Renowacja dzieła była konieczna i trwała ponad dwa lata. Prace rozpoczęły się w lipcu 2010 roku i zakończyły w sierpniu 2012. Sfinansowano je ze środków Ministerstwa Kultury i Dziedzictwa Narodowego, które przekazało na ten cel ponad 900 tys. zł
- Teraz prezentujemy obraz w najlepszym m stanie, w jakim może być. Jest to tym bardziej istotne, że dzieło Matejki ma szczególne znaczenie dla Polaków, dla naszej historii, dla naszego oglądu przeszłości i tożsamości narodowej" - mówi dyrektor Muzeum Narodowego w Warszawie Agnieszka Morawińska.
Pokaz odrestaurowanej "Bitwy pod Grunwaldem" Jana Matejki dzieła uświetnia obchody Jubileuszu 150-lecia Muzeum Narodowego w Warszawie.
Prace konserwatorskie prowadzono w specjalnie do tego celu zaadaptowanej Sali Matejkowskiej MNW, Podczas konserwacji zastosowano najnowszą aparaturę do badań w promieniach podczerwonych i rentgenowskich. Nowe płótno dublażowe o niestandardowej szerokości 5,1 m zostało sprowadzone z Francj. Jego przyklejanie do oryginalnego podobrazia trwało cztery dni. Operacja zdjęcia ze ściany i położenia obrazu wymagała użycia blisko 400 m lin taterniczych i pomocy 30 osób.
Powierzchnia obrazu wynosi po konserwacji 42,7 m2.Przed konserwacją obraz wraz z blejtramem ważył ok. 500 kg., obecnie 290 kg. Ma też nową ramę, do pozłocenia której zużyto 2725 płatków złota.
"Bitwa pod Grunwaldem" po konserwacji będzie prezentowana wyłącznie w gmachu Muzeum Narodowwego w Warszawie. Matejko namalował swe arcydzieło w 1878 roku, korzystajc z opisu bitwy, zaczerpniętego z "Dziejów Polskich" Jana Długosza. Przedstawił końcową fazę starcia - odwrót wojsk krzyżackich i śmierć wielkiego mistrza Ulricha von Jungingena. Wśród zwycięzców są m.in. książę litewski Witold, król Władysław Jagięłło, Zawisza Czarny z Garbowa, Zyndram z Maszkowic.
Odrestaurowane arcydzieło można oglądać w Sali Matejkowskiej, a kinie MNW podczas pikniku będą wyświetlane filmy poświęcone historycznej bitwie i jej malarskim interpretacjom.
W programie Pikniku Grunwaldzkiego na Dziedzińcu im. Stanisława Lorentza są też pokazy walk rycerskich, nauka tańców dawnych, bicie monety grunwaldzkiej, pokaz „Bitwy pod Grunwaldem" Matejki w 3D, zwiedzanie obozu rycerskiego poczęstunek piernikami w w kształcie historycznych denarów Jagiełły oraz wiele innych atrakcji.
Monika Kuc
Mecenasem programu konserwacji obrazu od 2010 roku jest PKO Bank Polski.