchomość – argumentował.

W ocenie NSA (sygnatura akt: I OSK 1504/11) to jednak za mało, aby uznać, że Spółka może skutecznie wszcząć i być stroną postępowania w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji komunalizacyjnej.

– Brak tytułu prawnego oznacza brak interesu prawnego – podkreślił NSA.

Jak rozwiązać problem wspólnot

Kwestie funkcjonowania wspólnot gruntowych reguluje ustawa z 29 czerwca 1963 r. o zagospodarowaniu wspólnot gruntowych (DzU nr 28, poz. 169 ze zm.). Z danych Ministerstwa Rolnictwa wynika, że na 5,1 tys. wspólnot prawie 3,5 tys. ma nieuregulowany status prawny. Nie wiadomo ani kto je tworzy, ani jakie grunty do wspólnoty należą. To powoduje, że nawet funkcjonująca wspólnota (zarządzana przez spółkę) może mieć problem z udowodnieniem przed sądem, że posiada tytuł prawny do konkretnej nieruchomości. Dlatego rząd przygotował projekt założeń do nowelizacji ustawy o zagospodarowaniu wspólnot. Zakłada on, że zainteresowane osoby, w określonym ustawą terminie, będą mogły składać wnioski o ustalenie, które nieruchomości stanowią wspólnotę gruntową oraz jakie osoby są uprawnione do udziału w takiej wspólnocie. Gdy to postępowanie zakończy się niepowodzeniem, grunty wspólnoty będzie mogła nabyć na własność gmina albo Skarb Państwa.

Spór o tartak między Spółką dla Zagospodarowania Wspólnot Leśnych w Osiedlu Szczyrk a gminą Szczyrk trwa od 1996 r., kiedy to minister właściwy do spraw administracji wydał decyzję komunalizacyjną przyznającą nieruchomość gminie.

Spółka, bezskutecznie, usiłowała decyzję tę kwestionować. Najpierw w postępowaniu odwoławczym, a następnie przed sądami administracyjnymi. Wszystkie jej wnioski o stwierdzenie nieważności decyzji komunalizacyjnej zostały oddalone.

Pozostało jeszcze 86% artykułu
Prawo karne
Morderstwo na Uniwersytecie Warszawskim. Obrońca podejrzanego: nie przyznał się
Ubezpieczenia i odszkodowania
Rekordowe odszkodowanie dla pacjenta. Miał operację kolana, wypisano go bez nogi
Prawo dla Ciebie
Jest decyzja SN ws. wytycznych PKW. Czy wstrząśnie wyborami?
Prawo karne
Mieszkanie Nawrockiego. Nieprawdziwe oświadczenia w akcie notarialnym – co na to prawo karne?
Matura i egzamin ósmoklasisty
Matura i egzamin ósmoklasisty 2025 z "Rzeczpospolitą" i WSiP
Materiał Promocyjny
Między elastycznością a bezpieczeństwem