Z tego artykułu dowiesz się:
- Jakie czynniki miały wpływ na zmianę stopy bezrobocia w styczniu?
- Jaka jest różnica między stopą bezrobocia rejestrowanego a stopą bezrobocia według BAEL?
- W jaki sposób zmiany na rynku pracy wpływają na wskaźnik aktywności zawodowej?
- Jakie są perspektywy dla polskiego rynku pracy w obliczu obecnych wyzwań i danych?
Stopa bezrobocia rejestrowanego 6 proc. w styczniu to odczyt zbieżny ze średnią prognoz ekonomistów dla „Rzeczpospolitej” i „Parkietu”. Zgodnie z danymi GUS, w styczniu br. mieliśmy 934,5 tys. zarejestrowanych bezrobotnych, o 96,5 tys. więcej niż przed rokiem. Względem końca 2025 r., stopa bezrobocia podniosła się o 0,3 pkt proc., co jest standardowym czynnikiem sezonowym. W styczniu w porównaniu z grudniem w urzędach pracy przybyło 46,2 tys. bezrobotnych, co jest wynikiem wpisującym się w trendy z poprzednich lat (wzrosty o około 45-55 tys. osób; wyraźnie mniej tylko w 2022 r. – około 32 tys. – w szczycie ożywienia pocovidowego).
– Wzrost bezrobocia należy komentować ostrożnie, biorąc pod uwagę specyfikę tego konkretnego miesiąca – mówi Mariusz Zielonka, główny ekonomista Konfederacji Lewiatan. – To pierwszy miesiąc po wejściu w życie nowych regulacji, na co nałożył się ewidentny element budżetowy: urzędy pracy zmagały się z przestojami w finansowaniu programów aktywizacyjnych z Funduszu Pracy, co drastycznie ograniczyło liczbę subsydiowanych ofert pracy. Gdy dodamy do tego wyjątkowo chłodny styczeń, który fizycznie zamroził branżę budowlaną i wygasił zapotrzebowanie na roboty publiczne, otrzymujemy statystyczną, niekorzystną kumulację – wyjaśnia.
Dane wróciły już raczej do wzorca sezonowego sprzed wejścia w życie reformy urzędów pracy z czerwca 2025 r. Podniosła ona skokowo w górę stopę bezrobocia, gdyż ujawniła te osoby bez pracy, które wcześniej miały utrudniony dostęp do urzędów pracy. Nowe przepisy umożliwiły m.in. rejestrację w miejscu zamieszkania, a nie tylko zameldowania, otworzyły też rejestry urzędów pracy na rolników. Te zmiany, jeszcze w połączeniu z sezonowym wzrostem rejestracji bezrobotnych w styczniu, podniosły stopę bezrobocia do najwyższego poziomu od września 2021 r.
W BAEL stopa bezrobocia też urosła
Z drugiej strony, wydaje się, że wzrostu stopy bezrobocia rejestrowanego w ostatnich miesiącach nie można zbywać wyłącznie wyjaśnieniem o zmianach legislacyjnych. Nie ujmuje ich bowiem alternatywna miara – stopa bezrobocia według Badania Aktywności Ekonomicznej Ludności, a i tu na przestrzeni ostatniego roku odnotowano wzrost. Zgodnie ze świeżymi wynikami BAEL za czwarty kwartał 2025 r., stopa bezrobocia wyniosła wówczas 3,2 proc., wobec 2,8 proc. przed rokiem.
