Chodzi o świadczenie przedemerytalne przewidziane w ustawie z 30 kwietnia 2004 r. (DzU nr 120, poz. 1252 ze zm.). Przysługuje tylko tym bezrobotnym, których zwolniono z pracy z powodu tarapatów, w jakie wpadł ich pracodawca.

Podstawowe wymogi

Świadczenie dostanie ten, kto złoży o nie wniosek i spełnia warunki dwojakiego rodzaju. Po pierwsze, chodzi o wiek, staż i przyczynę utraty pracy. Po drugie, o status bezrobotnego i związane z tym obowiązki.

Przyznanie świadczenia będzie możliwe po zaistnieniu jednej z tych okoliczności i spełnieniu związanych z nią warunków:

Gdy zwolnienie nastąpiło z powodu likwidacji lub niewypłacalności pracodawcy

- do dnia rozwiązania stosunku pracy lub stosunku służbowego bezrobotny był zatrudniony przez minimum 6 miesięcy,

- ukończył co najmniej 56 lat – (kobieta) lub 61 lat (mężczyzna),

- posiada okres uprawniający do emerytury (w uproszczeniu – staż pracy) wynoszący co najmniej 20 lat dla kobiet i 25 lat dla mężczyzn.

Zwolnienie z przyczyn dotyczących zakładu pracy

- do dnia rozwiązania stosunku pracy lub stosunku służbowego bezrobotny był zatrudniony przez minimum 6 miesięcy,

- ukończył co najmniej 55 lat – (kobieta) lub 60 lat (mężczyzna),

- ma staż pracy wynoszący co najmniej 30 lat dla kobiet i 35 lat dla mężczyzn.

Utrata pracy z powodu upadłości

- do dnia ogłoszenia upadłości bezrobotny prowadził nieprzerwanie i przez okres nie krótszy niż 24 miesiące pozarolniczą działalność w rozumieniu przepisów ustawy o systemie ubezpieczeń społecznych i za ten okres opłacił składki na ubezpieczenia społeczne,

- ukończył co najmniej 56 lat – (kobieta) lub 61 lat (mężczyzna),

- ma staż pracy wynoszący co najmniej 20 lat dla kobiet i 25 lat dla mężczyzn,

Utrata prawa do renty

- Bezrobotny zarejestrował się we właściwym powiatowym urzędzie pracy w ciągu 30 dni od dnia ustania prawa do renty z tytułu niezdolności do pracy pobieranej nieprzerwanie przez okres co najmniej 5 lat oraz do dnia, w którym ustało prawo do renty

- ukończył co najmniej 55 lat – (kobieta) lub 60 lat (mężczyzna),

- posiada okres uprawniający do emerytury wynoszący co najmniej 20 lat dla kobiet i 25 lat dla mężczyzn.

Zwolnienie z przyczyn dotyczących zakładu pracy

- bezrobotny był zatrudniony w tym zakładzie przez minimum 6 miesięcy,

- posiada okres uprawniający do emerytury wynoszący co najmniej 35 lat dla kobiet i 40 lat dla mężczyzn.

Zwolnienie z powodu likwidacji lub niewypłacalności pracodawcy

- bezrobotny był zatrudniony w tym zakładzie przez minimum 6 miesięcy, do 31 grudnia roku poprzedzającego rozwiązanie stosunku pracy

- posiada okres uprawniający do emerytury wynoszący co najmniej 34 lat dla kobiet i 39 lat dla mężczyzn.

Do stażu wlicza się okresy składkowe (praca na etat, na zlecenie) i nieskładkowe (urlop wychowawczy, studia, praca w gospodarstwie rolniczym). Te ostatnie nie mogą przekroczyć 1/3 okresów składkowych.

Dodatkowe warunki

Poza wyżej wymienionymi warunkami osoba taka ponadto:

- przez przynajmniej 6 miesięcy musi pobierać zasiłek dla bezrobotnych,

- nie może w tym czasie odmówić – bez uzasadnionej przyczyny – przyjęcia odpowiedniego zatrudnienia lub innej pracy zarobkowej,

- musi nadal figurować w rejestrze bezrobotnych

- uzyskać w PUP poświadczenie 6-miesięcznego okresu pobierania zasiłku dla bezrobotnych.

Prawo do świadczenia

- Na złożenie do ZUS wniosku o przyznanie świadczenia przedemerytalnego bezrobotny ma 30 dni od dnia wydania zaświadczenia z PUP. Ten termin może być krótszy (14 dni), jeśli wnioskujący był zatrudniony lub wykonywał inną pracę zarobkową, a jej wykonywanie ustało po upływie 6-miesięcznego okresu pobierania zasiłku dla bezrobotnych. Czasami ZUS może ten termin przywrócić.

- Prawo do świadczenia ZUS ustala od następnego dnia po dniu złożenia kompletnego wniosku. Wysokość świadczenia przedemerytalnego to obecnie 938,25 zł. Jest waloryzowana tak jak emerytury i renty.

Niewątpliwą zaletą świadczenia jest to, że pobierając je, można dorabiać. Ale jest limit zarobków ustalany jako 25 procent przeciętnego miesięcznego wynagrodzenia w roku kalendarzowym poprzedzającym termin waloryzacji. Obecnie, do końca lutego 2013, dopuszczalna kwota miesięcznego przychodu wynosi 849,90 zł. Po jej przekroczeniu ZUS zmniejszy świadczenie o kwotę przekroczenia. Do limitu wlicza się jedynie zarobki podlegające ubezpieczeniu społecznemu, czyli np. z umowy o pracę, zlecenia. Honoraria autorskie czy przychód z najmu mieszkania nie jest brany pod uwagę.

- Gdy miesięczny przychód przekroczy 70 procent przeciętnego miesięcznego wynagrodzenia (obecnie to 2379,70 zł) uprawniony traci świadczenie.