Czy przychód z najmu mieszkania odziedziczonego przez jednego z małżonków wchodzi do ich majątku wspólnego? Drugi małżonek nie jest uwzględniony w testamencie

- B.

Przedmioty majątkowe nabyte przez dziedziczenie należą do majątku osobistego małżonków (chyba, że drugi małżonek został wymieniony w testamencie spadkodawcy). Natomiast dochody z osobistego majątku każdego z małżonków zasilają ich majątek wspólny. Tak mówią art. 31 § 2 i 33 pkt 2 kodeksu rodzinnego i opiekuńczego.

Odpowiedź na pytanie czytelnika brzmi zatem: tak, przychód z najmu mieszkania odziedziczonego przez jednego z małżonków wchodzi do  majątku wspólnego obojga.

Warto przy okazji zwrócić uwagę na osobliwe podejście organów podatkowych do kwestii rozliczenia zryczałtowanego podatku od przychodów z najmu. Organy podatkowe nie kwestionują, iż czynsz z wynajmu mieszkania należącego do  jednego małżonka jest majątkiem wspólnym. Jednak wymagają, by podatek rozliczył ten małżonek, który jest właścicielem mieszkania (ten, który odziedziczył), niezależnie od tego, czy pomiędzy nim a drugim małżonkiem istnieje wspólność majątkowa.

Oto argumentacja fiskusa:

Przychody z najmu uzyskiwane przez małżonków, między którymi istnieje wspólność majątkowa, co do zasady, podlegają odrębnemu opodatkowaniu, chyba że złożą pisemne oświadczenie o opodatkowaniu całości przychodu przez jednego z nich (art. 12 ust. 5 i ust 6 ustawy o zryczałtowanym podatku dochodowym od niektórych przychodów osiąganych przez osoby fizyczne). Przychody stanowią u każdego z małżonków przychód w wysokości równej połowie uzyskanego przez oboje z najmu. Ale tylko wtedy, gdy nieruchomość stanowi współwłasność - uważa fiskus.

Jego zdaniem z brzmienia przepisu art. 12 ust. 6 ustawy  wynika, iż zasada proporcjonalnego ustalania przychodu nie ma zastosowania w przypadku, gdy przedmiot najmu należy do majątku odrębnego jednego z małżonków. Nie ma bowiem wówczas współwłasności. Zdaniem organów podatkowych w takiej sytuacji oświadczenie o wyborze opodatkowania ryczałtem od przychodów ewidencjonowanych składa wyłącznie małżonek, do którego majątku należy przedmiot najmu. On też rozlicza się z fiskusem.

Takie stanowisko zajęli m.in. dyrektor Izby Skarbowej w Poznaniu w interpretacji z 4 grudnia 2008 r. (sygn. ILPB1/415-755/08-2/AG) oraz dyrektor Izby Skarbowej w Bydgoszczy w interpretacji z 6 maja 2010 r.  (sygn. ITPB1/415-153/10/DP).