Reklama

„Materiał ekstremistyczny". Książka Michaiła Chodorkowskiego zakazana w Rosji

Książkę Michaiła Chodorkowskiego „Jak zabić smoka: Poradnik dla początkujących rewolucjonistów” rosyjski sąd uznał za „materiał ekstremistyczny”. Każdy kto ją posiada, handluje lub czyta w internecie, naraża się na kary.

Publikacja: 06.02.2026 16:31

Michaił Chodorkowski

Michaił Chodorkowski

Foto: PAP/CTK

Sąd Miejski w Moskwie orzekł w piątek 6 lutego, że książka byłego prezesa koncernu paliwowego Jukos Michaiła Chodorkowskiego „Jak zabić smoka: Poradnik dla początkujących rewolucjonistów” jest „materiałem ekstremistycznym” – poinformował z sali sądowej korespondent RIA Nowosti. Decyzja dostała status „natychmiastowo wchodzącej w życie”.

Orzeczenie zapadło w odpowiedzi na skargę złożoną przez moskiewską prokuraturę. Stwierdzono w niej, że książka Chodorkowskiego jest dostępna bezpłatnie w internecie. Według prokuratury promuje ona „negatywne, krytyczne nastawienie” do obecnego rządu Rosji i zachęca czytelników do jego zmiany „środkami, które nie wykluczają przemocy”, co „jest sprzeczne z rosyjskim prawem”.

Czytaj więcej

Kreml ma nowego terrorystę. Były szef Jukosu na czarnej liście

Kreml uznał Chodorkowskiego za agenta i terrorystę

Jak przypomina opozycyjny portal „The Moscow Times” książka Chodorkowskiego ukazała się w pół roku po napaści Putina na Ukrainę – pod koniec 2022 r. „Rosja musi już teraz pomyśleć o swojej przyszłości. Kiedy zmiana reżimu stanie się możliwa, kraj będzie potrzebował gotowego planu działania. W mojej książce „Jak zabić smoka” proponuję ten plan – szczegółową analizę kroków, które mogą nas doprowadzić do tej jasnej przyszłości” – napisał Michaił Chodorkowski.

Reklama
Reklama

Dobrze wie, o czym pisze. Po aresztowaniu w 2003 r. pod zarzutem niepłacenia podatków na absurdalną kwotę, siedział blisko dwa lata w areszcie, a potem do 2013 r. w uranowej kolonii karnej na Syberii. Został ułaskawiony przez Putina i wyemigrował do Szwajcarii. Bogate złoża ropy Jukosu oraz rafinerie i zakłady wydobywcze przejęła mało wtedy znacząca państwowa firma Rosnieft – dziś największy koncern naftowy Rosji, kierowany przez jednego z najbliższych członków putinowskiego dworu – Igora Sieczina.

Po agresji na Ukrainę rosyjski reżim uznał Chodorkowskiego za „zagranicznego agenta” i wszczął przeciwko niemu postępowanie w sprawie zorganizowania „środowiska terrorystycznego” z powodu jego udziału w Rosyjskim Komitecie Antywojennym.

Czytaj więcej

Kiedy Putin umrze, Rosja będzie należeć do nich

Michaił Chodorkowski od początku rosyjskiej wojny wspierał Ukrainę i obnażał zachowania rosyjskiego dyktatora. W poście opublikowanym w tydzień po napaści Rosji na Ukrainę napisał, że wolna, demokratyczna Ukraina, niezależnie od tego, jak wciąż byłoby w niej wiele odziedziczonych po sowietach korupcji i niegospodarności, to dla Putina niepojęte zjawisko.

„Paranoja, niedowierzanie w wolną wolę ludu, przekonały go (Putina – red.), że ukraińska demokracja, pozbycie się Janukowycza, to tajny plan Amerykanów, aby go usunąć i zniszczyć Rosję. W rezultacie Putin wciągnął Rosję w prawdziwą wojnę z kochającymi wolność ludźmi sąsiedniego kraju. Czekał na kwiaty i wesołe tłumy. Otrzymał opór ukraińskiej armii, międzynarodową izolację i walki o miasta.

Po jego stronie oprócz rosyjskich poborowych i opłacanych dobrze potakiwaczy, są żałosna banda kolaborantów i czeczeńskie bojówki karmione kosztem rosyjskiego narodu, dla których zabijanie zarówno Rosjan, jak i Ukraińców, to godna misja”.

Reklama
Reklama

Chodorkowski zaocznie aresztowany przez rosyjski sąd

Po czterech latach te słowa są wciąż aktualne. Pod koniec stycznia 2026 r. rosyjska prokuratura zatwierdziła akt oskarżenia przeciwko Chodorkowskiemu w związku z jego jakoby nieprawdziwymi wpisami („fake’ami”) na temat rosyjskiej armii i skierowała go do sądu. Według śledczych, we wrześniu 2022 r. i lipcu 2024 r. podczas pobytu za granicą, Chodorkowski „świadomie opublikował na swoim prywatnym profilu w mediach społecznościowych fałszywe informacje o działaniach Sił Zbrojnych Rosji przeciwko ludności cywilnej (Ukrainy – red.)”, podczas wojny rozpętanej przez Putina.

Czytaj więcej

Jukos ostatecznie zwycięski w starciu z Kremlem. Sroga kara, bez znieczulenia

Rosyjski sąd zaocznie aresztował biznesmena. Ogłosił też, że jest on na międzynarodowej liście osób poszukiwanych w związku z zabójstwem Władimira Pietuchowa, mera Nieftiejugańska. Wcześniej – w maju 2022 r. Kreml wpisał Chodorkowskiego do rejestru agentów zagranicznych, a w listopadzie 2025 r. biznesmen został wpisany na listę terrorystów i ekstremistów.

Polityka
Keir Starmer przeprasza ofiary Epsteina. Czy premier Wielkiej Brytanii utrzyma stanowisko?
Polityka
Wiadomo, co stało się z koroną skradzioną z Luwru. Muzeum pokazało zdjęcia
Polityka
Donald Trump oferował miliardy za nazwanie lotniska jego imieniem
Polityka
USA i Rosja blisko porozumienia w sprawie przedłużenia traktatu nuklearnego
Polityka
„Zbyt kusząca historia dla KGB”. Kim jest białoruska kochanka Jeffreya Epsteina
Reklama
Reklama
REKLAMA: automatycznie wyświetlimy artykuł za 15 sekund.
Reklama
Reklama