O działaniu prezydenta poinformował szef jego kancelarii Zbigniew Bogucki. – Prezydent RP Karol Nawrocki odebrał ślubowania od dwóch osób wybranych na funkcję sędziów Trybunału Konstytucyjnego przez Sejm, dotyczy to Magdaleny Bentkowskiej i Dariusza Szostka. (...) Osoby te powinny niezwłocznie stawić się w Trybunale i podjąć działania orzecznicze – mówił Bogucki.
Wymienił też dwa powody, którymi kierował się prezydent odbierając ślubowanie od dwojga sędziów. Pierwszym z nich jest powstanie dwóch wakatów w TK podczas sprawowania przez Karola Nawrockiego funkcji prezydenta. Drugim zaś jest umożliwienie Trybunałowi sformowania pełnego składu, do którego potrzebna jest obecność 11 sędziów. Obsadzenie dwóch wakatów powoduje, że w TK będzie orzekać właśnie 11 osób.
Szef KPRP przestrzega przed innymi formami ślubowania
Zbigniew Bogucki podkreślił też, że prezydent skrajnie negatywnie i krytycznie ocenia działanie obecnej większości parlamentarnej wobec TK, w tym brak obsadzania wakatów sędziowskich. – Przez ponad rok i trzy miesiące większość parlamentarna mimo konstytucyjnego obowiązku, w sposób absolutnie przemyślany, świadomy i celowy nie wypełniała tego obowiązku, czyli nie dokonywała wyboru kolejnych sędziów TK. Nie było żadnych przeszkód obiektywnych, żeby do tego wyboru nie doszło. Jedynym powodem była próba zniszczenia TK, odebrania mu możliwości funkcjonowania, torpedowania jego działań – mówił polityk.
Według Boguckiego nie ma podstawy prawnej do innej formy skutecznego złożenia ślubowania przez nowych sędziów TK niż w obecności prezydenta. – Wtedy mamy do czynienia z deliktem konstytucyjnym i poważnym przestępstwem o charakterze karnym. (…) Próba obchodzenia uprawnień prezydenta jest próbą kwestionowania zwierzchniej władzy narodu – wskazywał szef KPRP.
Jak podkreślił, złożenie ślubowania bez udziału prezydenta będzie skutkowało odmową złożenia ślubowania przed prezydentem, które jest równoznaczne ze zrzeczeniem się stanowiska sędziego TK.
Do decyzji Karola Nawrockiego odnieśli się też w środę zaprzysiężeni sędziowie. – Liczę na to i wierzę, że pozostali sędziowie zostaną zaproszeni na zaprzysiężenie. Uważam, że są sędziami TK, a Polska potrzebuje już dobrego Trybunału, (…) gdzie będą niezawiśli, niezależni sędziowie. I całą szóstką jesteśmy sędziami od 13 marca – mówił sędzia Dariusz Szostek po opuszczeniu Pałacu Prezydenckiego.
Prezydent blokuje zaprzysiężenie czterech sędziów Trybunału Konstytucyjnego. Rząd ma gotowy plan B
Do długo wyczekiwanego wyboru sześciorga nowych sędziów TK doszło przed blisko trzema tygodniami. Sejm wybrał na te stanowiska Krystiana Markiewicza, Macieja Taborowskiego, Marcina Dziurdę, Annę Korwin-Piotrowską, Magdalenę Bentkowską oraz Dariusza Szostka. Do objęcia przez nich urzędów, zgodnie z ustawą niezbędne jest jednak złożenie ślubowania wobec prezydenta. Rosły zatem wątpliwości, czy do takiego zaprzysiężenia rzeczywiście dojdzie i czy prezydent nie doprowadzi do jego zablokowania.
Czytaj więcej
Według ponad połowy Polaków Karol Nawrocki powinien jak najszybciej odebrać ślubowanie od nowo wybranych sędziów Trybunału Konstytucyjnego – wynika...
