Wcześniejszy rekord na dzieło tego wybitnego malarza na aukcji w Polsce ustalił obraz „Fryne na Święcie Posejdona w Eulesis”, który w 2015 roku został sprzedany w Rempexie za 3,45 mln zł.
Płótno z Polswiss Art jest malarskim projektem kurtyny dla Teatru Miejskiego we Lwowie, powstałym w 1900 roku. Przedstawia alegoryczną scenę, umiejscowioną na Parnasie - siedzibie Apollina. Artysta opowiadając o genezie teatru umieszcza w centrum kompozycji Natchnienie, które przybiera postać greckiej kapłanki – Pytii, uosabiającej siły twórcze.
Natchnieniu towarzyszą Wyobraźnia i Rozum. Po lewej stronie w dymach i oparach unosi się personifikacja uskrzydlonej Wyobraźni. A widoczna po prawej stronie Minerwa symbolizuje rozum i rozwagę, bo w sztuce obie te cechy powinny się równoważyć.
Synteza teatru i malarstwa
Wielopostaciową kompozycję artysta zaaranżował w konwencji popularnego „żywego obrazu”, łącząc ideę teatru z malarstwem.
Kolejne grupy postaci odpowiadają podziałowi sztuk na gatunki dramatyczne i komediowe. Teatr reprezentuje pięć kobiet z instrumentami. W czerwonym płaszczu stoi Opera z harfą, obok niej Poezja z lirą; uskrzydlona Syrena (Muzyka) gra na piszczałkach. Niżej Operę komiczną wyobraża postać z lirą, a nieopodal Taniec przygrywa pląsającym amorkom na tamburynie.
Odziana w czerń Tragedia spogląda na Teatr Życia, tzn. na tłum ludzki, goniący za marami ziemskiego szczęścia: Fortuną, Sławą i Miłością.. Obok alegoryczna postać Historii trzyma księgę z pytaniem: „Tak było, tak jest, czy tak będzie zawsze?”.
U stóp rozbawionej Komedii z maską satyra widać mały teatrzyk marionetek z sentencją na froncie: „Theatrum vanitas. Risus. Lacrimae” („Teatr marności. Śmiech. Łzy”), która odnosi się także do ludzkiego życia.
Obraz kupił od Siemiradzkiego w 1901 roku Edward Herbst, łódzki przemysłowiec i spadkobierca fabryki Scheiblera. Po raz ostatni był wystawiany publicznie w 1916 roku.
Natomiast monumentalna kurtyna jest od 1901 roku elementem dekoracji lwowskiego teatru (aktualnie Lwowskiego Narodowego Akademickiego Teatru Opery i Baletu im. Salomei Kruszelnickiej).
Warto przypomnieć, że Henryk Siemiradzki jest też autorem kurtyny Teatru im. Juliusza Słowackiego w Krakowie (1894) o podobnej tematyce, ale zobrazowanej w zupełnie innej kompozycji.
Czytaj więcej
Po blisko 125 latach naukowcy odkryli, że pod jednym z najbardziej znanych obrazów z okresu błękitnego Pablo Picasso namalował wcześniej portret ta...
Henryk Siemiradzki jest przedstawicielem akademizmu o europejskiej sławie. Studiował na Akademii Sztuk Pięknych w Petersburgu, która ukończył ze złotym medalem i dostał stypendium pozwalające mu kontynuować naukę, najpierw w Monachium. Potem osiadł Rzymie, gdzie znalazł główne artystyczne inspiracje. Interesował go antyk, wczesne Cesarstwo Rzymskie oraz losy pierwszych chrześcijan.
Europejska sława
Obrazy Henryka Siemiradzkiego cieszyły się uznaniem w całej Europie, artysta zdobywał najwyższe wyróżnienia na międzynarodowych wystawach i był zapraszany do prestiżowych instytucji, jak np. Académie des Beaux-Arts w Paryżu. Był członkiem Akademii Sztuk Pięknych w Petersburgu, Sztokholmie, Berlinie, Turynie, Paryżu oraz Akademii św. Łukasza w Rzymie.
W 1876 roku ukończył monumentalne „Pochodnie Nerona”, które pokazywał na różnych eskpozycjach w Europie i uhonorowany został za nie orderem włoskim Corona d’Italia. W 1879 roku podjął patriotyczną decyzję, by ofiarować swoje dzieło w darze ojczyźnie, przekazując je do nowopowstałego muzeum w krakowskich Sukiennicach, co zainicjowało powstanie Muzeum Narodowego w Krakowie.
Olejny obraz „Parnas” można oglądać obecnie na przedaukcyjnej wystawie w Polswiss Art w Warszawie; aukcja 11 marca.