Te obawy zdawały się być potwierdzane jeszcze przed głosowaniem Sejmu w sprawie obsady wakatów w Trybunale. W lutym do TK trafiła bowiem skarga posłów PiS dotycząca procedury wyborczej w Sejmie, która w swoim założeniu ma zablokować zaprzysiężenie nowych sędziów. Wątpliwości do prawidłowości ich wyboru formułował też w ostatnich dniach szef Kancelarii Prezydenta, który dwukrotnie zwracał się o wyjaśnienia w tej sprawie do marszałka Sejmu. W swoich pismach zarzucał m.in. niedochowanie terminu zgłoszenia kandydatów, nieprzedstawienie posłom jednej ze zgłoszonych kandydatur i brak wskazania, na które konkretne opróżnione miejsce sędziowskie wybierany był dany kandydat.
Na scenariusz, w którym prezydent nie odbiera ślubowania od nowych sędziów TK, koalicja rządząca szykowała się jednak od dłuższego czasu. Przed kilkoma dniami premier Donald Tusk przekonywał, że nawet jeśli prezydent odmówi zaprzysiężenia wybranych osób, to będą one sędziami tak czy inaczej. Po ujawnieniu we wtorek informacji o zaproszeniu do Pałacu Prezydenckiego jedynie dwójki sędziów premier stwierdził, że nie jest zaskoczony. – Znajdziemy sposób, by ci sędziowie mogli rozpocząć pracę – dodał Tusk, wskazując na pozostałych niezaprzysiężonych sędziów.
Ślubowanie sędziów TK bez prezydenta i ryzyko pogłębienia chaosu
W jaki sposób rządzący zamierzają doprowadzić do objęcia urzędu przez wszystkich nowych sędziów w TK? Mówił o tym w środę rano w wywiadzie dla PAP minister sprawiedliwości Waldemar Żurek. – Nadal mamy wybór dokonywany przez Sejm i ci sędziowie powinni złożyć wobec prezydenta przyrzeczenie. Oczywiście to „wobec prezydenta” dzisiaj już, jak widać, może nie oznaczać „bezpośrednio, twarzą w twarz, przy prezydencie” (…) Jestem zwolennikiem skuteczności, mamy różne warianty przed parlamentem, czy to przed marszałkiem Sejmu, czy też zdalne – stwierdził Żurek.
Czytaj więcej
Karol Nawrocki miał okazję pokazać, że nie jest podnóżkiem Jarosława Kaczyńskiego. Wykorzystał ją w osobliwy sposób.
Wśród ekspertów jest jednak spór o to, czy alternatywne formy zaprzysiężenia nowych sędziów są zgodne z prawem. Ustawa o statusie sędziów TK wskazuje bowiem, że „osoba wybrana na stanowisko sędziego Trybunału składa wobec Prezydenta RP ślubowanie”.
W ocenie dr. Krzemińskiego ślubowanie sędziów TK przed prezydentem to zwyczaj, a nie wymóg prawa. Dr Mateusz Radajewski z Uniwersytetu SWPS uważa, że prezydent, nie dopuszczając danej osoby do złożenia ślubowania, nie pozbawia jej statusu sędziego, a jedynie uniemożliwia wykonywanie przez nią obowiązków. Jak podkreślał ekspert w rozmowie z „Rz”, prezydent nie ma kompetencji do swoistego zatwierdzania wyboru sędziów Trybunału Konstytucyjnego.
Innego zdania jest dr hab. Jacek Zaleśny, który twierdził w wywiadzie dla „Rzeczpospolitej”, że ślubowanie nowych sędziów TK możliwe jest tylko w obecności prezydenta, z jego udziałem.
Niewykluczone, że spór o nowych sędziów rozegra się też w samym Trybunale. Przed tym organem trwa bowiem postępowanie w sprawie procedury obsady sędziowskich wakatów przez Sejm. Nie jest zatem pewne, czy prezes TK Bogdan Święczkowski, niegdyś najbliższy współpracownik Zbigniewa Ziobry, dopuści nowych sędziów do orzekania.
Czytaj więcej
Prezydent nie może odmówić przyjęcia ślubowania od sędziów Trybunału Konstytucyjnego. Gdyby jednak znów do tego doszło, ślubowanie mogłoby mieć mie...
Artykuł jest aktualizowany.
